Οι αντλίες θερμότητας θα μπορούσαν να περιορίσουν κατά περίπου 600 εκατ. τόνους τις ετήσιες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καλύπτοντας σχεδόν το ένα τέταρτο του ενεργειακού της αποτυπώματος. Αυτό προκύπτει από νέα ανάλυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης Αντλιών Θερμότητας (EHPA), η οποία αναδεικνύει τον ρόλο της συγκεκριμένης τεχνολογίας στην απανθρακοποίηση των κτιρίων και της βιομηχανίας. Το μέγεθος της δυνητικής μείωσης είναι ενδεικτικό: οι 600 εκατ. τόνοι CO₂ αντιστοιχούν σε ποσότητα μεγαλύτερη από τις ετήσιες εκπομπές της Γερμανίας, της μεγαλύτερης οικονομίας της ΕΕ, ή των 17 μικρότερων κρατών-μελών της Ένωσης αθροιστικά. Για να επιτευχθεί, ωστόσο, αυτό το αποτέλεσμα, θα πρέπει οι αντλίες θερμότητας να εγκατασταθούν σε όλα τα κτίρια και στις βιομηχανικές διεργασίες που είναι συμβατές με την τεχνολογία, με την ηλεκτρική ενέργεια που τις τροφοδοτεί να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές, όπως η ηλιακή και η αιολική.

Πώς λειτουργεί η τεχνολογία

Σε αντίθεση με τα συμβατικά συστήματα θέρμανσης που βασίζονται στην καύση ορυκτών καυσίμων, οι αντλίες θερμότητας αξιοποιούν την ενέργεια που υπάρχει ήδη στο περιβάλλον. Ανάλογα με τον τύπο τους, αντλούν θερμότητα από τον αέρα, το νερό ή το έδαφος και τη μεταφέρουν στο εσωτερικό ενός κτιρίου, ενώ μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για ψύξη. Η λειτουργία τους θυμίζει ένα ψυγείο σε αντίστροφη κατεύθυνση: μέσω ενός ειδικού ρευστού και της διαδικασίας συμπίεσης, μεταφέρουν θερμότητα στο σύστημα θέρμανσης. Το βασικό τους πλεονέκτημα βρίσκεται στην υψηλή ενεργειακή απόδοση. Για κάθε κιλοβατώρα ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνουν, μπορούν συνήθως να αποδώσουν τρεις έως τέσσερις κιλοβατώρες θερμότητας.

Σύμφωνα με την EHPA, κάθε οικιακή αντλία θερμότητας που εγκαθίσταται στην Ευρώπη υποκαθιστά κατά μέσο όρο περίπου 1.100 κυβικά μέτρα φυσικού αερίου και αποτρέπει την έκλυση δύο τόνων CO₂ ετησίως, υπό την προϋπόθεση ότι η ηλεκτρική ενέργεια που καταναλώνει προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές.

Η απόσταση από τους ευρωπαϊκούς στόχους

Περίπου 30 εκατομμύρια οικιακές αντλίες θερμότητας βρίσκονται σήμερα εγκατεστημένες στην Ευρώπη, ενώ μόνο το 2025 προστέθηκαν περίπου τρία εκατομμύρια νέες μονάδες. Ο ρυθμός, ωστόσο, δεν έφτασε τον στόχο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο οποίος προέβλεπε τέσσερα εκατομμύρια εγκαταστάσεις μέσα στο ίδιο έτος. Η απόκλιση του ενός εκατομμυρίου μονάδων αναδεικνύει τις δυσκολίες που εξακολουθούν να συνοδεύουν την ευρύτερη διάδοση της τεχνολογίας.

Ένα από τα εμπόδια είναι και η παραπληροφόρηση γύρω από τις δυνατότητές της. Οι επιφυλάξεις αφορούν κυρίως την απόδοση των αντλιών σε χαμηλές θερμοκρασίες, τον θόρυβο που ενδέχεται να προκαλούν, αλλά και το κατά πόσο μπορούν να εγκατασταθούν σε παλαιότερα κτίρια.

Ο γενικός διευθυντής της EHPA, Πολ Κένι, κάλεσε τους Ευρωπαίους ηγέτες να εγκαταλείψουν τις καθυστερήσεις και να προχωρήσουν σε μέτρα που θα διευκολύνουν την εγκατάσταση αντλιών θερμότητας σε κτίρια και βιομηχανικές μονάδες χαμηλών θερμοκρασιών. Όπως υπογράμμισε, απαιτούνται οικονομική στήριξη για το αρχικό κόστος, προσιτή και καθαρή ηλεκτρική ενέργεια, καθώς και απλούστερες διαδικασίες σύνδεσης με το δίκτυο. «Η κλιματική αλλαγή δεν περιμένει και ούτε θα έπρεπε να περιμένουμε κι εμείς», ήταν το μήνυμά του.

Διαβάστε ακόμη