Το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Great Sea Interconnector (GSI) βρέθηκε στο επίκεντρο διαδοχικών επαφών που είχε την Πέμπτη ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, με τον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, στο περιθώριο της Συνόδου της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας στο Δουβλίνο.

Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδουν το Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων και κυπριακά μέσα ενημέρωσης, το ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo συνεχίζει κανονικά τις εργασίες του, ενώ βρίσκεται πλέον σε διεθνή ύδατα. Η μόνη αναφορά σε περιστατικό κατά τη διάρκεια των εργασιών αφορά περιορισμένη ενόχληση μέσω τουρκικού ασυρμάτου, χωρίς να προκύπτει διακοπή ή αναστολή των δραστηριοτήτων του.

Στο τραπέζι και οι ευρωτουρκικές σχέσεις

Παράλληλα με το ζήτημα του GSI, στις επαφές του Νίκου Χριστοδουλίδη τέθηκαν και ζητήματα που αφορούν τις σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης – Τουρκίας, καθώς και την ευρωπαϊκή πορεία της Κύπρου. Ειδικότερα, κατά την επικοινωνία του Κύπριου Προέδρου με τον εκτελεστικό αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ειδικό εκπρόσωπο της ΕΕ για την Κύπρο, Ραφαέλε Φίτο, επιβεβαιώθηκε ότι οι διαδικασίες για την ένταξη της Κύπρου στη Ζώνη Σένγκεν προχωρούν βάσει του σχεδιασμού.

Το ίδιο ζήτημα είχε συζητηθεί και στην Αττάλεια, κατά τη συνάντηση του Χριστοδουλίδη με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Σύμφωνα με την ενημέρωση, η διαδικασία εξελίσσεται ομαλά ως προς τις ενέργειες που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της Κομισιόν, με τη Λευκωσία να διατηρεί ως στόχο την ένταξη της χώρας στη Σένγκεν το συντομότερο δυνατό και εντός του 2027.

Το Κυπριακό ως προϋπόθεση για την αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης

Σημαντικό μέρος των επαφών αφορούσε και τη σύνδεση του Κυπριακού με την ευρωπαϊκή ατζέντα της Τουρκίας. Όπως προκύπτει από την ενημέρωση, ο Ραφαέλε Φίτο αναμένεται να μεταφέρει στον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών ότι η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό αποτελεί βασική προϋπόθεση για την πρόοδο των ευρωτουρκικών σχέσεων. Η θέση της ΕΕ είναι ότι οι συνομιλίες θα πρέπει να επαναρχίσουν από το σημείο στο οποίο διακόπηκαν στο Κραν Μοντανά το 2017.

Στο πλαίσιο αυτό, επισημαίνεται ότι σε περίπτωση αρνητικής στάσης από την τουρκική πλευρά, δεν θα προχωρήσει η συζήτηση για την αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης ΕΕ – Τουρκίας. Από την πλευρά της, η Άγκυρα εμφανίζεται να δίνει προτεραιότητα σε τρία βασικά ζητήματα: την απελευθέρωση του καθεστώτος θεωρήσεων (visa liberalisation), τη συμμετοχή στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα SAFE και την αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης.

Ωστόσο, για τα δύο πρώτα ζητήματα καταγράφονται αντιδράσεις από κράτη-μέλη της ΕΕ, ενώ η αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης θεωρείται ότι συγκεντρώνει περισσότερες πιθανότητες να εξασφαλίσει την απαιτούμενη ομοφωνία. Η σχετική διαδικασία θα μπορούσε να εξελιχθεί παράλληλα με τις προσπάθειες επανέναρξης των συνομιλιών για το Κυπριακό. Δεν θα είναι, ωστόσο, μη αναστρέψιμη, καθώς η πρόοδος θα εξαρτάται από την τήρηση των δεσμεύσεων της Τουρκίας.

Σε κάθε περίπτωση, για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, το βασικό μήνυμα από τις τελευταίες επαφές είναι ότι οι ερευνητικές εργασίες συνεχίζονται κανονικά, ενώ το έργο παραμένει στο επίκεντρο των διπλωματικών επαφών Αθήνας, Λευκωσίας και ευρωπαϊκών θεσμών.

Διαβάστε ακόμα