Ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη στο Αμβούργο η πρώτη ποινική δίκη για τη δολιοφθορά στους αγωγούς φυσικού αερίου Nord Stream, τον Σεπτέμβριο του 2022, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) εξέδωσε μια ακόμη σημαντική απόφαση για το μέλλον του Nord Stream 2, απορρίπτοντας οριστικά την προσφυγή της διαχειρίστριας εταιρείας του κατά της εφαρμογής των ευρωπαϊκών κανόνων για την αγορά φυσικού αερίου.
Η απόφαση της 5ης Νοεμβρίου αποτελεί δικαστική ήττα για τη Nord Stream 2 AG, θυγατρική της ρωσικής Gazprom, καθώς επιβεβαιώνει ότι οι ευρωπαϊκοί κανόνες της αγοράς φυσικού αερίου εφαρμόζονται και στους αγωγούς που συνδέουν κράτη-μέλη με τρίτες χώρες, ακόμη και όταν πρόκειται για υποθαλάσσιες υποδομές.
Η χρονική συγκυρία προσδίδει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στην εξέλιξη, καθώς η δικαστική διερεύνηση της ανατίναξης των αγωγών στη Βαλτική έχει περάσει πλέον στο στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας. Στο εδώλιο του Ανώτατου Περιφερειακού Δικαστηρίου του Αμβούργου βρίσκεται ο Ουκρανός Serhii K., ο οποίος κατηγορείται ότι είχε ηγετικό ρόλο στην ομάδα που φέρεται να πραγματοποίησε την επιχείρηση. Ο ίδιος αρνείται τις κατηγορίες, ενώ η υπόθεση παραμένει υπό δικαστική διερεύνηση.
Η ευρωπαϊκή νομοθεσία και ο Nord Stream
Η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τους διαχειριστές των αγωγών, μεταξύ των οποίων ο διαχωρισμός της ιδιοκτησίας και της διαχείρισης από τις δραστηριότητες προμήθειας φυσικού αερίου, η παροχή πρόσβασης σε τρίτους προμηθευτές και η διαφάνεια στους όρους χρήσης και στα τιμολόγια μεταφοράς. Στόχος είναι να διασφαλίζεται ο ανταγωνισμός και να αποτρέπεται ο αποκλειστικός έλεγχος των ενεργειακών υποδομών από έναν προμηθευτή. Κεντρικό σημείο της δικαστικής διαμάχης αποτέλεσε η δυνατότητα εξαίρεσης από τους κανόνες για αγωγούς που είχαν ολοκληρωθεί πριν από τις 23 Μαΐου 2019. Ο Nord Stream 2 δεν πληρούσε τη συγκεκριμένη προϋπόθεση, καθώς δεν είχε ολοκληρωθεί έως την ημερομηνία αυτή.
Η εταιρεία υποστήριξε ότι αδικήθηκε, καθώς είχε ήδη πραγματοποιήσει σημαντικές επενδύσεις με βάση το προηγούμενο κανονιστικό πλαίσιο. Ωστόσο, το επιχείρημα δεν έπεισε το Δικαστήριο. Όπως δήλωσε στο ICIS ο Alan Riley, ανώτερος ερευνητής στο Atlantic Council και ειδικός στη συγκεκριμένη υπόθεση, ένας από τους λόγους απόρριψης της προσφυγής ήταν ότι η Nord Stream 2 AG είχε ξεκινήσει τις κατασκευαστικές εργασίες πριν εξασφαλίσει όλες τις απαιτούμενες άδειες.
Η απόφαση ενισχύει την αρμοδιότητα της ΕΕ να καθορίζει τους όρους λειτουργίας των ενεργειακών υποδομών που συνδέονται με την αγορά της, ανεξάρτητα από το εάν αυτές βρίσκονται εντός ή εκτός των συνόρων της. Διευκρινίζεται πάντως, ότι η απόφαση δεν σημαίνει ότι το Δικαστήριο απαγόρευσε οριστικά τη λειτουργία του Nord Stream 2 ούτε ότι αποφάσισε για το γεωπολιτικό ή ενεργειακό μέλλον του. Αφορά συγκεκριμένα το νομικό και ρυθμιστικό πλαίσιο που πρέπει να διέπει τη λειτουργία του. Υπενθυμίζεται ότι ο Nord Stream 2 σχεδιάστηκε για να μεταφέρει έως και 55 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως από τη Ρωσία στη Γερμανία, μέσω της Βαλτικής Θάλασσας.
Διαβάστε ακόμη
