Με φόντο την προσπάθεια επανεκκίνησης του Great Sea Interconnector (GSI), ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου μεταβαίνει σήμερα στη Λευκωσία για την κρίσιμη τετραμερή συνάντηση γύρω από την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, σε μια περίοδο κατά την οποία το έργο επιχειρεί να βγει από τον κύκλο αβεβαιότητας και καθυστερήσεων των τελευταίων μηνών.
Η σημερινή τετραμερής συνάντηση με τη συμμετοχή του Ευρωπαίου Επιτρόπου Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν, του Κύπριου υπουργού Ενέργειας Μιχάλης Δαμιανός, εκπροσώπων της European Investment Bank και του επικεφαλής του ΑΔΜΗΕ, Μάνος Μανουσάκης, θεωρείται κρίσιμη για το μέλλον του Great Sea Interconnector, ενός έργου που τα τελευταία χρόνια έχει περάσει διαδοχικές φάσεις πολιτικής στήριξης, αμφισβήτησης και παρατεταμένης αβεβαιότητας.
Η συγκυρία μόνο τυχαία δεν θεωρείται. Μετά από μήνες στασιμότητας και έντονων συζητήσεων για τη βιωσιμότητα, τη χρηματοδότηση αλλά και τη γεωπολιτική διάσταση του project, Αθήνα και Λευκωσία επιχειρούν να επαναφέρουν το καλώδιο σε πιο σταθερή τροχιά. Η παρουσία της ΕΤΕπ στη συνάντηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Σαφές στίγμα για τη σημασία της συνάντησης είχε δώσει ήδη από το Σάββατο ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, ο οποίος από το προσυνέδριο της ΝΔ στη Θεσσαλονίκη αναφέρθηκε στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, υπογραμμίζοντας ότι «να μην έχει κανείς καμία αμφιβολία, εργαζόμαστε συστηματικά και αποφασιστικά για να τερματίσουμε τον ενεργειακό αποκλεισμό της Κύπρου».
Το κοινό αίτημα Αθήνας και Λευκωσίας προς την ΕΤΕπ για πιθανή χρηματοδοτική συμμετοχή αποτυπώνει αυτή τη νέα φάση συνεννόησης, χωρίς ωστόσο να σημαίνει ότι έχουν εξαλειφθεί όλες οι διαφωνίες ή οι προβληματισμοί. Άλλωστε, η ίδια η ανάγκη διενέργειας due diligence από την ευρωπαϊκή τράπεζα δείχνει ότι οι τεχνικές και οικονομικές παράμετροι εξακολουθούν να αξιολογούνται με προσοχή.
Την ίδια στιγμή, η συνάντηση στη Λευκωσία αποκτά και έντονο γεωπολιτικό αποτύπωμα. Οι πρόσφατες τοποθετήσεις του Νταν Γιόργκενσεν σχετικά με τα σχέδια διασύνδεσης Τουρκίας – Κατεχομένων ερμηνεύονται ως μια σαφής ευρωπαϊκή παρέμβαση υπέρ της Κυπριακής Δημοκρατίας και του GSI. Ο Ευρωπαίος Επίτροπος ξεκαθάρισε ότι το συγκεκριμένο project δεν αποτελεί έργο κοινού ενδιαφέροντος της ΕΕ και δεν μπορεί να λάβει κοινοτική χρηματοδότηση, ενώ υπογράμμισε ότι οποιαδήποτε ενεργειακή διασύνδεση στην Κύπρο απαιτεί τη συναίνεση του επίσημα αναγνωρισμένου διαχειριστή του συστήματος μεταφοράς.
Οι παρεμβάσεις αυτές έρχονται σε μια περίοδο αυξημένης κινητικότητας στην Ανατολική Μεσόγειο, με τις ενεργειακές υποδομές να συνδέονται όλο και περισσότερο με ζητήματα γεωπολιτικής επιρροής και στρατηγικού ελέγχου. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, το καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου αντιμετωπίζεται από τις Βρυξέλλες όχι μόνο ως ένα έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης, αλλά και ως μέρος της ευρύτερης προσπάθειας ενεργειακής ενοποίησης της ΕΕ.
Παρά ταύτα, το επόμενο διάστημα αναμένεται καθοριστικό. Η έναρξη της διαδικασίας αξιολόγησης από την ΕΤΕπ μπορεί να προσδώσει μεγαλύτερη θεσμική αξιοπιστία στο έργο, δεν αναιρεί όμως τις δυσκολίες που εξακολουθούν να υπάρχουν γύρω από τη χρηματοδότηση, το τελικό κόστος, τις γεωπολιτικές ισορροπίες και τα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης. Σε κάθε περίπτωση, η αυριανή συνάντηση στη Λευκωσία δείχνει ότι, έπειτα από μια μακρά περίοδο ακινησίας, το project επιχειρεί ξανά να αποκτήσει πολιτική και ευρωπαϊκή δυναμική.
Διαβάστε ακόμη
