Σαφή στροφή προς την πυρηνική ενέργεια κάνει η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ανοίγοντας πλέον την πόρτα όχι μόνο στις νέες τεχνολογίες των μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων, αλλά ακόμη και στη χρηματοδότηση νέων μεγάλων πυρηνικών μονάδων.

Μέσα σε λίγες ημέρες, η ΕΤΕπ έστειλε δύο ισχυρά μηνύματα προς αυτή την κατεύθυνση: συμφώνησε χρηματοδότηση έως 40 εκατ. ευρώ για την ανάπτυξη ενός φινλανδικού SMR και δήλωσε έτοιμη να εξετάσει τη συμμετοχή της στο σχέδιο της Σλοβενίας για δεύτερο αντιδραστήρα στον πυρηνικό σταθμό του Κρσκο.

Το πρώτο βήμα γίνεται στη Φινλανδία, όπου η ΕΤΕπ συμφώνησε μετατρέψιμη χρηματοδότηση έως 40 εκατ. ευρώ για την τεχνολογία της Steady Energy. Η εταιρεία αναπτύσσει τον LDR-50, έναν μικρό αρθρωτό αντιδραστήρα ελαφρού ύδατος ισχύος 50 MW, ο οποίος προορίζεται αποκλειστικά για παραγωγή θερμότητας και φιλοδοξεί να τροφοδοτήσει δίκτυα τηλεθέρμανσης. Η χρηματοδότηση μπορεί υπό προϋποθέσεις να μετατραπεί σε μετοχές και αποτελεί την πρώτη χρηματοδότηση της ΕΤΕπ ειδικά σε έργο τεχνολογίας SMR.

Η κίνηση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω της μακράς απόστασης που είχε κρατήσει η ευρωπαϊκή τράπεζα από τη χρηματοδότηση νέας πυρηνικής παραγωγής. Η τελευταία αντίστοιχη χρηματοδότηση χρονολογείται από το 1987, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η ΕΤΕπ είχε εγκαταλείψει πλήρως τον κλάδο: στο ενδιάμεσο χρηματοδότησε έργα που αφορούσαν την πυρηνική ασφάλεια, την εφοδιαστική αλυσίδα και τη διαχείριση αποβλήτων, ενώ τον Ιούλιο του 2026 ενέκρινε δάνειο 800 εκατ. ευρώ για την αναβάθμιση του πυρηνικού σταθμού Cernavodă στη Ρουμανία.

Από τους μικρούς αντιδραστήρες στο Krsko

Το δεύτερο και ίσως πιο χαρακτηριστικό μήνυμα έρχεται από τη Σλοβενία. Ο αντιπρόεδρος της ΕΤΕπ Marek Mora επιβεβαίωσε ότι στις πρόσφατες επαφές του με τη σλοβενική κυβέρνηση συζητήθηκε η πιθανότητα χρηματοδότησης του JEK2, του σχεδιαζόμενου δεύτερου αντιδραστήρα στον πυρηνικό σταθμό Krsko. Η τελική στάση της Τράπεζας θα εξαρτηθεί από τον τρόπο με τον οποίο η Λιουμπλιάνα θα διαμορφώσει τη μακροπρόθεσμη ενεργειακή στρατηγική της, ωστόσο η ΕΤΕπ δηλώνει πλέον έτοιμη να εξετάσει τόσο την αναβάθμιση υφιστάμενων πυρηνικών εγκαταστάσεων όσο και την κατασκευή νέων.

Το ενδιαφέρον της δεν περιορίζεται στους μεγάλους αντιδραστήρες. Στο ίδιο χρηματοδοτικό κάδρο μπαίνουν οι SMR, οι επενδύσεις πυρηνικής ασφάλειας και οι υποδομές ασφαλούς διαχείρισης ραδιενεργών αποβλήτων. Πρόκειται ουσιαστικά για μια πιο ευρεία ανάγνωση της ενεργειακής μετάβασης, στην οποία η πυρηνική ενέργεια δεν αντιμετωπίζεται ως ανταγωνιστική προς τις ΑΠΕ, αλλά ως μία ακόμη διαθέσιμη τεχνολογία χαμηλών εκπομπών για τις χώρες που επιλέγουν να την εντάξουν στο ενεργειακό τους μείγμα.

Η αλλαγή αυτή αποτυπώνει και τη μετατόπιση της ευρωπαϊκής συζήτησης μετά την ενεργειακή κρίση. Η ασφάλεια εφοδιασμού, η ανάγκη περιορισμού της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και η αυξανόμενη ζήτηση για σταθερή ηλεκτροπαραγωγή χαμηλών εκπομπών έχουν επαναφέρει την πυρηνική ενέργεια στην ατζέντα αρκετών κρατών-μελών.

Για την ΕΤΕπ, που κατευθύνει περισσότερο από το ήμισυ των χρηματοδοτήσεών της στη δράση για το κλίμα και την περιβαλλοντική βιωσιμότητα, το νέο δόγμα δείχνει να είναι περισσότερο τεχνολογικά ουδέτερο, αιολικά, φωτοβολταϊκά και δίκτυα παραμένουν στον πυρήνα των επενδύσεών της, χωρίς όμως να αποκλείεται πλέον η πυρηνική ενέργεια όταν μια χώρα τη θεωρεί αναγκαία για την απανθρακοποίηση και την ασφάλεια του ενεργειακού της συστήματος. Η χρηματοδότηση της Steady Energy και το άνοιγμα προς το JEK2 δείχνουν ότι αυτή η αλλαγή δεν μένει πλέον μόνο σε επίπεδο συζήτησης.

Διαβάστε ακόμη