Άλλο ένα θεσμικό βήμα προς την ανάπτυξη της αγοράς υπεράκτιων αιολικών πάρκων στην Ελλάδα πραγματοποιείται με την έναρξη της διαβούλευσης για τους κανόνες που θα διέπουν τους πρώτους διαγωνισμούς επιλογής επενδυτών. Στο επίκεντρο βρίσκεται η πρόταση που κατέθεσε η ΕΔΕΥΕΠ προς τη ΡΑΑΕΥ, εισηγούμενη ένα σύνολο παρεμβάσεων που καλύπτουν από τα κριτήρια συμμετοχής και τη λειτουργία των συμβάσεων στήριξης έως την προστασία των επενδύσεων από περικοπές παραγωγής και τη διασφάλιση συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού.
Η εισήγηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς έρχεται να εξειδικεύσει για πρώτη φορά το πλαίσιο εφαρμογής του νόμου για τα υπεράκτια αιολικά, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα επιχειρεί να περάσει από τη φάση του σχεδιασμού στη φάση υλοποίησης των πρώτων έργων. Στόχος, σύμφωνα με την ΕΔΕΥΕΠ, είναι να υπάρξει η απαραίτητη ορατότητα και ασφάλεια για τους επενδυτές, ώστε να προετοιμαστούν εγκαίρως για τις επικείμενες ανταγωνιστικές διαδικασίες.
Η παρέμβαση της εταιρείας δεν αφορά απλώς διαδικαστικές λεπτομέρειες. Αντιθέτως, επιχειρεί να απαντήσει σε ορισμένα από τα σημαντικότερα ερωτήματα που θέτουν εδώ και μήνες οι υποψήφιοι επενδυτές για τα offshore αιολικά: ποιοι θα μπορούν να συμμετάσχουν στους διαγωνισμούς, πώς θα αποτιμηθεί η τεχνική προετοιμασία κάθε επενδυτή, με ποιον τρόπο θα αντιμετωπιστούν οι κίνδυνοι που συνδέονται με τον πληθωρισμό και τις περικοπές παραγωγής, αλλά και πώς θα αποφευχθεί η συγκέντρωση της αγοράς σε περιορισμένο αριθμό παικτών.
Όπως επισημαίνει η ΕΔΕΥΕΠ στη γνωμοδότησή της προς τη ΡΑΑΕΥ, «με την παρούσα, ως Φορέας ΥΑΠ, θα θέλαμε να σας υποβάλουμε τη γνώμη μας αναφορικά με το πλαίσιο της ανταγωνιστικής διαδικασίας του άρθρου 72 προκειμένου να δώσει ορατότητα και διαφάνεια στους ενδιαφερόμενους επενδυτές ΥΑΠ και να έχουν χρόνο να προετοιμαστούν κατάλληλα».
Πρώτος πυλώνας της πρότασης είναι η αυστηρή σύνδεση του δικαιώματος συμμετοχής με την ύπαρξη πραγματικής γνώσης της θαλάσσιας περιοχής για την οποία υποβάλλεται προσφορά. Η ΕΔΕΥΕΠ εκτιμά ότι η επιτυχία των πρώτων διαγωνισμών εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το κατά πόσο οι συμμετέχοντες διαθέτουν επαρκή τεχνικά δεδομένα και σαφή εικόνα των συνθηκών ανάπτυξης του έργου. Για τον λόγο αυτό εισηγείται οι υποψήφιοι επενδυτές να είναι κάτοχοι Άδειας Έρευνας ΥΑΠ για τη συγκεκριμένη Περιοχή Οργανωμένης Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων και παράλληλα να έχουν πρόσβαση σε δεδομένα πεδίου που αφορούν το αιολικό δυναμικό, τις ωκεανογραφικές συνθήκες και τα γεωλογικά χαρακτηριστικά της περιοχής.
Η εταιρεία υπογραμμίζει ότι η πρόσβαση στα συγκεκριμένα δεδομένα δεν αποτελεί τυπική προϋπόθεση αλλά ουσιαστικό εργαλείο για την αξιολόγηση της καταλληλότητας και της βιωσιμότητας κάθε έργου. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, η πρόσβαση σε τέτοια στοιχεία θεωρείται αναγκαία ώστε οι συμμετέχοντες να μπορούν να υποβάλουν «ρεαλιστικές προσφορές, βασισμένες σε επαρκή κατανόηση των συνθηκών και των τεχνικών παραμέτρων της περιοχής». Παράλληλα, αναγνωρίζοντας την ανάγκη να μην περιοριστεί αδικαιολόγητα ο ανταγωνισμός, προτείνει να μπορούν να συμμετέχουν και επενδυτές που απέκτησαν τα σχετικά δεδομένα από τον Φορέα ΥΑΠ ή από εταιρείες ειδικού σκοπού, εφόσον πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις του νόμου.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη συνέχεια στις συμβάσεις λειτουργικής ενίσχυσης διαφορικής προσαύξησης που θα συνοδεύουν τα έργα. Η ΕΔΕΥΕΠ αναγνωρίζει ότι τα υπεράκτια αιολικά αποτελούν επενδύσεις πολυετούς ορίζοντα, οι οποίες επηρεάζονται έντονα από τις μεταβολές στο κόστος εξοπλισμού, κατασκευής και χρηματοδότησης. Για τον λόγο αυτό εισηγείται τη δημιουργία ειδικού μηχανισμού τιμαριθμικής αναπροσαρμογής, ώστε η οικονομική στήριξη των έργων να μην αποσυνδέεται από τις πραγματικές συνθήκες της αγοράς.
«Προτείνεται η δημιουργία ειδικού μηχανισμού τιμαριθμικής αναπροσαρμογής, ο οποίος θα συνεκτιμά επιμέρους οικονομικούς παράγοντες που επηρεάζουν ουσιωδώς το συνολικό κόστος υλοποίησης και λειτουργίας των έργων ΥΑΠ, ώστε η οικονομική στήριξη που λαμβάνει ο Επενδυτής ΥΑΠ να αντανακλά τις πραγματικές μεταβολές του κόστους που προκαλούνται από τον πληθωρισμό και τις διακυμάνσεις της αγοράς», σημειώνει χαρακτηριστικά.
Ένα ακόμη ζήτημα που αναδεικνύει η εταιρεία αφορά τις περικοπές παραγωγής, οι οποίες τα τελευταία χρόνια εξελίσσονται σε έναν από τους σημαντικότερους επενδυτικούς κινδύνους για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Η ΕΔΕΥΕΠ υποστηρίζει ότι τα υπεράκτια αιολικά έργα, λόγω του μεγέθους και της στρατηγικής τους σημασίας, απαιτούν ειδική μεταχείριση. Για τον λόγο αυτό εισηγείται την εισαγωγή μηχανισμού προστασίας που θα περιορίζει τον οικονομικό αντίκτυπο από πιθανές περικοπές παραγωγής. Όπως αναφέρει, «δεδομένου του μεγέθους των επενδύσεων και της στρατηγικής τους σημασίας, προτείνεται η εισαγωγή ειδικού μηχανισμού, ο οποίος θα προστατεύει σε μεγαλύτερο στάδιο, ώστε να περιορίζεται ο οικονομικός αντίκτυπος των περικοπών για τους Επενδυτές ΥΑΠ».
Παράλληλα, η ΕΔΕΥΕΠ επιχειρεί να θέσει δικλείδες ασφαλείας για τη λειτουργία της αγοράς. Ειδικότερα, προτείνει να θεσπιστεί ανώτατο όριο στον αριθμό των περιοχών που μπορεί να εξασφαλίσει ένας επενδυτής όταν προκηρύσσονται ταυτόχρονα περισσότερες από μία περιοχές εγκατάστασης. Σύμφωνα με την εισήγηση, κάθε επενδυτής θα μπορεί να ανακηρυχθεί ανάδοχος σε αριθμό περιοχών που δεν υπερβαίνει το 67% του συνολικού αριθμού των διαθέσιμων περιοχών. Η πρόβλεψη αυτή, όπως σημειώνεται, αποσκοπεί στη «διασφάλιση συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού και στην αποφυγή υπερβολικής συγκέντρωσης της αγοράς σε περιορισμένο αριθμό επενδυτών».
Τέλος, η ΕΔΕΥΕΠ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να συνεκτιμώνται και πρόσθετα πολιτικά ή γεωστρατηγικά κριτήρια κατά την αξιολόγηση των προσφορών. Η σχετική αναφορά αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς αφορά έναν τομέα που συνδέεται άμεσα με κρίσιμες ενεργειακές υποδομές και θαλάσσιες περιοχές στρατηγικής σημασίας. Η ΕΔΕΥΕΠ διευκρινίζει πάντως ότι η εξειδίκευση των συγκεκριμένων κριτηρίων και η διαδικασία εφαρμογής τους θα πρέπει να καθοριστούν σε μεταγενέστερο στάδιο.
Διαβάστε ακόμη
