Πέντε ισχυρά επενδυτικά σχήματα έχουν λάβει θέση εκκίνησης για το έργο διαχείρισης απορριμμάτων σε Κω και Κάλυμνο, ένα από τα πλέον κρίσιμα περιβαλλοντικά πρότζεκτ για τη νησιωτική διαχείριση αποβλήτων, με τη διαγωνιστική διαδικασία να βρίσκεται στην εκπνοή της ολοκλήρωσης της πρώτης φάσης.

Σύμφωνα με πληροφορίες του energygame.gr, βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη η αξιολόγηση των φακέλων εκδήλωσης ενδιαφέροντος, με την αρμόδια επιτροπή να ολοκληρώνει τις σχετικές διαδικασίες εντός των επόμενων ημερών, σηματοδοτώντας και το κλείσιμο της Α’ φάσης του διαγωνισμού. Πρόκειται για ένα κρίσιμο ορόσημο, καθώς από την παρούσα διαδικασία θα προκύψει το shortlist των σχημάτων που θα περάσουν στη δεύτερη φάση, όπου θα κληθούν να υποβάλουν δεσμευτικές προσφορές.

Τα σχήματα που συμμετέχουν στον διαγωνισμό είναι τα εξής: ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ΑΒΑΞ, ΑΚΤΟΡ – WATT, ΗΛΕΚΤΩΡ – ΘΑΛΗΣ και METLEN – ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ. Αν και αριθμητικά εμφανίζονται πέντε υποψήφιοι, στην πραγματικότητα η «μάχη» δίνεται από οκτώ εταιρείες, καθώς ορισμένοι παίκτες συμπράττουν μεταξύ τους και κατεβαίνουν ως ενώσεις προσώπων.

Οι δύο μονάδες εκτιμάται ότι θα διαχειρίζονται συνολικά 46.238 τόνους αποβλήτων ετησίως, εκ των οποίων 24.738 τόνοι είναι σύμμεικτα αστικά απόβλητα, 10.000 τόνοι είναι χωριστά συλλεγμένα βιοαπόβλητα και 11.500 τόνοι χωριστά συλλεγμένα ανακυκλώσιμα υλικά συσκευασίας. Να σημειωθεί ότι η Κάλυμνος είναι μία από τις τρεις περιοχές σήμερα στη χώρα στην οποία λειτουργεί Χώρος Ανεξέλεγκτης Διάθεσης Απορριμμάτων (ΧΑΔΑ).

Το έργο περιλαμβάνει την κατασκευή δύο ξεχωριστών Μονάδων Επεξεργασίας Απορριμμάτων: μίας Μονάδας Ανάκτησης και Ανακύκλωσης Απορριμμάτων (ΜΑΑΑ) για την εξυπηρέτηση του Δήμου Κω και μίας Μονάδας Προεπεξεργασίας Ανάκτησης και Ανακύκλωσης Απορριμμάτων (ΜΠΑΑ) για τον Δήμο Καλυμνίων. Η μονάδα της Κω θα περιλαμβάνει και Χώρο Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων (ΧΥΤΥ), στον οποίο θα οδηγούνται τα υπολείμματα επεξεργασίας της ΜΑΑΑ, καθώς και τα υπολείμματα της ΜΠΑΑ Καλύμνου τα οποία θα μεταφέρονται προς ταφή. Είναι συνολικού προϋπολογισμού 110 εκατ. ευρώ.

«Τρέχει» και το ΣΔΙΤ στο Νότιο Αιγαίο

Την ίδια ώρα, σε παράλληλη τροχιά κινείται και ο αντίστοιχος διαγωνισμός για το έργο διαχείρισης απορριμμάτων του Νοτίου Αιγαίου, όπου επίσης η επιτροπή βρίσκεται στο στάδιο αξιολόγησης των φακέλων των υποψηφίων. Και σε αυτή την περίπτωση, οι διαδικασίες βαίνουν προς ολοκλήρωση, με την αγορά να αναμένει τα επόμενα βήματα που θα καθορίσουν τη σύνθεση των σχημάτων που θα συνεχίσουν στη Β’ φάση.

Υπενθυμίζεται πως όπως είχε γράψει το energygame.gr, Τα σχήματα που διεκδικούν το έργο είναι τα εξής: η ΑΒΑΞ, η Ένωση Προσώπων METLEN – Μεσόγειος, η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, η Ένωση Προσώπων ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις – WATT και η Ένωση Προσώπων ΗΛΕΚΤΩΡ – ΘΑΛΗΣ. Το έργο εντάσσεται στον συνολικό σχεδιασμό του ΦοΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου και αποτελεί μία από τις λεγόμενες «βαριές» υποδομές του Περιφερειακού Σχεδιασμού Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ) Νοτίου Αιγαίου. Ο ενδεικτικός προϋπολογισμός του ανέρχεται σε 194,92 εκατ. ευρώ. Ο πλήρης τίτλος του έργου είναι «Υποδομές Μεταφόρτωσης και Επεξεργασίας (Ανακύκλωσης – Ανάκτησης) Αποβλήτων στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου», ενώ το αντικείμενό του περιλαμβάνει ένα ολοκληρωμένο πλέγμα υποδομών συνολικής δυναμικότητας 61.000 τόνων ετησίως, που θα εξυπηρετούν τις ανάγκες των νησιών Μυκόνου, Πάρου, Σύρου και Τήνου.

Η εξέλιξη των δύο διαγωνισμών θεωρείται κομβικής σημασίας για την αναβάθμιση των υποδομών διαχείρισης αποβλήτων στα νησιά, σε μια περίοδο κατά την οποία οι πιέσεις από την τουριστική δραστηριότητα, οι ευρωπαϊκοί στόχοι για ανακύκλωση και η ανάγκη περιορισμού της ταφής δημιουργούν ένα ιδιαίτερα απαιτητικό πλαίσιο για τους φορείς υλοποίησης.

«Πράσινο φως» για μονάδες αποβλήτων σε Χαλκίδα – Λαμία

Την ίδια ώρα, σε τροχιά εκκίνησης της διαγωνιστικής διαδικασίας εισέρχεται το έργο για τις υποδομές Ολοκληρωμένης Εγκατάστασης Διαχείρισης Αποβλήτων (ΟΕΔΑ) σε Χαλκίδα και Λαμία. Θα υλοποιηθεί μέσω Σύμπραξης Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) με την αξία της σύμβασης να εκτιμάται σε 158,8 εκατ. χωρίς ΦΠΑ (περίπου 197 εκατ. με ΦΠΑ). Αναθέτουσα αρχή είναι ο Φορέας Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων Στερεάς Ελλάδας (ΦοΔΣΑ Στερεάς Ελλάδας) ενώ η εκδήλωση ενδιαφέροντος τοποθετείται στις 23 Ιουνίου 2026.

Το έργο αφορά τη δημιουργία δύο πλήρως καθετοποιημένων εγκαταστάσεων διαχείρισης αποβλήτων, σε Χαλκίδα και Λαμία. Για κάθε περιοχή προβλέπεται μονάδα ανάκτησης και ανακύκλωσης αποβλήτων (ΜΑΑ) σε συνδυασμό με Χώρο Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων (ΧΥΤΥ), όπου θα οδηγείται το υπόλειμμα της επεξεργασίας. Συμπληρωματικά, προβλέπεται η κατασκευή Σταθμού Μεταφόρτωσης Αποβλήτων (ΣΜΑ) στον Δήμο Δελφών.

Η μονάδα της Χαλκίδας θα έχει συνολική δυναμικότητα 88.006 τόνων ετησίως και θα διαχειρίζεται σύμμεικτα αστικά απορρίμματα, βιοαπόβλητα, πράσινα απόβλητα και ανακυκλώσιμα υλικά. Η αντίστοιχη μονάδα της Λαμίας σχεδιάζεται με δυναμικότητα 71.621 τόνων ετησίως, με ανάλογη κατανομή ροών. Τα υπολείμματα της επεξεργασίας θα οδηγούνται στους αντίστοιχους ΧΥΤΥ που θα λειτουργούν εντός των ίδιων εγκαταστάσεων.

Η μεγάλη εικόνα

Συνολικά, το χαρτοφυλάκιο έργων διαχείρισης απορριμμάτων που «τρέχει» σήμερα ανέρχεται σε 13 έργα, αποτυπώνοντας τόσο την πρόοδο που έχει συντελεστεί τα τελευταία χρόνια όσο και τις εκκρεμότητες που παραμένουν στο μέτωπο των διαγωνιστικών διαδικασιών.

Εξ αυτών, πέντε έργα έχουν ήδη συμβασιοποιηθεί και βρίσκονται σε πλήρη λειτουργία, συγκεκριμένα σε Δυτική Μακεδονία, Σέρρες, Ήπειρο, Ηλεία και Πελοπόννησο, αποτελώντας τον βασικό κορμό των υφιστάμενων υποδομών. Τα υπόλοιπα οκτώ έργα βρίσκονται σε διαφορετικά στάδια διαγωνιστικής ωρίμανσης και αφορούν την Κεντρική Μακεδονία, δύο έργα στην Αττική, καθώς και παρεμβάσεις σε Ρόδο, Σαντορίνη, Κω–Κάλυμνο, Νότιο Αιγαίο και το σχήμα Λαμία–Χαλκίδα.

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, στα πέντε τελευταία έργα έχει καταγραφεί ουσιαστική πρόοδος κατά την τελευταία διετία, ωστόσο για την πλήρη ενεργοποίησή τους παραμένει κρίσιμος ο παράγοντας της χρηματοδότησης μέσω του ΕΣΠΑ, προκειμένου να προχωρήσουν στο επόμενο θεσμικό στάδιο και να υποβληθούν στο Ελεγκτικό Συνέδριο.

Ξεχωριστή περίπτωση αποτελεί το έργο της Κεντρικής Μακεδονίας, για το οποίο έχει ήδη αναδειχθεί προσωρινός ανάδοχος, γεγονός που το φέρνει πιο κοντά στην τελική φάση υλοποίησης, εφόσον ολοκληρωθούν οι απαιτούμενες εγκρίσεις και διασφαλιστεί το χρηματοδοτικό σχήμα.

Η συνολική εικόνα των διαγωνισμών αποτυπώνει μια αγορά που κινείται μεν προς την ολοκλήρωση κρίσιμων υποδομών, αλλά εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από θεσμικά και χρηματοδοτικά «κλειδιά» που θα καθορίσουν τον ρυθμό υλοποίησης των έργων την επόμενη περίοδο.

Στον «πάγο» η Αττική

Στο φόντο αυτής της συνολικής κινητικότητας, ξεχωρίζει η περίπτωση της Αττικής, όπου παρά το γεγονός ότι περιλαμβάνονται δύο από τα μεγαλύτερα έργα του χαρτοφυλακίου η πρόοδος παραμένει ουσιαστικά «παγωμένη», ενισχύοντας το αίσθημα αβεβαιότητας στην αγορά και λειτουργώντας ως βαρίδι για τον συνολικό σχεδιασμό.

Την ίδια ώρα που επικρατεί επιχειρηματικός αναβρασμός γύρω από τη διαχείριση απορριμμάτων, με εξαγορές και διαπραγματεύσεις για είσοδο μεγάλων διεθνών ομίλων στην ελληνική αγορά, οι κρίσιμες επενδύσεις για να σταματήσει το περιβαλλοντικό έγκλημα με τη χωματερή της Φυλής παραμένουν, για ανεξήγητους λόγους, στον πάγο. Η αγορά κινείται σε καθεστώς αναμονής και αβεβαιότητας, εν όψει δύο κρίσιμων εκκρεμοτήτων: της επικαιροποίησης του Περιφερειακού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ) και των οριστικών κυβερνητικών αποφάσεων για την ενεργειακή αξιοποίηση απορριμμάτων. Πρόκειται για ένα διπλό «μέτωπο», που καθορίζει όχι μόνο τον σχεδιασμό των υποδομών, αλλά και τη δυνατότητα χρηματοδότησης των έργων τα επόμενα χρόνια.

Η Αττική συγκεντρώνει το μεγαλύτερο βάρος της πίεσης. Η παραγωγή αποβλήτων παραμένει υψηλή, οι υφιστάμενες υποδομές λειτουργούν στα όριά τους και η καθυστέρηση ωρίμανσης νέων έργων εντείνει την ανησυχία για την επάρκεια του συστήματος. Το επενδυτικό ενδιαφέρον παραμένει ισχυρό. Ωστόσο, η ελληνική αγορά διαχείρισης απορριμμάτων βρίσκεται σε φάση έντονου μετασχηματισμού, καθώς μεγάλες επιχειρηματικές κινήσεις, εξαγορές και αναδιατάξεις χαρτοφυλακίων επανακαθορίζουν τις ισορροπίες και αλλάζουν τον χάρτη της αγοράς.

Ο διαγωνισμός για τον Σχιστό βρίσκεται σε πιο προχωρημένο στάδιο, καθώς έχει ήδη χωροθετηθεί η μονάδα. Τους δύο διαγωνισμούς ΣΔΙΤ για Κεντρικό Τομέα και Πειραιά, εκτιμώμενου ύψους κοντά στα 761 εκατ. ευρώ, διεκδίκησαν τότε οι κοινοπραξίες ΕΛΛΑΚΤΩΡ – ΗΛΕΚΤΩΡ, ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή – ΤΙΤΑΝ, Μυτιληναίος – Μεσόγειος, Motor Oil – ΑΒΑΞ – Θαλής και Intrakat – Watt. Τα κοινοπρακτικά σχήματα θα διαφοροποιηθούν, αφού στα χρόνια που μεσολάβησαν έχουν υπάρξει ανατροπές στον κλάδο της διαχείρισης απορριμμάτων.

Διαβάστε ακόμη