Η άνοιξη του 2027 αναμένεται να αποτελέσει το πρώτο μεγάλο τεστ για τις έρευνες υδρογονανθράκων στο Βορειοδυτικό Ιόνιο, με την κοινοπραξία ExxonMobil, Energean και Helleniq Energy να προγραμματίζουν για τις αρχές Απριλίου την έναρξη της ερευνητικής γεώτρησης στον στόχο «Ασωπός 1», στο Μπλοκ 2, δυτικά της Κέρκυρας.

Οι εργασίες υπολογίζεται ότι θα διαρκέσουν περίπου 70 ημέρες, γεγονός που σημαίνει ότι έως τον Ιούνιο του 2027 θα έχει διαμορφωθεί η πρώτη ουσιαστική εικόνα για το εάν η γεωλογική δομή που έχει εντοπιστεί στην περιοχή περιλαμβάνει αξιοποιήσιμες ποσότητες υδρογονανθράκων.

Οι πρώτες ενδείξεις, πάντως, αναμένεται να έρθουν αρκετά νωρίτερα από την ολοκλήρωση της γεώτρησης. Σύμφωνα με πηγές από την κοινοπραξία, οι καταγραφές της γεώτρησης, τα λεγόμενα logs, μπορούν να δείξουν σχεδόν άμεσα εάν το γεωτρύπανο έχει εισέλθει σε σχηματισμό που περιέχει υδρογονάνθρακες. Παράλληλα, από τα υλικά που μεταφέρει στην επιφάνεια η γεωτρητική λάσπη μπορεί να διαπιστωθεί από νωρίς εάν πρόκειται για φυσικό αέριο ή πετρέλαιο.

Περισσότερος χρόνος θα απαιτηθεί για να απαντηθεί το σημαντικότερο ερώτημα, δηλαδή ποιο είναι το μέγεθος μιας ενδεχόμενης ανακάλυψης. Οι αρχικές εκτιμήσεις για τον στόχο «Ασωπός 1» τοποθετούν τους δυνητικούς πόρους στα περίπου 200 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου, εφόσον επιβεβαιωθεί το γεωλογικό μοντέλο. Η πιθανότητα εντοπισμού εμπορεύσιμου κοιτάσματος υπολογίζεται κοντά στο 16%, επίπεδο που θεωρείται αξιόλογο για μία ερευνητική γεώτρηση σε frontier περιοχή.

Τέσσερις ακόμη γεωτρήσεις μετά από πιθανή ανακάλυψη

Ακόμη και ένα θετικό αποτέλεσμα στον «Ασωπό 1» δεν θα αρκεί από μόνο του για να προσδιοριστούν το μέγεθος και τα χαρακτηριστικά του κοιτάσματος. Θα πρέπει να ακολουθήσει πρόγραμμα τεσσάρων επιβεβαιωτικών γεωτρήσεων, των λεγόμενων appraisal wells, σε διαφορετικά σημεία της γεωλογικής δομής.

Οι συγκεκριμένες γεωτρήσεις δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν αμέσως μετά την πρώτη. Θα απαιτηθούν νέες περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις, ενώ θα πρέπει να εξασφαλιστούν εκ νέου διαθέσιμο γεωτρύπανο και ο αναγκαίος εξοπλισμός.

Η διαδικασία προετοιμασίας εκτιμάται ότι θα χρειαστεί τουλάχιστον έναν χρόνο. Έτσι, εάν η γεώτρηση του 2027 επιβεβαιώσει την ύπαρξη υδρογονανθράκων, το πρόγραμμα των τεσσάρων appraisal wells θα μπορούσε να ακολουθήσει το 2028. Τα αποτελέσματά τους θα είναι καθοριστικά για το εάν το κοίτασμα διαθέτει επαρκές μέγεθος και τεχνικά χαρακτηριστικά ώστε να δικαιολογείται η ανάπτυξή του.

Η ExxonMobil αναλαμβάνει operator σε περίπτωση επιτυχίας

Ένα θετικό αποτέλεσμα στην πρώτη γεώτρηση θα επιφέρει και αλλαγή στη λειτουργική δομή της κοινοπραξίας. Σήμερα operator του Μπλοκ 2 είναι η Energean, η οποία έχει την ευθύνη για την προετοιμασία και την εκτέλεση της πρώτης ερευνητικής γεώτρησης.

Στην κοινοπραξία, η ExxonMobil διαθέτει ποσοστό 60%, η Energean 30% και η Helleniq Energy 10%. Η συμφωνία των τριών εταίρων προβλέπει ότι, εφόσον η γεώτρηση αποδειχθεί επιτυχής, η ExxonMobil θα αναλάβει τον ρόλο του operator και θα έχει την ευθύνη για τις τέσσερις επιβεβαιωτικές γεωτρήσεις που θα ακολουθήσουν.

Σε αυτή την περίπτωση το έργο θα εισέλθει σε μία εντελώς διαφορετική επενδυτική κλίμακα. Το κόστος της πρώτης ερευνητικής γεώτρησης υπολογίζεται περίπου στα 60-70 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων του γεωτρύπανου, των υπηρεσιών και των υποστηρικτικών εργασιών. Αν όμως προκύψει εμπορική ανακάλυψη, η συνολική επένδυση για την ανάπτυξη του κοιτάσματος θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 5 δισ. δολάρια, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του και την τεχνική λύση που τελικά θα επιλεγεί.

Αέριο ή πετρέλαιο αλλάζουν το σχέδιο ανάπτυξης

Εφόσον και η φάση των appraisal wells επιβεβαιώσει την εμπορικότητα της ανακάλυψης, θα ακολουθήσει η ανάπτυξη της παραγωγικής υποδομής. Η αδειοδότηση και η κατασκευή εκτιμάται ότι θα απαιτήσουν περίπου τρία χρόνια και μπορούν να εξελίσσονται σε σημαντικό βαθμό παράλληλα. Με βάση αυτό το σενάριο, η έναρξη παραγωγής θα μπορούσε να τοποθετηθεί γύρω στο 2030.

Η τεχνική λύση θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό και από το εάν η ανακάλυψη αφορά φυσικό αέριο ή πετρέλαιο. Στην περίπτωση φυσικού αερίου, η σύνδεση με τον αγωγό TAP θεωρείται από πηγές της κοινοπραξίας η προφανής επιλογή για τη μεταφορά των ποσοτήτων προς την αγορά.

Εάν, αντίθετα, εντοπιστεί πετρέλαιο, θα απαιτηθεί διαφορετική υποδομή. Σε κάθε περίπτωση, η παραγωγή από το κοίτασμα θα χρειαστεί πλωτή μονάδα παραγωγής, αποθήκευσης και εκφόρτωσης, δηλαδή FPSO.

Για την παραγωγή πετρελαίου υπάρχει δυνατότητα μίσθωσης διαθέσιμης μονάδας FPSO. Στην περίπτωση φυσικού αερίου, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η αγορά δεν διαθέτει αντίστοιχες πλωτές μονάδες, γεγονός που σημαίνει ότι θα απαιτηθεί νέα κατασκευή. Ενδεικτικά, το FPSO που χρησιμοποιεί η Energean για την παραγωγή φυσικού αερίου στο Ισραήλ κόστισε 4-5 δισ. δολάρια.

Κρίσιμο το κλείσιμο των αδειοδοτήσεων έως το τέλος του έτους

Το άμεσο στοίχημα, πάντως, αφορά την ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας για την πρώτη γεώτρηση. Η κοινοπραξία επιδιώκει να έχει εξασφαλίσει έως το τέλος του έτους την έγκριση της Μελέτης Περιβαλλοντικών και Κοινωνικών Επιπτώσεων, καθώς και τις υπόλοιπες απαιτούμενες άδειες, ώστε να υπάρχει επαρκές χρονικό περιθώριο πριν από την έναρξη των εργασιών. Το γεωτρύπανο Stena DrillMAX προγραμματίζεται να φτάσει στην Ελλάδα την 1η Απριλίου, καθώς το αρχικό χρονοδιάγραμμα, που προέβλεπε έναρξη τον Φεβρουάριο, έχει μετατεθεί.

Η γεώτρηση στο Μπλοκ 2 θα είναι η πρώτη υπεράκτια ερευνητική γεώτρηση που πραγματοποιείται στην Ελλάδα μετά από περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες.

Διαβάστε ακόμη