Σφίγγει ο κλοιός των ανατιμήσεων στις τιμές της ενέργειας διεθνώς προκαλώντας παρενέργειες και στην ελληνική αγορά, καθώς η ταυτόχρονη άνοδος του πετρελαίου και του φυσικού αερίου μεταφέρεται στις τιμές των καυσίμων, στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρισμού και δημιουργεί ανησυχία ενόψει της έναρξης διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης στις 15 Οκτωβρίου.

Η νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή έχει επαναφέρει το brent πάνω από το ψυχολογικό όριο των 100 δολαρίων το βαρέλι. Το πρωί της Πέμπτης 10 Σεπτεμβρίου τα συμβόλαια Brent κινούνταν γύρω στα 101,1 δολάρια το βαρέλι.  Από τις αρχές Αυγούστου η άνοδος προσεγγίζει το 30%, καθώς οι αγορές ενσωματώνουν ολοένα μεγαλύτερο ασφάλιστρο γεωπολιτικού κινδύνου εξαιτίας των επιθέσεων στη ναυσιπλοΐα και των περιορισμένων ροών μέσω των Στενών του Ορμούζ.

TTF στα 80 ευρώ και ο φόβος του χειμώνα στην Ευρώπη

Παράλληλα, το φυσικό αέριο έχει εξελιχθεί σε δεύτερη πηγή πίεσης για την ευρωπαϊκή αγορά. Το συμβόλαιο Οκτωβρίου στον ολλανδικό κόμβο TTF έσπασε χθες (Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου) το ψυχολογικό φράγμα των 80 ευρώ/MWh. H άνοδος από την αρχή του μήνα ξεπερνά το 40%, με τις τιμές να επιστρέφουν στα υψηλότερα επίπεδα από τις αρχές του 2023. Το πρόβλημα επιτείνεται από τους περιορισμούς στις εξαγωγές LNG από τη Μέση Ανατολή και από το χαμηλό επίπεδο πλήρωσης των αποθηκών με τα οποία η Ευρώπη μπαίνει στην χειμερινή περίοδο. Οι ευρωπαϊκές αποθήκες βρίσκονται περίπου στο 66%-67%, επίπεδο αισθητά χαμηλότερο από προηγούμενες χρονιές, αυξάνοντας τον κίνδυνο μεγαλύτερου ανταγωνισμού με την Ασία για LNG εάν ο χειμώνας αποδειχθεί ψυχρός.

Στα 2,10 ευρώ η αμόλυβδη στην Ελλάδα

Το διεθνές ράλι έχει ήδη αρχίσει να περνά στις αντλίες. Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Τιμών Υγρών Καυσίμων, στις 8 Σεπτεμβρίου η πανελλαδική μέση τιμή της απλής αμόλυβδης 95 οκτανίων είχε φτάσει στα 2,10 ευρώ το λίτρο, έναντι 2,049 ευρώ την 1η Σεπτεμβρίου και 2,033 ευρώ στις 26 Αυγούστου. Μέσα σε μόλις μία εβδομάδα, δηλαδή, η μέση τιμή αυξήθηκε κατά περίπου πέντε λεπτά το λίτρο.

Αντίστοιχη πίεση καταγράφεται στο πετρέλαιο κίνησης, το οποίο κινείται πλέον γύρω από τα 2,06 ευρώ το λίτρο, έναντι περίπου 1,54 ευρώ τον Σεπτέμβριο του 2025. Η αμόλυβδη βρισκόταν την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι περίπου στα 1,75 ευρώ, γεγονός που αποτυπώνει την ένταση της επιβάρυνσης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις μέσα σε έναν χρόνο.

Και η άνοδος πιθανότατα δεν έχει περάσει ακόμη ολόκληρη στις αντλίες. Οι μεταβολές της διεθνούς τιμής του αργού και των διεθνών τιμών των προϊόντων χρειάζονται χρόνο για να ενσωματωθούν στις τιμές διυλιστηρίου και στη συνέχεια στη λιανική. Με άλλα λόγια, εφόσον το μπρεντ   παραμείνει πάνω από τα 100 δολάρια, η αγορά καυσίμων αναμένει πρόσθετες ανοδικές πιέσεις τις επόμενες ημέρες.

Το μεγάλο ερωτηματικό για το πετρέλαιο θέρμανσης

Ακόμη μεγαλύτερη είναι η ανησυχία για το πετρέλαιο θέρμανσης, η διάθεση του οποίου ξεκινά στις 15 Οκτωβρίου. Είναι ενδεικτικό ότι στα τέλη Αυγούστου, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Βενζινοπωλών Ελλάδος Απόστολος Κιούσης είχε εκτιμήσει ότι, εάν η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης ξεκινούσε με τις τότε διεθνείς τιμές, η λιανική θα βρισκόταν περίπου στα 1,83-1,84 ευρώ το λίτρο. Μετά τη νέα άνοδο του Brent, ο πρόεδρος του Συνδέσμου Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων Αττικής Νίκος Παπαγεωργίου ανέβασε ακόμη περισσότερο τον πήχη, προειδοποιώντας ότι, με τις σημερινές συνθήκες, η τιμή εκκίνησης θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 1,90 ευρώ το λίτρο, δηλαδή να είναι έως και 70% υψηλότερη από την έναρξη της προηγούμενης χειμερινής περιόδου. Κυβερνητικά στελέχη το τελευταίο διάστημα αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο να παραταθεί η επιδότηση στο ντίζελ και την αμόλυβδη βενζίνη και για τον Οκτώβριο και να δοθεί επιδότηση και στο πετρέλαιο θέρμανσης, εφόσον η πίεση δεν εκτονωθεί.

Το ακριβό αέριο περνά και στο ρεύμα

Το τρίτο μέτωπο είναι ο ηλεκτρισμός. Το TTF έχει άμεση επίδραση στην χονδεμπορική αγορά ρεύματος της Ελλάδας, καθώς οι μονάδες φυσικού αερίου παραμένουν κρίσιμες για την κάλυψη της ζήτησης και συχνά καθορίζουν την οριακή τιμή. Για σήμερα  Πέμπτη 10 Σεπτεμβρίου, η μέση τιμή στην Αγορά Επόμενης Ημέρας του Χρηματιστηρίου Ενέργειας διαμορφώνεται περίπου στα 183,6 ευρώ/MWh, αυξημένη κατά περίπου 31% σε ημερήσια βάση, με τις βραδινές ωριαίες τιμές να ξεπερνούν ακόμη και τα 300 ευρώ/MWh. Η αγορά είχε ήδη μπει στο φθινόπωρο με ανατιμητικές διαθέσεις, καθώς ο Αύγουστος έκλεισε με μέση τιμή 133,4 ευρώ/MWh, κατά 21% υψηλότερα από τον Ιούλιο, ενώ την 1η Σεπτεμβρίου η τιμή είχε ανέβει στα 174,68 ευρώ/MWh.

Μέρος αυτής της επιβάρυνσης πέρασε ήδη στη λιανική. Η μέση χρέωση των πράσινων τιμολογίων για τον Σεπτέμβριο αυξήθηκε περίπου κατά 10%, παρά το γεγονός ότι αρκετοί πάροχοι απορρόφησαν μέρος της ανόδου της χονδρικής.  Το ερώτημα πλέον μεταφέρεται στον Οκτώβριο. Εάν το TTF διατηρηθεί κοντά στα 80 ευρώ/MWh και οι χονδρεμπορικές τιμές ηλεκτρισμού παραμείνουν στη ζώνη των 150-190 ευρώ/MWh, οι προμηθευτές θα κληθούν εκ νέου να αποφασίσουν πόσο από το αυξημένο κόστος μπορούν να απορροφήσουν και πόσο θα περάσει στους καταναλωτές.

Το διεθνές ενεργειακό σοκ αποκτά τρία διαφορετικά κανάλια μετάδοσης στην ελληνική οικονομία: ακριβότερη μετακίνηση, ακριβότερη θέρμανση και αυξημένο κόστος ηλεκτρισμού. Και όσο η ένταση στη Μέση Ανατολή παραμένει χωρίς σαφή διέξοδο, η ενεργειακή αγορά μπαίνει στο φθινόπωρο με την αβεβαιότητα να μετατρέπεται ξανά στον βασικό παράγοντα διαμόρφωσης των τιμών.

Διαβάστε ακόμη