Σε τροχιά αναμόρφωσης εισέρχεται το ευρωπαϊκό ενεργειακό πλαίσιο, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκίνησε διπλή διαδικασία διαβούλευσης για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ) και την ενεργειακή απόδοση, με στόχο τη διαμόρφωση της πολιτικής της ΕΕ για την επόμενη δεκαετία.

Συγκεκριμένα, η Επιτροπή ανακοίνωσε μια δημόσια διαβούλευση διάρκειας 12 εβδομάδων και μια πρόσκληση υποβολής στοιχείων (call for evidence) διάρκειας 4 εβδομάδων, προκειμένου να συγκεντρώσει απόψεις από φορείς της αγοράς, πολίτες και ενδιαφερόμενους. Τα αποτελέσματα θα αξιοποιηθούν για την προετοιμασία των νέων νομοθετικών προτάσεων που αναμένεται να παρουσιαστούν έως το τέλος του 2026, όπως προβλέπεται στο Πρόγραμμα Εργασίας της Επιτροπής.

Κεντρικός στόχος είναι η διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας μετά το 2030, το οποίο θα διασφαλίζει αξιόπιστη, οικονομικά προσιτή και εγχώρια παραγόμενη ενέργεια για πολίτες και επιχειρήσεις. Παράλληλα, το πλαίσιο φιλοδοξεί να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας, την ενεργειακή ασφάλεια και τη βιωσιμότητα, συμβάλλοντας στην επίτευξη του κλιματικού στόχου της ΕΕ για το 2040.

Ανάγκη επιτάχυνσης σε ΑΠΕ, δίκτυα, απανθρακοποίηση βιομηχανίας και μεταφορών

Παρά την πρόοδο των τελευταίων ετών —με το μερίδιο των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα της ΕΕ να έχει διπλασιαστεί την τελευταία 13ετία και να φτάνει το 25,2% το 2024— η Επιτροπή επισημαίνει ότι απαιτείται σημαντική επιτάχυνση. Αυτό περιλαμβάνει όχι μόνο την περαιτέρω ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών, αλλά και την καλύτερη ενσωμάτωσή τους στο ηλεκτρικό σύστημα, την απανθρακοποίηση τομέων όπως οι μεταφορές, η θέρμανση και η βιομηχανία, καθώς και τη βελτίωση της διασύνδεσης μεταξύ ενεργειακών υποδομών και φορέων ενέργειας.

Το νέο πλαίσιο για τις ΑΠΕ θα αναπτυχθεί παράλληλα με αντίστοιχη πρωτοβουλία για την ενεργειακή απόδοση, καθώς και με την αναθεώρηση του κανονισμού διακυβέρνησης της Ενεργειακής Ένωσης. Θα βασιστεί, μεταξύ άλλων, σε υφιστάμενες στρατηγικές όπως το Clean Industrial Deal, το Σχέδιο Δράσης για Προσιτή Ενέργεια και την πολιτική για την ηλεκτροκίνηση και τη θέρμανση-ψύξη.

Κρίσιμη η βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης στην ΕΕ

Στο ίδιο πλαίσιο, η Επιτροπή δρομολογεί την αναθεώρηση του κανονιστικού πλαισίου για την ενεργειακή απόδοση μετά το 2030, αναγνωρίζοντας τον κομβικό της ρόλο στη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας, στη συγκράτηση του κόστους και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας. Σε ένα περιβάλλον αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων, η βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης θεωρείται επίσης κρίσιμη για τη μείωση της εξάρτησης της ΕΕ από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.

Η Οδηγία για την Ενεργειακή Απόδοση, που υιοθετήθηκε αρχικά το 2012 και αναθεωρήθηκε τα επόμενα χρόνια, έχει ήδη συμβάλει στη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης και στην επίτευξη των στόχων για το 2030. Ωστόσο, οι πρόσφατες αξιολογήσεις δείχνουν ότι απαιτούνται προσαρμογές ώστε το πλαίσιο να ανταποκρίνεται στις τεχνολογικές εξελίξεις και τις νέες γεωπολιτικές συνθήκες.

Η επικείμενη αναθεώρηση θα εστιάσει στη μείωση του ενεργειακού κόστους, στην ενίσχυση της παραγωγικότητας της βιομηχανίας και στη βελτίωση της ευελιξίας του ενεργειακού συστήματος. Παράλληλα, θα εξεταστούν τρόποι απλοποίησης των υφιστάμενων κανόνων και μείωσης της γραφειοκρατίας, με στόχο την αποτελεσματικότερη εφαρμογή τους.

Οι δύο διαβουλεύσεις —για ΑΠΕ και ενεργειακή απόδοση— «τρέχουν» παράλληλα και εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πακέτο μεταρρυθμίσεων, που περιλαμβάνει επίσης την απλοποίηση κανόνων οικολογικού σχεδιασμού, καθώς και την ανάπτυξη υποδομών και αγορών για τη μεταφορά διοξειδίου του άνθρακα.

Η πρόσκληση υποβολής στοιχείων θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 16 Απριλίου, ενώ η δημόσια διαβούλευση θα ολοκληρωθεί στις 12 Ιουνίου 2026, σηματοδοτώντας το επόμενο βήμα στη χάραξη της ενεργειακής πολιτικής της Ευρώπης για την επόμενη δεκαετία.

Διαβάστε ακόμη