Δεν χωράει αμφιβολία ότι τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού ή πρίζας ήρθαν για να μείνουν, καθώς τα οφέλη τους μπορεί να είναι σημαντικά. Η McKinsey & Company, σε έκθεσή της στις αρχές του 2026, κατέταξε τα συγκεκριμένα συστήματα ως την τρίτη σημαντικότερη καινοτομία για τη χρονιά, στοιχείο που καταδεικνύει τη δυναμική τους.

Ο σύμβουλος του Συνδέσμου Εταιριών Φωτοβολταϊκών, Στέλιος Ψωμάς, μιλώντας σε webinar που διοργάνωσαν η BayWa r.e. Solar Trade Ελλάδας και η GoodWe, ανέφερε ότι η εξοικονόμηση στους λογαριασμούς ρεύματος, με βάση τα ισχύοντα τιμολόγια, κυμαίνεται από 15% έως 25%. Η εξοικονόμηση μπορεί να είναι ακόμη μεγαλύτερη στην περίπτωση που το φωτοβολταϊκό συνδυάζεται με μπαταρία.

Η υπουργική απόφαση προβλέπει ότι τα συστήματα αυτά εγκαθίστανται «εντός και επί των κτιρίων» και μπορούν να συνδυάζονται και με σύστημα αποθήκευσης. Μέχρι το τέλος του έτους αναμένεται να είναι έτοιμη η πλατφόρμα του ΔΕΔΔΗΕ, στην οποία οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να δηλώνουν την εγκατάσταση του συστήματος. Παράλληλα, έως το τέλος του μήνα ο ΔΕΔΔΗΕ αναμένεται να παρουσιάσει τις προδιαγραφές για τα συγκεκριμένα συστήματα.

Τα φωτοβολταϊκά αυτά μπορούν να τοποθετηθούν κατακόρυφα στο μπαλκόνι, οριζόντια εφόσον υπάρχει επαρκής χώρος, αλλά και στην ταράτσα, σε ορισμένες μονοκατοικίες.

Σε ποιους απευθύνονται

Ο κ. Ψωμάς εξήγησε ότι τα συγκεκριμένα συστήματα δεν απευθύνονται σε σπίτια με κυρίως βόρειο προσανατολισμό, καθώς η εξοικονόμηση είναι πολύ μικρή. Αντίστοιχα, δεν είναι κατάλληλα για χώρους που σκιάζονται αρκετές ώρες την ημέρα.

Όπως ανέφερε, αυτό περιορίζει την υποψήφια αγορά, παρά το γεγονός ότι στην Ελλάδα υπάρχουν εκατομμύρια νοικοκυριά. Ωστόσο, ακόμη σημαντικότερος παράγοντας είναι το προφίλ κατανάλωσης. Όπως προκύπτει από την εμπειρία μέχρι σήμερα με τα συστήματα αυτοκατανάλωσης, κυρίως αυτά που εγκαθίστανται στη στέγη, οι χρήστες είναι στην πλειονότητά τους νοικοκυριά με αρκετά μεγάλη κατανάλωση, πολύ πάνω από τη μέση ετήσια κατανάλωση των ελληνικών νοικοκυριών.

Αντίθετα, όπως σημείωσε ο κ. Ψωμάς, απουσιάζουν τα πολύ μικρά συστήματα. Ακόμη και πάροχοι που προσφέρουν τέτοιες λύσεις με χρηματοδότηση από τους ίδιους έχουν θέσει ελάχιστα όρια κατανάλωσης.

Κατά τον ίδιο, επομένως, παρά το νέο θεσμικό πλαίσιο για την αυτοκατανάλωση, ένα σημαντικό τμήμα της κοινωνίας εξακολουθεί να μένει εκτός. Πρόκειται κυρίως για νοικοκυριά με σχετικά μικρή κατανάλωση και χαμηλότερα εισοδήματα, αλλά και για ανθρώπους που νοικιάζουν την κατοικία τους και επομένως δεν μπορούν να προχωρήσουν εύκολα σε μόνιμη εγκατάσταση.

Τι προβλέπει η υπουργική απόφαση

Περνώντας στο θεσμικό πλαίσιο, ο κ. Ψωμάς αναφέρθηκε στην υπουργική απόφαση που εκδόθηκε στις 14 Σεπτεμβρίου για την αυτοκατανάλωση και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, πρόβλεψη για τα φωτοβολταϊκά πρίζας.

Όπως εξήγησε, ένα νοικοκυριό που προμηθεύεται ένα τέτοιο σύστημα θα πρέπει να το δηλώσει, εφόσον είναι δυνατόν, στο κατάστημα από το οποίο το αγόρασε. Παράλληλα, θα πρέπει να γνωστοποιηθούν στον ΔΕΔΔΗΕ τα στοιχεία του νοικοκυριού, καθώς και υπεύθυνη δήλωση ηλεκτρολόγου εγκαταστάτη ότι το σύστημα εγκαταστάθηκε σύμφωνα με τις προδιαγραφές του ΔΕΔΔΗΕ.

Οι προδιαγραφές αυτές δεν έχουν ακόμη εκδοθεί. Όπως ανέφερε ο κ. Ψωμάς, με βάση τη νομοθεσία ο ΔΕΔΔΗΕ προβλέπεται να τις παρουσιάσει έως το τέλος του Οκτωβρίου.

Από εδώ και πέρα, δύο είναι τα βασικά ζητήματα που, σύμφωνα με τον ίδιο, θα πρέπει να εξεταστούν: πρώτον, τα θέματα ασφάλειας και ο τρόπος αντιμετώπισής τους και, δεύτερον, το οικονομικό όφελος και το ποσοστό των ενεργειακών αναγκών που μπορεί να καλύψει ένα τέτοιο σύστημα.

Τα ζητήματα ασφάλειας

Σε ό,τι αφορά την εσωτερική ηλεκτρολογική εγκατάσταση του σπιτιού, ο κ. Ψωμάς εξήγησε ότι δεν είναι τυχαίο πως σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης επιλέχθηκε μέγιστη ισχύς 800 Watt και όχι μεγαλύτερη. Σε συνδυασμό με την τάση που ισχύει στη χώρα μας, το ρεύμα που διέρχεται από την εσωτερική εγκατάσταση δεν είναι, υπό κανονικές συνθήκες, αρκετό ώστε να υπερθερμάνει τα καλώδια και να οδηγήσει σε ατύχημα.

Για το ζήτημα αυτό, όπως ανέφερε, τον Ιούνιο παρουσιάστηκε στη Βρετανία εκτενής μελέτη, στο πλαίσιο της οποίας πραγματοποιήθηκαν πειράματα σε διαφορετικές τυπολογίες κτιρίων, μεταξύ άλλων και σε πολύ παλιά κτίρια με παλιές ηλεκτρολογικές εγκαταστάσεις. Σύμφωνα με τα ευρήματα που επικαλέστηκε, σε καμία περίπτωση τα προϊόντα που τηρούσαν στοιχειωδώς τις προδιαγραφές δεν οδήγησαν σε ανάφλεξη, υπερθέρμανση ή ατύχημα.

Η βασική ανησυχία του ΔΕΔΔΗΕ, για τον λόγο αυτό και ζητείται βεβαίωση ηλεκτρολόγου ή εγκαταστάτη, αφορά το κατά πόσο το διαμέρισμα διαθέτει ρελέ ασφαλείας.

Το δεύτερο ζήτημα ασφάλειας αφορά την περίπτωση τοποθέτησης του συστήματος σε μπαλκόνι και συγκεκριμένα το κατά πόσο αυτό στηρίζεται επαρκώς. Ο ίδιος εκτίμησε ότι δεν αναμένεται να υπάρξουν προβλήματα, παραπέμποντας στα εκατομμύρια συστήματα που έχουν εγκατασταθεί σε όλο τον κόσμο.

Παράλληλα, προκειμένου να περιοριστούν οι πιθανές τριβές μεταξύ συνιδιοκτητών σε πολυκατοικίες, ο κ. Ψωμάς ανέφερε ότι αναμένεται έως το τέλος της χρονιάς να ολοκληρωθεί το πλαίσιο για έναν νέο κανονισμό πολυκατοικιών, καθώς ο σημερινός κανονισμός που βρίσκεται σε ισχύ χρονολογείται από το 1929.

Το θεσμικό πλαίσιο και η πλατφόρμα του ΔΕΔΔΗΕ

Σύμφωνα με τον κ. Ψωμά, το θεσμικό πλαίσιο προβλέπει ότι, μέχρι ο ΔΕΔΔΗΕ να παρουσιάσει τις προδιαγραφές για τα συγκεκριμένα συστήματα, δεν θα πρέπει κανονικά να εγκαθίστανται.

Παράλληλα, ο ΔΕΔΔΗΕ θα πρέπει να δημιουργήσει πλατφόρμα στην οποία θα γνωστοποιούνται τα συστήματα, για λόγους καταγραφής. Η εκτίμηση του ΔΕΔΔΗΕ, όπως ανέφερε, είναι ότι η πλατφόρμα θα είναι έτοιμη έως το τέλος της χρονιάς. Η νομοθεσία προβλέπει, επίσης, περιθώριο 20 ημερών από τη δημιουργία της πλατφόρμας για την καταγραφή ενός συστήματος που έχει εγκατασταθεί πριν από τη λειτουργία της.

Πόσο μειώνεται ο λογαριασμός

Ο κ. Ψωμάς τόνισε ότι κάθε περίπτωση είναι διαφορετική, καθώς η οικονομικότητα ενός συστήματος εξαρτάται τόσο από την κατανάλωση του νοικοκυριού όσο και από το προφίλ της κατανάλωσης μέσα στην ημέρα.

Μπορεί να διαχωριστεί, για παράδειγμα, ένα μέσο νοικοκυριό με σχετικά χαμηλή κατανάλωση, της τάξης των 4.000-5.000 kWh ετησίως, από ένα νοικοκυριό στο οποίο όλα τα μέλη απουσιάζουν τις μεσημεριανές ώρες επειδή εργάζονται. Το διαφορετικό προφίλ κατανάλωσης επηρεάζει τόσο την οικονομικότητα του συστήματος όσο και το ποσοστό των αναγκών που μπορεί να καλύψει και, κατ’ επέκταση, τη μείωση των λογαριασμών ρεύματος. Στην περίπτωση ενός μέσου νοικοκυριού, όπως εξήγησε, σημαντικό ρόλο παίζει και ο τρόπος τοποθέτησης του φωτοβολταϊκού, είτε αυτό τοποθετηθεί κατακόρυφα είτε με κάποια κλίση στο μπαλκόνι. Από τα διαφορετικά σενάρια προκύπτει ότι η εξοικονόμηση στους λογαριασμούς, με βάση τα ισχύοντα τιμολόγια, κυμαίνεται από 15% έως 25%.

Αντίθετα, για ένα νοικοκυριό που απουσιάζει το μεσημέρι και έχει μικρότερη κατανάλωση, η μείωση στον λογαριασμό μπορεί να είναι περίπου 10%.

Η εικόνα βελτιώνεται, όπως σημείωσε, εφόσον μαζί με το φωτοβολταϊκό εγκατασταθεί και μια plug-in μπαταρία. Σε αυτή την περίπτωση, η ενέργεια που δεν καταναλώθηκε από τα φορτία του σπιτιού κατά τις μεσημεριανές ώρες αποθηκεύεται και μπορεί να καταναλωθεί τις απογευματινές ή βραδινές ώρες.

Η λύση αυτή έχει, βέβαια, υψηλότερο κόστος, καθώς η προσθήκη μπαταρίας σχεδόν διπλασιάζει το κόστος του συστήματος. Εφόσον το νοικοκυριό διαθέτει δυναμικό τιμολόγιο, η μπαταρία μπορεί να αξιοποιηθεί για εσωτερικό arbitrage: να φορτίζει το μεσημέρι και να αποδίδει την ενέργεια το βράδυ, όταν η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας είναι υψηλότερη.

Σε αυτή την περίπτωση, το οικονομικό όφελος είναι σημαντικά μεγαλύτερο. Ενδεικτικά, εάν στην περίπτωση ενός φωτοβολταϊκού χωρίς μπαταρία το ετήσιο όφελος ανέρχεται περίπου στα 150 ευρώ, με δυναμικό τιμολόγιο και μπαταρία μπορεί να φτάσει περίπου στα 300 ευρώ τον χρόνο.

Κλείνοντας, ο κ. Ψωμάς εκτίμησε ότι η αγορά θα διαμορφωθεί τους επόμενους μήνες. Αυτή τη στιγμή, λίγες εταιρείες πραγματοποιούν εισαγωγές τέτοιων συστημάτων.

Η πραγματική επιτυχία, σύμφωνα με τον ίδιο, θα είναι η δυνατότητα προμήθειας των συστημάτων ως kit από ηλεκτρολόγους και εγκαταστάτες της γειτονιάς, ώστε η διαδικασία να γίνει σχετικά απλή και εύκολα προσβάσιμη στους καταναλωτές.

Διαβάστε ακόμη