Η κλιματική κρίση μετατρέπεται σε ολοένα μεγαλύτερη πρόκληση για τη Γερμανία, με τις υψηλές θερμοκρασίες, την ξηρασία και την υποχώρηση της στάθμης του Ρήνου να εντείνουν τη συζήτηση για την ανάγκη αυστηρότερης θεσμικής προστασίας του κλίματος.
Η γερμανική κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πολιτική διαφωνία σχετικά με το εάν η κλιματική προσαρμογή και η προστασία της φύσης θα πρέπει να κατοχυρωθούν στο Σύνταγμα. Η πρόταση προέρχεται από υπουργούς των Σοσιαλδημοκρατών (SPD), οι οποίοι υποστηρίζουν ότι το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο περιορίζει τη δυνατότητα της κυβέρνησης να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
Η συζήτηση πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία η Γερμανία βιώνει ένα από τα πιο έντονα καλοκαίρια των τελευταίων ετών. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Euronews, περίπου 12.500 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους στη χώρα το 2026 λόγω της ακραίας ζέστης.
Την ίδια στιγμή, η παρατεταμένη ξηρασία έχει οδηγήσει τη στάθμη του Ρήνου σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα, προκαλώντας προβλήματα στις μεταφορές και στις εφοδιαστικές αλυσίδες. Η κατάσταση ήταν τέτοια ώστε να χαλαρώσουν προσωρινά οι περιορισμοί στην κυκλοφορία φορτηγών, προκειμένου να περιοριστούν οι επιπτώσεις στην οικονομική δραστηριότητα.
Τι ζητούν οι Σοσιαλδημοκράτες
Οι υπουργοί του SPD προτείνουν να ενισχυθεί συνταγματικά η υποχρέωση του κράτους να λαμβάνει μέτρα για την κλιματική προσαρμογή και την προστασία της φύσης.
Στο πλαίσιο αυτό, ζητούν αλλαγές στον πολεοδομικό σχεδιασμό και στους οικοδομικούς κανονισμούς, αλλά και προσαρμογές στην εργατική νομοθεσία ώστε να αντιμετωπίζονται καλύτερα οι συνθήκες εργασίας σε περιόδους ακραίας ζέστης.
Ο υπουργός Περιβάλλοντος Καρστεν Σνάιντερ υποστηρίζει ότι η κλιματική κρίση έχει πλέον μετατραπεί σε απτή πραγματικότητα, καθώς η ξηρασία, οι πυρκαγιές και η έλλειψη νερού δημιουργούν άμεσες πιέσεις στην κοινωνία και την οικονομία.
Η πρόταση, ωστόσο, δεν έχει βρει σύμφωνους τους συντηρητικούς εταίρους της κυβέρνησης. Στελέχη του CDU/CSU εκφράζουν επιφυλάξεις για το δημοσιονομικό κόστος και τις πρόσθετες διοικητικές υποχρεώσεις που θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα τέτοιο πλαίσιο.
Ορισμένοι μάλιστα αμφισβητούν την ανάγκη δημιουργίας νέου μηχανισμού κοινής χρηματοδότησης μέτρων κλιματικής προσαρμογής σε ομοσπονδιακό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.
Η αλλαγή του γερμανικού Θεμελιώδους Νόμου (Basic Law) απαιτεί πλειοψηφία δύο τρίτων στο κοινοβούλιο, γεγονός που σημαίνει ότι χωρίς τη συναίνεση των συντηρητικών η πρόταση δύσκολα μπορεί να προχωρήσει.
Πιέσεις για πιο φιλόδοξη κλιματική πολιτική
Περιβαλλοντικές οργανώσεις τάσσονται υπέρ της πρότασης, υποστηρίζοντας ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα καταδεικνύουν την ανεπαρκή προετοιμασία της Γερμανίας.
Παράλληλα, οι Πράσινοι στηρίζουν επί της αρχής την ενίσχυση της κλιματικής προστασίας, ζητώντας περισσότερες επενδύσεις σε ΑΠΕ, ηλεκτρικά δίκτυα και συστήματα αποθήκευσης ενέργειας, ώστε η χώρα να μειώσει την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα.
Η κυβέρνηση του Φρίντριχ Μερτς έχει βρεθεί, πάντως, στο στόχαστρο κριτικής για υποχώρηση από ορισμένες προηγούμενες κλιματικές δεσμεύσεις, καθώς δίνει μεγαλύτερο βάρος στη μείωση του ενεργειακού κόστους και στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της γερμανικής οικονομίας.
Παράλληλα, ειδική επιτροπή έχει προειδοποιήσει ότι η Γερμανία κινδυνεύει να μην πετύχει τους στόχους της για τη μείωση των εκπομπών έως το 2030.
Η κλιματική προσαρμογή γίνεται ευρωπαϊκό ζήτημα
Η συζήτηση δεν περιορίζεται στη Γερμανία. Και άλλες ευρωπαϊκές χώρες αναζητούν τρόπους να θωρακίσουν τις οικονομίες και τις υποδομές τους απέναντι σε συχνότερους καύσωνες, πλημμύρες και περιόδους ξηρασίας.
Στην Ισπανία, η κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ παρουσίασε τον Ιούνιο πρόγραμμα για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας απέναντι στους καύσωνες, τις πλημμύρες και την ξηρασία. Μεταξύ άλλων προβλέπει δίκτυο κλιματικών καταφυγίων και περισσότερους χώρους πρασίνου στις πόλεις.
Για τη Γερμανία, το ερώτημα πλέον είναι αν οι ακραίες συνθήκες του 2026 θα οδηγήσουν σε μια μόνιμη αλλαγή της πολιτικής για το κλίμα ή αν οι διαφωνίες για το κόστος θα καθυστερήσουν τις αποφάσεις.
Διαβάστε ακόμη
