Το σημερινό περιβάλλον της αγοράς δημιουργεί ήδη ευνοϊκές συνθήκες για τη λειτουργία των συστημάτων αποθήκευσης. Οι μηδενικές και αρνητικές τιμές εμφανίζονται πλέον σχεδόν καθημερινά, κυρίως λόγω της αυξημένης παραγωγής από φωτοβολταϊκά συστήματα κατά τις μεσημβρινές ώρες. Την ίδια στιγμή, η σημαντική άνοδος των τιμών κατά τις απογευματινές και βραδινές ώρες δημιουργεί έντονες διακυμάνσεις στην αγορά, μέσα στις οποίες καλούνται να λειτουργήσουν τα έργα αποθήκευσης.
Σε αυτό το περιβάλλον δραστηριοποιούνται ήδη έργα μπαταριών συνολικής ισχύος περίπου 200 MW, τα οποία έχουν τεθεί σε λειτουργία ή βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι οι δυνατότητες εμπορικής αξιοποίησης των συστημάτων αποθήκευσης είναι σημαντικές, καθώς οι μπαταρίες μπορούν να φορτίζουν σε περιόδους χαμηλών ή και αρνητικών τιμών και να εκφορτίζουν σε ώρες αυξημένης ζήτησης, όταν οι τιμές ενέργειας κινούνται αισθητά υψηλότερα.
Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, αν και είναι ακόμη πολύ νωρίς για ασφαλή συμπεράσματα, διαφαίνονται ήδη σημαντικά περιθώρια αύξησης των εσόδων των έργων αποθήκευσης. Κατά μέσο όρο, τα spread μεταξύ φόρτισης και εκφόρτισης διαμορφώνονται περίπου στα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα, επίπεδα που θεωρούνται ιδιαίτερα ικανοποιητικά για την οικονομική λειτουργία των συστημάτων. Είναι χαρακτηριστικό ότι μέσα στην εβδομάδα υπήρξαν συστήματα που στην Αγορά Επόμενης Ημέρας (DAM) αγόραζαν ηλεκτρική ενέργεια με μηδενικές τιμές και στη συνέχεια πουλούσαν έως και στα 200 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Το συγκεκριμένο μοντέλο λειτουργίας αναδεικνύει τη σημασία της αποθήκευσης σε ένα ενεργειακό σύστημα με ολοένα μεγαλύτερη συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.
Παράλληλα, στελέχη της αγοράς επισημαίνουν ότι η πραγματική εικόνα για τις οικονομικές επιδόσεις των έργων θα αποτυπωθεί σε βάθος χρόνου, όταν ολοκληρωθεί η δοκιμαστική λειτουργία και οι σταθμοί λειτουργήσουν υπό κανονικές συνθήκες.
Ο ρόλος των κύκλων φόρτισης και της βελτιστοποίησης
Κρίσιμος παράγοντας για την κερδοφορία των έργων θεωρείται ο αριθμός των κύκλων φόρτισης – εκφόρτισης που μπορούν να πραγματοποιούν καθημερινά οι μπαταρίες, καθώς και η αποτελεσματική συμμετοχή τους στην αγορά εξισορρόπησης. Παράγοντες του κλάδου υπογραμμίζουν ότι ιδιαίτερη σημασία θα έχουν και τα μοντέλα βελτιστοποίησης που θα χρησιμοποιηθούν από τους Φορείς Σωρευτικής Εκπροσώπησης (ΦοΣΕ). Ήδη υπάρχουν εταιρείες που διαθέτουν εξειδικευμένα εργαλεία και αλγορίθμους, οι οποίοι καθορίζουν πότε είναι η κατάλληλη στιγμή ώστε μια μπαταρία να εισέλθει στην αγορά, να φορτίσει ή να εκφορτίσει. Το βασικό ζητούμενο είναι να επιτευχθεί η βέλτιστη ισορροπία ανάμεσα στην τεχνική λειτουργία μιας μπαταρίας και στο οικονομικό αποτέλεσμα. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, ανάλογα με τον αριθμό των κύκλων φόρτισης – εκφόρτισης, ένας σταθμός αποθήκευσης μπορεί να αυξήσει τα έσοδά του έως και κατά 50%.
Ταυτόχρονα, μία ακόμη πρόκληση που αναμένεται να αναδειχθεί μετά τη μετάβαση των έργων από τη δοκιμαστική στην κανονική λειτουργία είναι η αποφυγή χρεώσεων μη συμμόρφωσης. Το ζήτημα αυτό συνδέεται και με τεχνικές ιδιαιτερότητες των συστημάτων αποθήκευσης, όπως το unbalancing των μπαταριών, που επηρεάζει τη συνολική απόδοση και τη διαθεσιμότητά τους.
«Η αγορά στέλνει ξεκάθαρα σήματα για αποθήκευση»
Χαρακτηριστικές ήταν οι αναφορές του γενικού διευθυντή του Συνδέσμου Συστημάτων Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας (Ε.Σ.Σ.Α.Η.Ε.) Μανώλης Καραπιδάκης, ο οποίος μιλώντας πρόσφατα στο «6ο Συνέδριο ΔΙΚΑΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ» σημείωσε ότι «τα σήματα αυτή τη στιγμή είναι ξεκάθαρα: οι μηδενικές και αρνητικές τιμές, αλλά και οι υψηλές τιμές σε άλλες ώρες της ημέρας, αποτελούν αυταπόδεικτο σήμα ότι πρέπει να μπει αποθήκευση». Όπως ανέφερε, η ανάπτυξη της αποθήκευσης αναμένεται να αλλάξει ριζικά τον τρόπο λειτουργίας της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς θα επιτρέψει καλύτερη αξιοποίηση της πράσινης παραγωγής, περιορισμό των περικοπών και μεγαλύτερη σταθερότητα στο σύστημα.
Ακόμα 100 MW μπαταριών μέσα στις επόμενες ημέρες
Στο πλαίσιο αυτό, εκτιμάται πως μέσα στις επόμενες ημέρες αναμένεται να προστεθούν ακόμη 100 MW μπαταριών στο σύστημα, ενισχύοντας περαιτέρω τη συνολική εγκατεστημένη ισχύ αποθήκευσης. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, μέχρι το τέλος του έτους, εφόσον όλα εξελιχθούν βάσει σχεδιασμού, η συνολική ισχύς των έργων αποθήκευσης που θα βρίσκονται σε λειτουργία θα προσεγγίσει το 1 GW. Στο χαρτοφυλάκιο αυτό περιλαμβάνονται και τα έργα που προέκυψαν από τους τρεις διαγωνισμούς αποθήκευσης συνολικής ισχύος 900 MW. Αναλυτές της αγοράς εκτιμούν ότι διαμορφώνεται πλέον μια σαφέστερη εικόνα για τον ρόλο που θα διαδραματίσουν οι μπαταρίες στο ελληνικό ενεργειακό σύστημα. Μάλιστα, θεωρούν ότι η αυξανόμενη διείσδυση της αποθήκευσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε δραστικό περιορισμό των περικοπών παραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, ένα ζήτημα που απασχολεί ολοένα και περισσότερο την αγορά. Υπενθυμίζεται ότι έχουν ήδη ηλεκτριστεί έργα συνολικής ισχύος περίπου 200 MW.
Πιο συγκεκριμένα, έχει εγκαινιαστεί ο πρώτος Σταθμός Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας (Battery Energy Storage System – BESS) της Principia. Την αρχή έκανε η MORE, θυγατρική της Motor Oil , η οποία εγκαινίασε την αγορά με τρεις σταθμούς συνολικής ισχύος 72 MW και χωρητικότητας 144 MWh. Παράλληλα, η Rener Energy προχώρησε στην υλοποίηση έργων συνολικής ισχύος περίπου 16 MW, στο πλαίσιο του πρώτου και του δεύτερου διαγωνισμού αποθήκευσης. Η επόμενη περίοδος θεωρείται κρίσιμη για την αγορά, καθώς η εμπορική λειτουργία περισσότερων έργων θα δείξει στην πράξη κατά πόσο τα συστήματα αποθήκευσης μπορούν να αποτελέσουν βασικό εργαλείο εξισορρόπησης του ηλεκτρικού συστήματος και ενίσχυσης της ενεργειακής μετάβασης.
Διαβάστε ακόμη
