Πέρα από ακραίο καιρικό φαινόμενο, ο καύσωνας αποκτά πλέον και έναν άλλο ρόλο: γίνεται επιχειρηματικός παράγοντας. Για ορισμένες επιχειρήσεις σημαίνει υψηλότερο κόστος, μειωμένη παραγωγικότητα, διαταραχές στις μεταφορές και την παραγωγή. Για άλλες, όμως, δημιουργεί νέες ευκαιρίες ανάπτυξης, καθώς η άνοδος της θερμοκρασίας αυξάνει τη ζήτηση για προϊόντα όπως ανεμιστήρες, κλιματιστικά, αντηλιακά, πισίνες.
Η πιο χαρακτηριστική εικόνα ίσως είναι αυτή της Ευρώπης φέτος το καλοκαίρι. Η παρατεταμένη ζέστη και η ξηρασία οδήγησαν τον Ρήνο και τον Δούναβη στα χαμηλότερα επίπεδα που έχουν καταγραφεί, απειλώντας δύο από τους σημαντικότερους εμπορικούς διαδρόμους της Γηραιάς Ηπείρου. Όπως επισημαίνει ο Economist, ο Ρήνος αντιστοιχεί περίπου στα 2/3 της εμπορευματικής κίνησης μέσω εσωτερικών πλωτών οδών στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Με τη στάθμη του νερού να υποχωρεί, οι φορτηγίδες (επίπεδα πλοία, που χρησιμοποιούνται κυρίως για μεταφορές βαρέων αγαθών σε ποτάμια και διώρυγες) μπορούν να μεταφέρουν μόλις το 15%-20% του κανονικού φορτίου τους, με αποτέλεσμα να αυξάνεται σημαντικά το κόστος μεταφοράς. Ο Δούναβης, από την πλευρά του, αντιστοιχεί περίπου στο 8% της εμπορευματικής κίνησης της ΕΕ μέσω εσωτερικών πλωτών οδών, ενώ η ξηρασία έχει επηρεάσει σημαντικά και την τουριστική δραστηριότητα, καθώς η κρουαζιέρα στους δύο ποταμούς έχει σε μεγάλο βαθμό ανασταλεί.
Ξηρασία στον ποταμό Ρήνο © EPA/CHRISTOPHER NEUNDORF
Η χαμηλή στάθμη των ποταμών επηρεάζει, επίσης, και την παραγωγή ενέργειας, καθώς πυρηνικοί σταθμοί στην Ουγγαρία και τη Ρουμανία χρειάζονται το νερό του Δούναβη για την ψύξη των αντιδραστήρων τους. Ορισμένοι αναγκάστηκαν να περιορίσουν ή να διακόψουν πλήρως τη λειτουργία τους, με αποτέλεσμα κυβερνήσεις να ζητήσουν από επιχειρήσεις και νοικοκυριά να μειώσουν την κατανάλωση ενέργειας. Η βιομηχανία βρίσκεται έτσι αντιμέτωπη με ένα ντόμινο: η ξηρασία περιορίζει από τη μία τις μεταφορές και τον ενεργειακό κλάδο, και οι δύο παράγοντες με τη σειρά τους επηρεάζουν την παραγωγή. Επιπλέον, στη Βόρεια Γαλλία συνέβη ένα πρωτοφανές φαινόμενο. Στις 10 Αυγούστου μέδουσες που είχαν αυξηθεί λόγω της ασυνήθιστα υψηλής θερμοκρασίας της θάλασσας εισήλθαν στο σύστημα ψύξης πυρηνικού σταθμού της Électricité de France, οδηγώντας στη διακοπή τριών αντιδραστήρων.
Ξηρασία στον Δούναβη © EPA/ROBERT GHEMENT
Οι επιχειρήσεις που βγαίνουν κερδισμένες
Την ίδια στιγμή, όμως, η ίδια ζέστη που δημιουργεί προβλήματα σε ορισμένους κλάδους αυξάνει τα κέρδη και τις πωλήσεις σε άλλους. Σύμφωνα με τους Financial Times, μία στις δέκα πρόσφατες τηλεδιασκέψεις ευρωπαϊκών εταιρειών με τους επενδυτές και τους αναλυτές για την παρουσίαση των οικονομικών τους αποτελεσμάτων περιλάμβανε αναφορές στις επιπτώσεις της ακραίας ζέστης, της ξηρασίας ή των πυρκαγιών. Πρόκειται για ποσοστό-ρεκόρ, που δείχνει ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα έχουν αρχίσει να αποτελούν πλέον μέρος της συζήτησης για τις πωλήσεις, το κόστος και την κερδοφορία των επιχειρήσεων. Και οι επιπτώσεις αυτές αποτυπώνονται ήδη στα αποτελέσματα εταιρειών που καλύπτουν τις νέες ανάγκες που δημιουργεί η άνοδος της θερμοκρασίας. Η Groupe SEB, κατασκευάστρια οικιακών συσκευών, πούλησε τον Ιούνιο 30% περισσότερους ανεμιστήρες στην Ευρώπη σε σχέση με έναν χρόνο νωρίτερα, ενώ η Beiersdorf κατέγραψε τον καλύτερο μήνα στην ιστορία της για τις πωλήσεις αντηλιακών. Αντίστοιχα, εταιρείες που δραστηριοποιούνται στα κλιματιστικά, στις πισίνες, στις αντλίες νερού και στις γεννήτριες βλέπουν τη ζήτηση να ανεβαίνει.
Για πολλές άλλες επιχειρήσεις, όμως, η ζέστη αποτελεί έναν σιωπηλό εχθρό. Οι υψηλές θερμοκρασίες μπορούν να περιορίσουν τις ώρες εργασίας, να μειώσουν την παραγωγικότητα και να καταστήσουν ορισμένες δραστηριότητες επικίνδυνες. Ο ολλανδικός κατασκευαστικός όμιλος Heijmans εξετάζει ακόμη και το ενδεχόμενο να καθιερώσει «άδεια λόγω καύσωνα», ενώ η εταιρεία φροντίδας ηλικιωμένων Clariane επιταχύνει επενδύσεις ύψους 10 εκατ. ευρώ σε συστήματα κλιματισμού.
Το κρίσιμο ερώτημα, πλέον, είναι αν πρόκειται για μια προσωρινή διαταραχή ή για μια νέα πραγματικότητα που οι επιχειρήσεις θα πρέπει να μάθουν να διαχειρίζονται. Οι απόψεις, πάντως, διχάζονται. Ορισμένες εταιρείες, όπως η H&M και η Jet2, θεωρούν ότι ένα ιδιαίτερα ζεστό καλοκαίρι δεν αρκεί για να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούν. Άλλες, όμως, βλέπουν τα πράγματα διαφορετικά. Η Engie χαρακτηρίζει το 2026 «σημείο καμπής», ενώ στελέχη άλλων επιχειρήσεων προειδοποιούν ότι οι θερμότερες και ξηρότερες συνθήκες θα πρέπει πλέον να λαμβάνονται υπόψη στον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό τους. Και αυτή ίσως είναι η μεγαλύτερη αλλαγή που φέρνει η νέα «κλιματική πραγματικότητα». Όπως προκύπτει από την ανάλυση των Financial Times, η προσαρμογή στις υψηλότερες θερμοκρασίες δεν αντιμετωπίζεται πλέον μόνο ως μια έκτακτη ανάγκη, αλλά αρχίζει να γίνεται μέρος της επιχειρηματικής στρατηγικής. Οι εταιρείες επενδύουν σε νέα προϊόντα, πιο ανθεκτικές υποδομές και καλύτερες συνθήκες εργασίας, αναζητούν εναλλακτικές λύσεις στις μεταφορές και προσπαθούν να περιορίσουν την εξάρτησή τους από πόρους, όπως το νερό και η ενέργεια.
Διαβάστε ακόμη
