Μετά από μακρά περίοδο αναμονής, το θεσμικό παζλ για την ανάπτυξη των υπεράκτιων αιολικών στην Ελλάδα αρχίζει να αποκτά πιο συγκεκριμένο περίγραμμα. Τη σύσταση του οχήματος ειδικού σκοπού της ΕΔΕΥΕΠ, το οποίο θα αναλάβει τη συλλογή των κρίσιμων ανεμολογικών, βυθομετρικών και γεωτεχνικών δεδομένων στις θαλάσσιες περιοχές ενδιαφέροντος, ακολούθησε μόλις χθες η έκδοση της υπουργικής απόφασης που καθορίζει τους βασικούς όρους συμμετοχής στους μελλοντικούς διαγωνισμούς επιλογής επενδυτών.

Η απόφαση δεν συνιστά προκήρυξη διαγωνισμού ούτε ενεργοποιεί συγκεκριμένες θαλάσσιες περιοχές, αλλά προσδιορίζει τις προϋποθέσεις που θα ισχύσουν στην επόμενη φάση της διαδικασίας, όταν οι Περιοχές Οργανωμένης Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων τεθούν προς αξιοποίηση. Να σημειωθεί πως έτσι κι αλλιώς εκκρεμεί  εδώ και πάνω από 1,5 χρόνο η έγκριση της ΚΥΑ του Εθνικού Προγράμματος.

Πάντως, με την εν λόγω ρύθμιση εξειδικεύονται οι όροι εισόδου των ενδιαφερόμενων εταιρειών στις διαγωνιστικές διαδικασίες, η δυνατότητα σύνδεσης της Τιμής Αναφοράς με τον πληθωρισμό, η αντιμετώπιση των περικοπών παραγωγής, καθώς και ο μέγιστος αριθμός θαλάσσιων περιοχών που μπορεί να εξασφαλίσει ένας επενδυτής. Πρόκειται, ουσιαστικά, για μια απόφαση που αποσαφηνίζει βασικές παραμέτρους του μοντέλου επιλογής επενδυτών, πριν από την προκήρυξη των πρώτων διαγωνισμών.

Η συμμετοχή στις ανταγωνιστικές διαδικασίες συνδέεται με την τεχνική τεκμηρίωση και την πρόσβαση σε δεδομένα για τα χαρακτηριστικά κάθε θαλάσσιας περιοχής. Ο υποψήφιος επενδυτής θα πρέπει είτε να διαθέτει Άδεια Έρευνας για τη συγκεκριμένη Περιοχή Οργανωμένης Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων είτε να έχει αποκτήσει τα αναγκαία πρωτογενή και δευτερογενή δεδομένα από τον Φορέα ΥΑΠ ή από την ειδική εταιρεία που προβλέπεται από το θεσμικό πλαίσιο.

Στην περίπτωση κατοχής Άδειας Έρευνας, απαιτείται η ύπαρξη δεδομένων πεδίου διάρκειας τουλάχιστον δώδεκα μηνών για το αιολικό δυναμικό και τις ωκεανογραφικές παραμέτρους της περιοχής. Παράλληλα, πρέπει να υπάρχουν μετρήσεις για γεωλογικά χαρακτηριστικά, όπως το βάθος, η μορφολογία και η επιφανειακή γεωλογία, οι οποίες να καλύπτουν τουλάχιστον το 50% της συνολικής έκτασης της περιοχής.

Η πρόβλεψη αυτή αφορά τη βάση πάνω στην οποία θα στηριχθούν οι προσφορές των συμμετεχόντων στους διαγωνισμούς. Τα δεδομένα για τις συνθήκες του θαλάσσιου πεδίου συνδέονται με τον τεχνικό σχεδιασμό του έργου, την επιλογή τεχνολογίας, τις απαιτήσεις θεμελίωσης, τις ανάγκες σύνδεσης με το ηλεκτρικό σύστημα και, τελικά, το οικονομικό σκέλος της επένδυσης.

Η απόφαση προβλέπει ακόμη ότι οι υποψήφιοι επενδυτές θα πρέπει να θέτουν στη διάθεση της ΡΑΑΕΥ και του Φορέα ΥΑΠ αντίγραφα των δεδομένων που χρησιμοποιούν για την υποβολή των προσφορών τους, εφόσον ο Φορέας ΥΑΠ δεν τα διαθέτει ήδη. Οι λεπτομέρειες της υποχρέωσης αυτής μπορούν να καθοριστούν ειδικότερα στην προκήρυξη της ΡΑΑΕΥ για κάθε ανταγωνιστική διαδικασία.

Η σύνδεση της Τιμής Αναφοράς με τον πληθωρισμό

Ξεχωριστό κεφάλαιο της απόφασης αφορά τη δυνατότητα συσχέτισης της Τιμής Αναφοράς με τον πληθωρισμό. Η Τιμή Αναφοράς είναι το οικονομικό μέγεθος που θα προκύπτει από την ανταγωνιστική διαδικασία και θα διέπει τη Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης για το κάθε έργο. Η υπουργική απόφαση αναφέρει ότι η συσχέτιση αυτή μπορεί να αφορά το στάδιο κατασκευής ή και το στάδιο λειτουργίας του έργου. Ωστόσο, δεν καθορίζεται ακόμη ο ακριβής μηχανισμός αναπροσαρμογής. Σε επόμενο στάδιο θα πρέπει να προσδιοριστούν οι δείκτες αναφοράς, η μεθοδολογία υπολογισμού, το σημείο έναρξης της αναπροσαρμογής, η συχνότητα εφαρμογής της, καθώς και ενδεχόμενα ανώτατα ή κατώτατα όρια μεταβολής.

Η απόφαση προβλέπει ότι ο μηχανισμός μπορεί να λειτουργεί τόσο σε περίπτωση αύξησης όσο και σε περίπτωση μείωσης των σχετικών δεικτών. Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι το ακριβές πλαίσιο εφαρμογής της τιμαριθμικής αναπροσαρμογής τελεί υπό την έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Η πρόβλεψη συνδέεται με τη φύση των υπεράκτιων αιολικών έργων, τα οποία έχουν υψηλό επενδυτικό κόστος και μεγάλους χρόνους ανάπτυξης. Η περίοδος από την ωρίμανση μιας θαλάσσιας περιοχής έως την εμπορική λειτουργία ενός πάρκου περιλαμβάνει σειρά τεχνικών, αδειοδοτικών και κατασκευαστικών σταδίων, κατά τα οποία οι μεταβολές στο κόστος εξοπλισμού, υποδομών και χρηματοδότησης μπορούν να επηρεάζουν την οικονομική εικόνα του έργου.

Χωρίς ειδικό μηχανισμό για τις περικοπές

Η υπουργική απόφαση αποσαφηνίζει επίσης ότι δεν προσδιορίζονται μέτρα προστασίας για τα έργα υπεράκτιων αιολικών απέναντι σε περικοπές παραγωγής. Με άλλα λόγια, στο συγκεκριμένο πλαίσιο δεν προβλέπεται ειδική ρύθμιση για την αποζημίωση ή την προστασία των επενδυτών σε περίπτωση κατά την οποία μέρος της παραγόμενης ενέργειας δεν μπορεί να απορροφηθεί από το ηλεκτρικό σύστημα.

Το ζήτημα των περικοπών συνδέεται με τη δυνατότητα του δικτύου μεταφοράς να υποδέχεται και να διαχειρίζεται μεγάλες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας από θαλάσσιες περιοχές. Η ανάπτυξη των διασυνδέσεων, των υποσταθμών, των γραμμών μεταφοράς και της αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας αποτελεί μέρος του ευρύτερου σχεδιασμού που θα επηρεάσει τη λειτουργία των μελλοντικών έργων υπεράκτιων αιολικών.

Το όριο του 67% στις περιοχές εγκατάστασης

Η απόφαση καθορίζει, τέλος, και τον μέγιστο αριθμό περιοχών που μπορεί να εξασφαλίσει ένας επενδυτής. Κάθε συμμετέχων έχει τη δυνατότητα να υποβάλει προσφορά για μία ή περισσότερες Περιοχές Εγκατάστασης ΥΑΠ, καταθέτοντας ξεχωριστή προσφορά για κάθε περιοχή.

Όταν τίθενται ταυτόχρονα σε ανταγωνιστική διαδικασία περισσότερες από μία περιοχές, ο ίδιος επενδυτής μπορεί να ανακηρυχθεί ανάδοχος για αριθμό περιοχών που δεν υπερβαίνει το 67% του συνολικού αριθμού τους. Στον υπολογισμό του ορίου περιλαμβάνονται και τυχόν περιοχές στις οποίες ο ίδιος επενδυτής έχει ήδη ανακηρυχθεί επενδυτής μέσω προηγούμενων ανταγωνιστικών διαδικασιών.

Η ρύθμιση αυτή καθορίζει τον τρόπο με τον οποίο θα κατανέμονται οι διαθέσιμες περιοχές μεταξύ των συμμετεχόντων, εφόσον περισσότερα θαλάσσια οικόπεδα τεθούν ταυτόχρονα σε διαγωνισμό. Παράλληλα, επιτρέπει την υποβολή προσφορών σε περισσότερες από μία περιοχές, χωρίς όμως να επιτρέπει την ανάθεση του συνόλου ή του μεγαλύτερου μέρους των διαθέσιμων περιοχών σε έναν μόνο επενδυτή.

Συνολικά, η απόφαση προσθέτει ένα ακόμη κομμάτι στο θεσμικό πλαίσιο για την ανάπτυξη των υπεράκτιων αιολικών. Καθορίζει τις βασικές προϋποθέσεις συμμετοχής, περιγράφει το πλαίσιο για την πιθανή τιμαριθμική προσαρμογή των συμβάσεων λειτουργικής ενίσχυσης, αποσαφηνίζει ότι δεν προβλέπονται ειδικά μέτρα έναντι περικοπών και θέτει κανόνες για την κατανομή των περιοχών μεταξύ των επενδυτών. Τα επόμενα βήματα αφορούν την εξειδίκευση του μηχανισμού αναπροσαρμογής, την έγκριση του σχετικού πλαισίου από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την προετοιμασία των ανταγωνιστικών διαδικασιών για τις πρώτες περιοχές υπεράκτιων αιολικών.

Διαβάστε ακόμη