Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ, ανακοίνωσε ότι θα αποχωρήσει από τη θέση της στις 7 Φεβρουαρίου 2027, ανοίγοντας τη μάχη για τη διαδοχή της στην ηγεσία της ΕΚΤ.
Η Λαγκάρντ θα παραιτηθεί στις 7 Φεβρουαρίου, σύμφωνα με ανακοίνωση που εξέδωσε η ΕΚΤ. Ανέλαβε την ηγεσία του θεσμού το 2019, ως η τέταρτη πρόεδρός του και η δεύτερη από τη Γαλλία, διαδεχόμενη τον Μάριο Ντράγκι. Η θητεία της επρόκειτο κανονικά να ολοκληρωθεί τον Οκτώβριο του 2027.
Η αποχώρησή της ανοίγει τον δρόμο για μία από τις σημαντικότερες ευρωπαϊκές μάχες διαδοχής. Ο νέος πρόεδρος θα εποπτεύει τη νομισματική πολιτική και τα επιτόκια για τις 21 χώρες της Ευρωζώνης και περισσότερους από 350 εκατομμύρια κατοίκους.
Η κίνηση έρχεται σε μια κρίσιμη συγκυρία για την ΕΚΤ, με έδρα τη Φρανκφούρτη. Η τράπεζα προσπαθεί να αντιμετωπίσει την άνοδο του πληθωρισμού που προκαλεί ο πόλεμος στο Ιράν, ενώ οι γεωπολιτικές εξελίξεις παραμένουν ασταθείς, οι αγορές ομολόγων τελούν υπό δοκιμασία και οι ευρωπαϊκές δαπάνες για την άμυνα και τις υποδομές παρουσιάζουν σημαντική αύξηση.
Τη θέση της Λαγκάρντ αναμένεται να διεκδικήσουν ο Ισπανός Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος και ο Ολλανδός Κλάας Κνοτ. Οικονομολόγοι που συμμετείχαν σε έρευνα του Bloomberg τον Οκτώβριο θεωρούν φαβορί τον ντε Κος, πρώην διοικητή της Τράπεζας της Ισπανίας και νυν επικεφαλής της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών.
Η αποχώρηση της Λαγκάρντ ήταν αναμενόμενη καθώς η ίδια είχε επανειλημμένα αποφύγει να δεσμευτεί ότι θα ολοκληρώσει την οκταετή θητεία της. Παράλληλα, κυκλοφορούσαν ευρέως σενάρια ότι επιθυμεί να αναλάβει την ηγεσία του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ, που διοργανώνει την ετήσια συνάντηση στο Νταβός.
Η Λαγκάρντ έχει επίσης αφήσει να εννοηθεί ότι θα ήθελε να διαδραματίσει ρόλο στην προεκλογική εκστρατεία για τις γαλλικές προεδρικές εκλογές της επόμενης άνοιξης, αποκλείοντας ωστόσο το ενδεχόμενο να διεκδικήσει την προεδρία. Οι αινιγματικές δηλώσεις της έχουν προκαλέσει εκνευρισμό σε συναδέλφους της στην ΕΚΤ, ορισμένοι από τους οποίους φοβούνταν ότι έπλητταν την εικόνα ενός από τους σημαντικότερους οικονομικούς θεσμούς της Ευρώπης.
Η ΕΚΤ αύξησε τα επιτόκια τον Ιούνιο και τον Σεπτέμβριο, ενώ οι αγορές αναμένουν περαιτέρω σύσφιγξη της νομισματικής πολιτικής.
Οι αποδόσεις των ομολόγων έχουν αυξηθεί διεθνώς, με τους επενδυτές να ανησυχούν ιδιαίτερα για τα δημόσια οικονομικά της Γαλλίας. Το πρόσφατο περιθώριο απόδοσης των γαλλικών δεκαετών ομολόγων έναντι των γερμανικών έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο από το 2011, δίνοντας βάση σε σενάρια για πιθανή παρέμβαση της ΕΚΤ.
Η Λαγκάρντ έχει υποστηρίξει ότι οι προβλέψεις δείχνουν πως ο πληθωρισμός θα επιστρέψει κοντά στον στόχο προς το τέλος του 2027. Επικριτές της, ωστόσο, αναμένεται να την κατηγορήσουν ότι αθέτησε τη δέσμευσή της να μην εγκαταλείψει τη θέση της όταν «συγκεντρώνονται σύννεφα στον ορίζοντα».
Από τους προκατόχους της Λαγκάρντ, μόνο ο Ολλανδός Βιμ Ντούιζενμπεργκ δεν ολοκλήρωσε τη θητεία του. Η πρόωρη αποχώρησή του, όμως, είχε συμφωνηθεί εκ των προτέρων, ώστε να ξεπεραστεί η διαφωνία Γαλλίας και Γερμανίας πριν από την ίδρυση της ΕΚΤ το 1998.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα συναντηθούν τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο, με στόχο να επιλέξουν τον διάδοχό της. Δεν αποκλείεται να υπάρξει και υποψήφιος εκτός των επικρατέστερων, καθώς και η ίδια η Λαγκάρντ είχε εμφανιστεί ως επιλογή την τελευταία στιγμή.
Οι κυβερνήσεις θα πρέπει επίσης να επιλέξουν τον ή την διάδοχο της Ιζαμπέλ Σνάμπελ, η οποία θα αποχωρήσει στις αρχές του 2027, έναν χρόνο πριν από τη λήξη της θητείας της, για να ενταχθεί στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Καθώς τον Μάιο ολοκληρώνεται και η θητεία του επικεφαλής οικονομολόγου της ΕΚΤ, Φίλιπ Λέιν, είναι πιθανό να επιδιώξουν συμφωνία και για τις τρεις θέσεις.
Η πρόωρη αποχώρηση της Λαγκάρντ ενδέχεται να προκαλέσει κατηγορίες για πολιτική παρέμβαση στην ανεξαρτησία της ΕΚΤ. Το νέο χρονοδιάγραμμα επιτρέπει στον πρόεδρο της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, να συμμετάσχει στην επιλογή του διαδόχου της πριν ολοκληρωθεί η τελευταία θητεία του. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η υποψήφια της ακροδεξιάς, Μαρίν Λεπέν, θα μπορούσε να επικρατήσει στον πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών.
Πριν την ώρα του παραιτήθηκε και ο διοικητής της Τράπεζας της Γαλλίας, με τον Μακρόν να διορίζει στη θέση τον Εμανουέλ Μουλέν, επικεφαλής του γραφείου του.
