Στην τελική ευθεία εισέρχεται η διαδικασία για τον καθορισμό του φορέα που θα αναλάβει το πρώτο οργανωμένο βήμα για την είσοδο της Ελλάδας στην πυρηνική εποχή, καθώς το αμέσως επόμενο διάστημα αναμένεται να υποβληθεί η σχετική εισήγηση στον Πρωθυπουργό. Όπως ανέφερε ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκος Τσάφος, στο περιθώριο της εκδήλωσης «Η Ελλάδα στη νέα εποχή της πυρηνικής ενέργειας», στόχος είναι ο συγκεκριμένος φορέας να έχει συσταθεί πριν από τις επόμενες εκλογές, προκειμένου να ξεκινήσει η εκπόνηση της Έκθεσης Αξιολόγησης.

Σύμφωνα με τη διαδικασία NEPIO (Nuclear Energy Programme Implementing Organization) του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας, για να αποκτήσει μία χώρα πυρηνικές μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, σε πρώτη φάση συντάσσει μία Έκθεση Αξιολόγησης, η οποία αποφαίνεται για το κατά πόσο θα προχωρήσει όντως στην ανάπτυξη τέτοιων υποδομών.

Ένα ερώτημα είναι αν ο φορέας αυτός θα είναι μία νέα επιτροπή ή κάποιο υφιστάμενο θεσμικό όργανο – για παράδειγμα, η Επιτροπή του ΕΣΕΚ. Το δεύτερο ζητούμενο είναι σε ποιο όργανο θα καταλήγουν τα reports που ετοιμάζει, «καθοδόν» για την εκπόνηση της Έκθεσης Αξιολόγησης.

Η Έκθεση θα εξετάζει την ασφάλεια, την τεχνολογία των μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων (SMRs) και την οικονομική σκοπιμότητα. Όπως επισήμανε ο κ. Τσάφος, για την εκπόνησή της θα χρειαστούν αρκετά χρόνια, καθώς μεταξύ άλλων θα βάλει το μικροσκόπιο και την παράμετρο της κοινωνικής αποδοχής.

Πρόκειται για μία κρίσιμη προϋπόθεση, η οποία θα πρέπει να διασφαλιστεί πριν προχωρήσουν τα όποια σχέδια. Κι αυτό γιατί θα πρέπει να αποφευχθεί οπωσδήποτε το παράδειγμα της Ταϊβάν, η οποία κατασκεύασε ένα πυρηνικό εργοστάσιο που δεν λειτούργησε ποτέ, λόγω των κοινωνικών αντιδράσεων.

Τσάφος: Έχουμε την 7η χαμηλότερη χονδρεμπορική τιμή στην Ευρώπη

Από το βήμα της εκδήλωσης, ο Υφυπουργός τόνισε ότι για 10ετίες το ενεργειακό σύστημα της χώρας μας βασιζόταν στον λιγνίτη. Το ποσοστό του ορυκτού καυσίμου έχει μειωθεί κατά 92% από το 2025 μέχρι τώρα, ενώ σύντομα θα αποσυρθεί πλήρως από το μίγμα.

«Σε μεγάλο βαθμό, ο λιγνίτης αντικαταστάθηκε από τις ΑΠΕ. Με αυτό το μείγμα, έχουμε την 7η χαμηλότερη χονδρεμπορική τιμή στην Ευρώπη, όταν το 2019 είχαμε την υψηλότερη στην ΕΕ», σημείωσε.

Σε αυτό το πλαίσιο, εκ πρώτης όψης δημιουργείται η απορία τι θα μπορούσε να προσφέρει η πυρηνική ενέργεια.

«Η πρώτη προφανής απάντηση είναι η στοχαστικότητα των ΑΠΕ, η οποία αποτελεί από τα πιο δύσκολα εγχειρήματα που πρέπει να αντιμετωπίσουμε. Σε ημερήσια βάση καταναλώνουμε 100-150 μεγαβατώρες ηλεκτρικής ενέργειας, την ώρα που η παραγωγή των αιολικών κυμαίνεται από 2 έως 78 Μεγαβατώρες ημερησίως , ενώ η ηλιακή από 2,6 έως 54 Μεγαβατώρες. Επομένως, την ημέρα που θα έχουμε μόλις 2 Μεγαβατώρες από τα φωτοβολταϊκά και 2 Μεγαβατώρες από τα αιολικά, προκύπτει το ερώτημα τι θα πρέπει να κάνουμε», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με την Υφυπουργό, η βασική απάντηση είναι οι μπαταρίες και η αντλησιοταμίευση. Ωστόσο, θα συνεχίσει να υπάρχει ένα κενό, που σήμερα θα συμπληρώνει το φυσικό αέριο. Αυτό σημαίνει πως σε βάθος χρόνου θα χρειάζεται ένα παράλληλο σύστημα, για να είναι έτοιμο να λειτουργήσει όταν χρειάζεται. Επομένως, τίθεται η ανάγκη να μειωθεί το κόστος του μίγματος ηλεκτροπαραγωγής.

«Μία δεύτερη πτυχή αφορά την τεράστια στροφή που παρατηρείται διεθνώς στην πυρηνική ενέργεια, με συνέπεια να αφιερώνονται πολλά κεφάλαια και να υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον. Σήμερα υπάρχουν προβλήματα, με βάση το ενδιαφέρον θα βρεθούν απαντήσεις», συμπλήρωσε.

Όπως τόνισε, έχει νόημα να εμπλακεί η χώρα μας στη σχετική συζήτηση, για να αποσαφηνίσει ποιες είναι οι επιλογές. Υπογράμμισε ότι προφανώς δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή χώρος στο ενεργειακό σύστημα, ωστόσο στόχος είναι να μπουν τα θεμέλια ώστε όταν ωριμάσουν οι συνθήκες της τεχνολογίας, να μπορέσει να κλείσει το κενό. «Παρακολουθούμε την τεχνολογία ώστε να είμαστε έτοιμοι όταν αυτή ωριμάσει», πρόσθεσε.

Οι θετικές εξελίξεις

Στις θετικές εξελίξεις, που θα ενίσχυαν τη δυναμική, σημείωσε πως σε διεθνές επίπεδο το ζητούμενο θα ήταν να υπάρξουν πυρηνικούς αντιδραστήρες που προχωρούν σύμφωνα με τον προβλεπόμενο προϋπολογισμό και χρονοδιάγραμμα. «Για να είμαστε ειλικρινείς, αυτή τη στιγμή δεν συμβαίνει κάτι τέτοιο, όπως δείχνει και το παράδειγμα της Βρετανίας», ανέφερε.

Πρόσθεσε πως στο εσωτερικό της χώρας είναι ήδη πολύ θετικό ότι έχει ανοίξει η συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια, καθώς δεν πρόκειται καμία χώρα να αναπτύξει πυρηνικό πρόγραμμα αν δεν υπάρχει πολιτική και κοινωνική συναίνεση.

Δεύτερο σημαντικό είναι η κινητοποίηση ιδιωτών και φορέων, που βάζουν το θέμα στην ατζέντα από τη δική τους πλευρά. Για παράδειγμα, υπάρχει έντονη συζήτηση στη ναυτιλία. Επίσης, θετικό είναι ότι υπάρχουν πολλές πληροφορίες για την πυρηνική ενέργεια, υπάρχουν ήδη αναλύσεις που μπορούν να αξιοποιηθούν και να κατατεθούν στο δημόσιο διάλογο.

«Ο ρόλος της κυβέρνησης είναι να πάρει αυτή τη δυναμική που έχει δημιουργηθεί και να τη θεσμοθετήσει. Στόχος είναι να υπάρχει ένας μηχανισμός που να μπορεί να παρακολουθεί την εξέλιξη της τεχνολογίας. Πρόκειται για την κατεύθυνση που έχει ζητήσει ο πρωθυπουργός, σύντομα θα είναι έτοιμη η εισήγηση για αυτή την πιο θεσμοθετημένη φάση, για το ποιοι άνθρωποι θα παρακολουθούν το θέμα», είπε.

Διαβάστε ακόμη