Σε αναβολή της εφαρμογής των νέων κανόνων για τις εκπομπές μεθανίου από εισαγόμενα πετρέλαιο και φυσικό αέριο προσανατολίζεται η Κομισιόν, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες για τις επιπτώσεις τους στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης. Οι κανόνες επρόκειτο να τεθούν σε εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2027, όμως οι πιέσεις από κράτη-μέλη, τις ΗΠΑ και την ενεργειακή βιομηχανία οδηγούν τις Βρυξέλλες στην αναζήτηση περισσότερου χρόνου για την εφαρμογή τους.
Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για το μεθάνιο αποτελεί την πρώτη παγκοσμίως που θέτει συγκεκριμένες απαιτήσεις για τις εκπομπές μεθανίου από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Από το 2027, οι εισαγωγείς πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα θα πρέπει να αποδεικνύουν ότι οι παραγωγοί εκτός ΕΕ εφαρμόζουν συστήματα παρακολούθησης, μέτρησης και επαλήθευσης των εκπομπών τους αντίστοιχα με τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Οι απαιτήσεις θα γίνονται σταδιακά αυστηρότερες. Από το 2028 προβλέπεται υποχρέωση υποβολής στοιχείων για την ένταση εκπομπών μεθανίου των εισαγόμενων καυσίμων, ενώ από τον Αύγουστο του 2030 θα τεθεί σε εφαρμογή όριο στην ένταση μεθανίου για τις εισαγωγές πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα, σύμφωνα με δημοσίευμα του Reuters.
Οι πιέσεις για αναβολή
Η συζήτηση για την εφαρμογή των κανόνων έχει ενταθεί τους τελευταίους μήνες, καθώς αρκετές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εκτιμούν ότι η συγκυρία δεν ευνοεί την επιβολή νέων υποχρεώσεων στους εισαγωγείς ενέργειας. Περισσότερα από δώδεκα κράτη-μέλη, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, έχουν ζητήσει καθυστέρηση ή αναστολή των κανόνων, ενώ Ιταλία και Τσεχία έχουν ταχθεί υπέρ μεγαλύτερης, έως και τριετούς, αναβολής. Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μεταθέσει την εφαρμογή των υποχρεώσεων κατά ένα έτος, υποστηρίζοντας ότι οι κανόνες θα μπορούσαν να δημιουργήσουν νομικούς κινδύνους για τους εισαγωγείς σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή αγορά παραμένει υπό πίεση.
Αντίστοιχες ανησυχίες έχουν εκφράσει οι ΗΠΑ, οι οποίες αποτελούν σημαντικό προμηθευτή LNG της Ευρώπης, καθώς και μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι. Το επιχείρημα όσων ζητούν αναβολή είναι ότι αρκετοί παραγωγοί και εισαγωγείς δεν έχουν ακόμη ολοκληρώσει τις απαραίτητες διαδικασίες συμμόρφωσης και ενδέχεται να αποφύγουν φορτία προς την ευρωπαϊκή αγορά, εάν υπάρχει κίνδυνος κυρώσεων ή νομικών εμπλοκών. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε ήδη επιχειρήσει να περιορίσει τις πιέσεις, ζητώντας τον Ιούλιο από τα κράτη-μέλη να μην επιβάλλουν κυρώσεις για παραβάσεις των κανόνων για συγκεκριμένο διάστημα. Το μέτρο, ωστόσο, δεν στάθηκε αρκετό για να σταματήσει τις πιέσεις για αναβολή.
Το Ορμούζ και η ενεργειακή ασφάλεια
Η συγκυρία αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω των αναταράξεων στις διεθνείς ενεργειακές αγορές. Η κρίση στη Μέση Ανατολή και οι διαταραχές στις ενεργειακές ροές έχουν αυξήσει το κόστος και την αβεβαιότητα για τους Ευρωπαίους καταναλωτές, ενώ τα αποθέματα φυσικού αερίου στην Ευρώπη βρίσκονται χαμηλότερα από τα συνηθισμένα για την εποχή.
Σε αυτό το περιβάλλον, οι χώρες που ζητούν αναβολή υποστηρίζουν ότι η Ευρώπη χρειάζεται μεγαλύτερη ευελιξία στις εισαγωγές της, ώστε να μπορεί να αξιοποιεί διαθέσιμες ποσότητες φυσικού αερίου ανεξάρτητα από την προέλευσή τους. Χαρακτηριστικό είναι ότι η ιταλική Edison έχει αναφέρει πως δεν αναμένει φορτία LNG από την QatarEnergy μέχρι τον Δεκέμβριο του 2026, λόγω των επιπτώσεων του πολέμου με το Ιράν. Το μεθάνιο, πάντως, παραμένει στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής κλιματικής πολιτικής. Πρόκειται για ισχυρό αέριο του θερμοκηπίου, με σημαντικά μεγαλύτερη ικανότητα παγίδευσης θερμότητας από το διοξείδιο του άνθρακα σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα. Η μείωση των διαρροών από την παραγωγή και μεταφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου θεωρείται, επομένως, σημαντικό εργαλείο για τον περιορισμό των εκπομπών.
Τι σημαίνει μια πιθανή αναβολή
Μια μετάθεση της εφαρμογής των κανόνων, ενδεχομένως έως τον Ιανουάριο του 2028, θα έδινε στους εισαγωγείς περισσότερο χρόνο για να προσαρμοστούν και να ολοκληρώσουν τις διαδικασίες επαλήθευσης των εκπομπών. Θα μπορούσε επίσης να διευκολύνει τη σύναψη συμφωνιών για νέες ποσότητες φυσικού αερίου χωρίς τον άμεσο κίνδυνο μη συμμόρφωσης με τις νέες απαιτήσεις.
Το κατά πόσο οι κανόνες θα περιορίσουν πράγματι τις διαθέσιμες ποσότητες φυσικού αερίου στην Ευρώπη παραμένει αντικείμενο αντιπαράθεσης. Μελέτη της Wood Mackenzie, που υποστηρίχθηκε από την ενεργειακή βιομηχανία, εκτίμησε τον Μάρτιο ότι σχεδόν οι μισές εισαγωγές φυσικού αερίου της ΕΕ θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν δυσκολίες συμμόρφωσης. Αντίθετα, έρευνα της Rystad Energy για το Environmental Defense Fund τον Ιούνιο υποστήριξε ότι υπάρχουν επαρκείς ποσότητες φυσικού αερίου που θα μπορούσαν να πληρούν τις απαιτήσεις παρακολούθησης, αν και θα απαιτούνταν διαδικασίες επαλήθευσης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν έχει ακόμη προσδιορίσει πότε θα καταθέσει την πρόταση για την αλλαγή του χρονοδιαγράμματος. Εφόσον προχωρήσει, η όποια τροποποίηση θα πρέπει να συμφωνηθεί από τα κράτη-μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Διαβάστε ακόμη
