Η παγκόσμια αγορά αυτοκινήτου περνά ίσως τη μεγαλύτερη ανατροπή από την εποχή που το πετρέλαιο έγινε ο απόλυτος κυρίαρχος των μεταφορών. Και αν κάποτε τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα (EV) αντιμετωπίζονταν σαν μια ακριβή «πράσινη» επιλογή για λίγους, η νέα έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA) με τίτλο ‘’Global EV Outlook 2026’’ δείχνει ότι πλέον μετατρέπονται σε βασικό εργαλείο ενεργειακής και γεωπολιτικής στρατηγικής. Η ενεργειακή κρίση που πυροδότησε η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, οι υψηλές τιμές πετρελαίου και η ανάγκη απεξάρτησης από τις εισαγωγές ”ακριβών” καυσίμων επιταχύνουν τη μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση, μια μετάβαση που μέχρι πριν λίγο καιρό έμοιαζε αργή και αβέβαιη.

Το 2025 ήταν ακόμη μία χρονιά-ρεκόρ για την ηλεκτροκίνηση, σύμφωνα με την έκθεση του IEA. Οι παγκόσμιες πωλήσεις ηλεκτρικών αυτοκινήτων σημείωσαν άλμα 20%, ξεπερνώντας τα 20 εκατομμύρια οχήματα, που σημαίνει ότι πλέον ένα στα τέσσερα καινούργια αυτοκίνητα που πωλούνται στον κόσμο είναι ηλεκτρικό. Πρόκειται για την πέμπτη συνεχόμενη χρονιά όπου οι πωλήσεις αυξάνονται κατά περίπου 3,5 εκατομμύρια οχήματα ετησίως. Σήμερα, περίπου το 5% του παγκόσμιου στόλου αυτοκινήτων είναι ηλεκτρικό.

Συνεχίζει να πρωταγωνιστεί στην αγορά EV η Κίνα – Τι γίνεται σε Ευρώπη και ΗΠΑ

Η Κίνα εξακολουθεί να κινεί τα νήματα της αγοράς. Μόνο το 2025 πούλησε πάνω από 13 εκατομμύρια ηλεκτρικά αυτοκίνητα και σχεδόν το 55% όλων των νέων αυτοκινήτων που ταξινομήθηκαν στη χώρα ήταν ηλεκτρικά. Στους κινεζικούς δρόμους κυκλοφορούν πλέον περίπου 44 εκατομμύρια EV, αριθμός ασύλληπτος για τα δεδομένα πριν από μία δεκαετία. Ακόμη πιο εντυπωσιακό είναι ότι το 70% των αμιγώς ηλεκτρικών αυτοκινήτων που πωλήθηκαν στην Κίνα ήταν φθηνότερα από τα αντίστοιχα συμβατικά μοντέλα. Παράλληλα, η Κίνα έχει μετατραπεί σε ένα «παγκόσμιο εργοστάσιο ηλεκτροκίνησης». Το 2025 παρήγαγε σχεδόν το 75% όλων των ηλεκτρικών αυτοκινήτων του πλανήτη, ενώ οι εξαγωγές της ξεπέρασαν τα 2,5 εκατομμύρια οχήματα. Τα κινεζικά brands κυριαρχούν πλέον σε αγορές της Νοτιοανατολικής Ασίας και της Λατινικής Αμερικής, με φθηνότερα μοντέλα που πιέζουν τους παραδοσιακούς κατασκευαστές της Ευρώπης και των ΗΠΑ.

Η Ευρώπη, ωστόσο, παραμένει ο μεγάλος «επιταχυντής» της ζήτησης. Οι πωλήσεις EV αυξήθηκαν κατά περισσότερο από 30% το 2025 και έφτασαν τα 4,2 εκατομμύρια οχήματα. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση σχεδόν το 27% των νέων αυτοκινήτων ήταν ηλεκτρικά, ενώ σε χώρες όπως η Νορβηγία το ποσοστό άγγιξε το εντυπωσιακό ποσοστό 97%.

Η ώθηση ήρθε κυρίως από τη νέα ευρωπαϊκή πολιτική για τους ρύπους, η οποία ανάγκασε τις αυτοκινητοβιομηχανίες να ρίξουν στην αγορά περισσότερα και φθηνότερα ηλεκτρικά μοντέλα.. Στη Γερμανία, για παράδειγμα, οι πωλήσεις ηλεκτρικών αυξήθηκαν κατά 50%, φτάνοντας τις 850.000 μονάδες, ενώ οι μέσες τιμές των αμιγώς ηλεκτρικών οχημάτων μειώθηκαν περίπου κατά 6%. Στην Ισπανία οι πωλήσεις εκτοξεύθηκαν κατά 80%, στην Ιταλία κατά 65% και στην Πολωνία κατά 125%.

Η εικόνα στις ΗΠΑ ήταν πολύ διαφορετική. Εκεί οι πωλήσεις παρέμειναν σχεδόν στάσιμες, κοντά στο 10% της αγοράς, ενώ στο τελευταίο τρίμηνο του 2025 κατέρρευσαν κατά 45%, μετά τον τερματισμό φορολογικών κινήτρων για αγορά EV. Η αμερικανική αγορά δείχνει πλέον πόσο κρίσιμη παραμένει η κρατική πολιτική για την πορεία της ηλεκτροκίνησης.

Το ενδιαφέρον, πάντως, μετατοπίζεται ολοένα και περισσότερο στις αναδυόμενες αγορές. Στη Νοτιοανατολική Ασία οι πωλήσεις υπερδιπλασιάστηκαν και ξεπέρασαν το μισό εκατομμύριο οχήματα, με το Βιετνάμ, την Ινδονησία και την Ταϊλάνδη να οδηγούν την κούρσα. Στο Βιετνάμ, σχεδόν το 40% των νέων αυτοκινήτων είναι πλέον ηλεκτρικά, ποσοστό υψηλότερο από αρκετές ευρωπαϊκές χώρες. Ανάλογη έκρηξη σημειώθηκε και στη Λατινική Αμερική, όπου οι πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 75%. Στη Βραζιλία πωλήθηκαν 180.000 ηλεκτρικά αυτοκίνητα, ενώ στο Μεξικό οι πωλήσεις τριπλασιάστηκαν μέσα σε μία χρονιά. Το κοινό χαρακτηριστικό αυτών των αγορών είναι η είσοδος φθηνών κινεζικών μοντέλων, που καθιστούν την ηλεκτροκίνηση προσβάσιμη σε πολύ ευρύτερα κοινωνικά στρώματα.

Ο IEA στέλνει ηχηρό μήνυμα ότι η ενεργειακή κρίση λειτουργεί πλέον ως ισχυρό επιχείρημα υπέρ των EV, καθώς οι τιμές πετρελαίου παραμένουν υψηλές και το κόστος χρήσης ενός συμβατικού αυτοκινήτου αυξάνεται διαρκώς. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τα ετήσια έξοδα καυσίμων που εξοικονομεί ένας οδηγός ηλεκτρικού αυτοκινήτου αυξήθηκαν κατά 35% σε σχέση με το 2025, ενώ για εταιρικούς στόλους και επαγγελματίες που διανύουν μεγάλες αποστάσεις, το οικονομικό όφελος είναι ακόμη μεγαλύτερο.

Τα ηλεκτρικά φορτηγά κερδίζουν έδαφος

Η ηλεκτροκίνηση όμως δεν αφορά πλέον μόνο τα επιβατικά αυτοκίνητα. Τα ηλεκτρικά φορτηγά έκαναν, επίσης, άλμα το 2025, με τις πωλήσεις να υπερδιπλασιάζονται και να φτάνουν το 9% της παγκόσμιας αγοράς φορτηγών. Στην Κίνα, ένα στα τέσσερα νέα φορτηγά ήταν ηλεκτρικό. Η ΕΕ, από πλευράς της, έχει ήδη εγκαταστήσει πάνω από 1.000 σταθμούς φόρτισης αποκλειστικά για ηλεκτρικά φορτηγά, προετοιμάζοντας το έδαφος για τη μετάβαση των μεγάλων μεταφορών. Το πιο κρίσιμο, ωστόσο, είναι ο αντίκτυπος στην παγκόσμια κατανάλωση πετρελαίου. Σύμφωνα με την έκθεση, ο σημερινός παγκόσμιος στόλος ηλεκτρικών οχημάτων απέτρεψε το 2025 την κατανάλωση περίπου 1,7 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου ημερησίως. Μέχρι το 2030, η εξοικονόμηση αυτή αναμένεται να τριπλασιαστεί, φτάνοντας τα 5 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα. Και η συνέχεια προμηνύεται ακόμη πιο ραγδαία. Ο IEA εκτιμά ότι το 2026 οι παγκόσμιες πωλήσεις ηλεκτρικών αυτοκινήτων θα αγγίξουν τα 23 εκατομμύρια οχήματα, αντιπροσωπεύοντας το 28% όλων των νέων πωλήσεων. Μέχρι το 2035, ο παγκόσμιος στόλος ηλεκτρικών αυτοκινήτων αναμένεται να ξεπεράσει τα 510 εκατομμύρια οχήματα.

Διαβάστε ακόμη