Σε αδιέξοδο φαίνεται να οδηγείται η προσπάθεια για επιτάχυνση του εξηλεκτρισμού της παγκόσμιας οικονομίας στο πλαίσιο της COP31, καθώς οι διαφωνίες μεταξύ των χωρών δυσκολεύουν την επίτευξη συμφωνίας για έναν κοινό στόχο έως το 2035. Η πρωτοβουλία, την οποία προωθούν οι διοργανωτές της διάσκεψης στην Αττάλεια της Τουρκίας, προβλέπει την αύξηση του μεριδίου της ηλεκτρικής ενέργειας στην τελική παγκόσμια ενεργειακή κατανάλωση στο 35% έως το 2035, από λίγο πάνω από 20% σήμερα. Στόχος είναι η εθελοντική δέσμευση να ενσωματωθεί στην τελική διακήρυξη της COP31, εξασφαλίζοντας την πολιτική στήριξη σχεδόν 200 χωρών.

Η πρόταση, σύμφωνα με το Bloomberg, έχει ήδη συγκεντρώσει την υποστήριξη περισσότερων από 30 κυβερνήσεων και σχεδόν 100 οργανισμών και επιχειρήσεων του ιδιωτικού τομέα, μεταξύ των οποίων οι ABB και Schneider Electric. Ωστόσο, η εξασφάλιση της απαραίτητης συναίνεσης αποδεικνύεται δύσκολη, καθώς οι διαπραγματεύσεις εισέρχονται στη δεύτερη εβδομάδα τους.

Καθοριστική είναι η αντίθεση του μπλοκ Like-Minded Developing Countries, το οποίο εκπροσωπεί περίπου 24 αναπτυσσόμενες χώρες, μεταξύ των οποίων η Κίνα, η Ινδία και το Μπανγκλαντές. Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Bloomberg, η ομάδα έχει καταστήσει σαφές ότι δεν πρόκειται να υποστηρίξει οποιαδήποτε αναφορά στην πρωτοβουλία για τον εξηλεκτρισμό στο τελικό κείμενο της διάσκεψης. Η στάση αυτή περιορίζει σημαντικά τα περιθώρια συμφωνίας, ενώ ουσιαστικά απομακρύνει και το ενδεχόμενο να συνδεθεί ρητά ο στόχος με τη χρήση καθαρής ηλεκτρικής ενέργειας.

Οι συμβιβαστικές λύσεις στο τραπέζι

Παρά τις αντιδράσεις, οι διαπραγματευτές εξετάζουν εναλλακτικές διατυπώσεις που θα μπορούσαν να επιτρέψουν την ενσωμάτωση της πρωτοβουλίας στην τελική διακήρυξη. Μεταξύ των επιλογών βρίσκεται μια γενική αναφορά στην ίδια την πρωτοβουλία, είτε με είτε χωρίς τον αριθμητικό στόχο του 2035, καθώς και μια ευρύτερη αναγνώριση των διεθνών προσπαθειών για την ενίσχυση του εξηλεκτρισμού.

«Αυτό που επιδιώκουμε είναι να αποτυπώσουμε μέρος της φιλοδοξίας που υπάρχει γύρω από τον εξηλεκτρισμό», δήλωσε το Σάββατο ο Chris Bowen, πρόεδρος των διαπραγματεύσεων της COP31 και υπουργός Κλιματικής Αλλαγής και Ενέργειας της Αυστραλίας, επισημαίνοντας ότι απαιτείται περαιτέρω δουλειά για την επίτευξη συμφωνίας.

Η πρωτοβουλία αποκτά ιδιαίτερη σημασία στο πλαίσιο της ευρύτερης συζήτησης για την επίτευξη των στόχων της Συμφωνίας του Παρισιού. Οι χώρες καλούνται να ενισχύσουν τις δεσμεύσεις τους για τη μείωση των εκπομπών, την ώρα που οι πολεμικές συγκρούσεις, ο πληθωρισμός και οι διαταραχές στην ενεργειακή τροφοδοσία δυσχεραίνουν τη διεθνή συνεργασία.

Ο ρόλος του εξηλεκτρισμού στην ενεργειακή μετάβαση

Η αύξηση της χρήσης ηλεκτρικής ενέργειας στις μεταφορές, στη θέρμανση και στη βιομηχανία θεωρείται βασικός παράγοντας για την απανθρακοποίηση της παγκόσμιας οικονομίας, ιδιαίτερα όταν η ηλεκτροπαραγωγή βασίζεται σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Ωστόσο, η πρόταση που βρίσκεται στο τραπέζι δεν διαχωρίζει την ηλεκτρική ενέργεια ανάλογα με την πηγή παραγωγής της. Αυτό σημαίνει ότι ο στόχος μπορεί να επιτευχθεί ακόμη και με ηλεκτρισμό που παράγεται από ορυκτά καύσιμα, χωρίς να διασφαλίζεται αυτομάτως αντίστοιχη μείωση των εκπομπών.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε εξετάσει το ενδεχόμενο να ζητήσει τη σύνδεση του στόχου αποκλειστικά με καθαρή ηλεκτρική ενέργεια, αναγνώρισε ωστόσο ότι μια τέτοια απαίτηση θα μπορούσε να απομακρύνει χώρες των οποίων τα ενεργειακά συστήματα εξακολουθούν να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα ορυκτά καύσιμα.

«Ένας βαθμός πραγματισμού είναι πιθανότατα απαραίτητος, καθώς διαφορετικά υπάρχει ο κίνδυνος να καταλήξουμε με μια σχετικά μικρή ομάδα συμμετεχόντων», ανέφερε ο επίτροπος της ΕΕ για το Κλίμα, Wopke Hoekstra, υπογραμμίζοντας ότι βασική επιδίωξη των διασκέψεων COP είναι η διατήρηση της πολυμερούς συνεργασίας και η όσο το δυνατόν ευρύτερη συμμετοχή.

Διαβάστε ακόμη