Στην ενέργεια ως τον κρίσιμο συνδετικό ιστό που αναδιαμορφώνει την οικονομία, την ασφάλεια και τις γεωπολιτικές ισορροπίες στην ευρύτερη περιοχή εστίασε η παρέμβαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρου Παπασταύρου, από την Κροατία, αποτυπώνοντας με σαφήνεια τη στρατηγική στόχευση της Ελλάδας να βρεθεί στον πυρήνα των νέων ενεργειακών διαδρομών.
Απαντώντας σε ερώτημα για τις διασυνδέσεις Ευρώπης–Ανατολικής Μεσογείου και την προοπτική επέκτασής τους προς την Ασία, ο Έλληνας υπουργός περιέγραψε την ενέργεια ως «ένα τεράστιο μετασχηματιστικό στοιχείο που διαρκώς αλλάζει μορφή», δίνοντας τον τόνο μιας παρέμβασης που κινήθηκε πέρα από τα τεχνικά έργα και εστίασε στη μεγάλη εικόνα.
Ενέργεια ως γεωπολιτική «γέφυρα» και εργαλείο σταθερότητας
Στην καρδιά της τοποθέτησής του βρέθηκε η σύνδεση ενέργειας και ασφάλειας. «Η ενεργειακή ασφάλεια αποτελεί μέρος της εθνικής ασφάλειας κάθε κράτους-μέλους… είναι επίσης μέρος της ασφάλειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης», υπογράμμισε, αποτυπώνοντας την αναβάθμιση του ενεργειακού ζητήματος σε κεντρικό πυλώνα πολιτικής.
Στο ίδιο πλαίσιο, έδωσε έμφαση στον ρόλο της ενέργειας ως γεωπολιτικού καταλύτη, σημειώνοντας ότι «η ενέργεια αποκτά τον ρόλο γέφυρας μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ», παραπέμποντας στη συμφωνία-πλαίσιο για τους δασμούς από τον Ιούλιο του 2025.
Η ανάλυσή του επεκτάθηκε στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, μια περιοχή που, όπως είπε, έχει σημαδευτεί από συγκρούσεις και γεωγραφικούς κατακερματισμούς. «Η ενέργεια μας επιτρέπει να υπερβούμε την ιστορία και τη γεωγραφία», τόνισε, περιγράφοντας ένα νέο πλαίσιο όπου οι ενεργειακές υποδομές λειτουργούν ως «αρτηρίες» συνεργασίας και ανάπτυξης.
Σε αυτό το περιβάλλον, ο ρόλος της Ελλάδας αναδεικνύεται μέσα από συγκεκριμένα έργα: ο Κάθετος Διάδρομος, οι υποδομές LNG, με αιχμή τη Ρεβυθούσα και τα δίκτυα μεταφοράς, τα οποία, όπως σημείωσε, «δημιουργούν σταθερότητα και ευημερία στην περιοχή μας και μας βοηθούν να αφήσουμε το παρελθόν πίσω».
Ανατολική Μεσόγειος, Ινδία και νέοι ενεργειακοί διάδρομοι
Προχωρώντας ένα βήμα παραπέρα, ο κ. Παπασταύρου έθεσε στο επίκεντρο τη στρατηγική διάσταση της Ανατολικής Μεσογείου, επισημαίνοντας ότι η ενέργεια μπορεί να λειτουργήσει ως πυλώνας σταθερότητας σε μια περιοχή που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από εντάσεις. «Η ενέργεια μπορεί να αποτελέσει, στην Ανατολική Μεσόγειο, έναν παράγοντα σταθερότητας», ανέφερε, αναδεικνύοντας παράλληλα τον ρόλο της πρωτοβουλίας «3+1» (Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ και ΗΠΑ) ως πλαίσιο συνεργασίας που ενθαρρύνει τη σύγκλιση αντί της σύγκρουσης.
Στο ίδιο μήκος κύματος, αναφέρθηκε και στη γεωοικονομική δυναμική που δημιουργεί η διασύνδεση Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης – Μεσογείου, υπογραμμίζοντας τη σημασία της για την περιφερειακή ανάπτυξη. Επικαλέστηκε μάλιστα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, σύμφωνα με τα οποία το 17% της παγκόσμιας ανάπτυξης του ΑΕΠ το 2025 προήλθε από την Ινδία, με την οικονομία της να αυξάνεται κατά 100 δισ. ετησίως, κυρίως μέσω εξαγωγών.
«Η περιοχή μας μπορεί να αποτελέσει έναν αποδέκτη αυτής της ανάπτυξης», σημείωσε, συνδέοντας ευθέως την ενεργειακή στρατηγική με τις επενδύσεις σε υποδομές, σιδηροδρόμους και δίκτυα συνδεσιμότητας.
Δίκτυα, επενδύσεις και η «μάχη» του Ιουνίου στην Ευρώπη
Στο δεύτερο σκέλος της παρέμβασής του, ο Υπουργός επικεντρώθηκε στον κατακερματισμό των ενεργειακών αγορών και στην ανάγκη για ταχεία ενίσχυση των δικτύων. Αναφερόμενος στην αντίδραση της Ευρώπης μετά την πρόσφατη κρίση στη Μέση Ανατολή, σημείωσε ότι σε αντίθεση με το 2022 όταν χρειάστηκε ένας χρόνος για να αναγνωριστεί το πρόβλημα– αυτή τη φορά «χρειάστηκαν δύο εβδομάδες… για να συνειδητοποιήσουμε ότι πρέπει να λάβουμε μέτρα».
«Υπάρχει πλέον συνειδητοποίηση ότι πρέπει να δράσουμε», ανέφερε, προσδιορίζοντας τον Ιούνιο ως το κρίσιμο σημείο για τις αποφάσεις γύρω από τα ευρωπαϊκά πακέτα δικτύων, όπου όπως είπε «η μάχη θα δοθεί».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην εκρηκτική αύξηση των διαθέσιμων πόρων για ενεργειακές υποδομές, σημειώνοντας ότι ο σχετικός ευρωπαϊκός προϋπολογισμός έχει αυξηθεί πενταπλάσια, από 6 δισ. ευρώ στην προηγούμενη περίοδο σε 29 δισ. ευρώ σήμερα, εξέλιξη που αποτυπώνει τη στρατηγική στροφή της Ευρώπης προς την ενίσχυση των δικτύων. Ωστόσο, δεν παρέλειψε να επισημάνει τις επιφυλάξεις που εξακολουθούν να υπάρχουν σε ορισμένες χώρες της Βόρειας Ευρώπης, ιδιαίτερα ως προς τα πακέτα για τα δίκτυα, προειδοποιώντας ότι η έκβαση των διαπραγματεύσεων θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τη ροή επενδύσεων προς τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Κλείνοντας, έδωσε και μια σαφή κοινωνική διάσταση στη συζήτηση: «αν ο απλός πολίτης είναι εντελώς αποκομμένος από αυτή την ανάπτυξη, τότε αυτό δημιουργεί τελικά ένα πρόβλημα», επισημαίνοντας την ανάγκη η ενεργειακή και οικονομική πρόοδος να διαχέεται στην κοινωνία.
Διαβάστε ακόμη
