Ο πόλεμος στο Ιράν έχει προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στην παγκόσμια αγορά αεροπορικών καυσίμων, απειλώντας να ανατρέψει τα ταξιδιωτικά σχέδια εκατομμυρίων επιβατών ενόψει της θερινής περιόδου στο βόρειο ημισφαίριο. Η σχεδόν πλήρης διακοπή της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ έχει επηρεάσει σημαντικά τις εξαγωγές πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο, με αποτέλεσμα πολλά διυλιστήρια διεθνώς να περιορίζουν την παραγωγή jet fuel και κηροζίνης.
Όπως γράφει το Bloomberg, το πρόβλημα επιτείνεται από τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα διυλιστήρια της Μέσης Ανατολής, περιοχής που παράγει πάνω από το 10% της παγκόσμιας προσφοράς αεροπορικών καυσίμων, να παραδώσουν φορτία εκτός περιοχής. Ως αποτέλεσμα, οι τιμές του jet fuel έχουν εκτοξευθεί ακόμη περισσότερο από τις τιμές του αργού πετρελαίου, ξεπερνώντας στην Ευρώπη τα 200 δολάρια το βαρέλι.
Οι τιμές και η μειωμένη προσφορά καυσίμων πιέζει τις αεροπορικές εταιρείες
Οι αεροπορικές εταιρείες, αντιμέτωπες με αυξημένο ενεργειακό κόστος και μειωμένη προσφορά καυσίμων, έχουν ήδη προχωρήσει σε χιλιάδες ακυρώσεις πτήσεων, καθηλώσεις παλαιότερων και λιγότερο αποδοτικών αεροσκαφών, αλλά και αυξήσεις στους ναύλους. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι νέες περικοπές πτήσεων είναι πιθανές το επόμενο διάστημα.
Η Ασία είναι η περιοχή που έχει πληγεί περισσότερο, καθώς απορροφά το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου που διακινείται μέσω των Στενών του Ορμούζ. Σύμφωνα με στοιχεία της OilX, η παραγωγή jet fuel και κηροζίνης στην Ασία μειώθηκε στα 2,9 εκατ. βαρέλια ημερησίως τον Απρίλιο, καταγράφοντας πτώση άνω των 500.000 βαρελιών σε σχέση με τον Φεβρουάριο.
Πιέσεις δέχεται και η Ευρώπη, όπου τα διυλιστήρια υποχωρούν εδώ και χρόνια απέναντι στον ανταγωνισμό μεγαλύτερων και αποδοτικότερων μονάδων στην Ασία. Περίπου το 40% των αεροπορικών καυσίμων που καταναλώνει η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι εισαγόμενο, ενώ το μισό αυτής της ποσότητας διέρχεται συνήθως από τα Στενά του Ορμούζ.
Η Shell ανακοίνωσε ότι τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια λειτουργούν στο μέγιστο της δυναμικότητάς τους για την παραγωγή jet fuel, ενώ η Ευρώπη έχει αυξήσει τις εισαγωγές από τη Βόρεια Αμερική και την Αφρική. Ωστόσο, παραμένει αβέβαιο κατά πόσο αυτές οι εναλλακτικές πηγές μπορούν να καλύψουν τη ζήτηση κατά τους θερινούς μήνες, όταν η επιβατική κίνηση κορυφώνεται.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας προειδοποιεί ότι αν η Ευρώπη δεν καταφέρει να αντικαταστήσει πάνω από το ήμισυ των χαμένων προμηθειών από τη Μέση Ανατολή, τα αποθέματα jet fuel ενδέχεται να φτάσουν σε κρίσιμα επίπεδα ήδη από τον Ιούνιο, προκαλώντας ελλείψεις σε αεροδρόμια και νέες ακυρώσεις πτήσεων.
Στις ΗΠΑ, ο πρόεδρος Donald Trump δήλωσε ότι η χώρα διαθέτει «άφθονα» αποθέματα jet fuel και απέκλεισε περιορισμούς στις εξαγωγές για την προστασία της εγχώριας αγοράς. Ωστόσο, τα αμερικανικά διυλιστήρια λειτουργούν ήδη σε επίπεδα ρεκόρ, περιορίζοντας τη δυνατότητα περαιτέρω αύξησης της παραγωγής.
Το αυξημένο κόστος καυσίμων μεταφέρεται πλέον στους επιβάτες
Το αυξημένο κόστος καυσίμων μεταφέρεται πλέον στους επιβάτες. Οι αεροπορικές εταιρείες επιβάλλουν πρόσθετες χρεώσεις καυσίμων, αυξάνουν τα τέλη αποσκευών και επιλογής θέσεων, ενώ καλούν τους ταξιδιώτες να κλείσουν εισιτήρια το συντομότερο δυνατόν, προειδοποιώντας για περαιτέρω ανατιμήσεις.
Η αύξηση των ναύλων είναι ιδιαίτερα αισθητή στην Ασία. Η Cathay Pacific ανακοίνωσε νέες επιβαρύνσεις καυσίμων που φτάνουν περίπου τα 350 δολάρια για υπερατλαντικές πτήσεις μετ’ επιστροφής. Στις ΗΠΑ, σύμφωνα με την Kayak, το μέσο κόστος διεθνούς αεροπορικού εισιτηρίου αυξήθηκε κατά 16% σε σχέση με πέρυσι, φτάνοντας τα 1.101 δολάρια, ενώ οι εσωτερικές πτήσεις κατέγραψαν άνοδο 24%.
Παράλληλα, οι αεροπορικές εταιρείες μειώνουν τα θερινά τους προγράμματα. Σύμφωνα με τη Cirium, έχουν ήδη αφαιρεθεί περίπου 9,3 εκατ. θέσεις από τα προγράμματα πτήσεων, με έμφαση στις λιγότερο κερδοφόρες διαδρομές. Η Lufthansa ανακοίνωσε ότι θα ακυρώσει 20.000 πτήσεις μικρών αποστάσεων στην Ευρώπη αυτό το καλοκαίρι.
Ακόμη και αν αποκατασταθεί η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, οι αναλυτές εκτιμούν ότι θα χρειαστεί χρόνος για να επανέλθει η ομαλή ροή πετρελαίου και αεροπορικών καυσίμων. Μέχρι τότε, οι επιβάτες αναμένεται να συνεχίσουν να πληρώνουν ακριβότερα εισιτήρια και να αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο ακυρώσεων και καθυστερήσεων στις πτήσεις τους.
Διαβάστε ακόμη
