Προηγμένες διαστημικές τεχνολογίες και εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης (AI) για την ενίσχυση της πρόληψης και της άμεσης αντιμετώπισης των δασικών πυρκαγιών χρησιμοποιεί η χώρα μας, τη στιγμή που οι ακραίες θερμοκρασίες στην Ευρώπη ευνοούν την εκδήλωση και γρήγορη εξάπλωσή τους. Με την ανάπτυξη ενός νέου δορυφορικού συστήματος, η Ελλάδα γίνεται η πρώτη χώρα παγκοσμίως που διαθέτει αποκλειστικά αστερισμό δορυφόρων αφιερωμένο στην έγκαιρη ανίχνευση πυρκαγιών.
Στο επίκεντρο της πρωτοβουλίας βρίσκονται τέσσερις νανοδορυφόροι της γερμανικής εταιρείας OroraTech, οι οποίοι τέθηκαν σε χαμηλή γήινη τροχιά τον Μάιο. Παρά το μικρό τους μέγεθος, διαθέτουν θερμικούς αισθητήρες υψηλής ακρίβειας, ικανούς να εντοπίζουν εστίες φωτιάς μόλις τεσσάρων μέτρων. Η δυνατότητα αυτή υπερβαίνει σημαντικά τις επιδόσεις των συμβατικών δορυφόρων, οι οποίοι μπορούν να ανιχνεύσουν μόνο πολύ μεγαλύτερες πυρκαγιές.
Ανίχνευση δασικών πυρκαγιών με την τεχνολογία OroraTech ©ΔΤ/ OroraTech
Πώς λειτουργεί το σύστημα
Η λειτουργία του συστήματος βασίζεται στην επεξεργασία των δορυφορικών εικόνων από αλγορίθμους AI. Οι εικόνες αναλύονται σε πλέγμα τεσσάρων επί τέσσερα μέτρα, επιτρέποντας στο λογισμικό να διακρίνει με μεγάλη ακρίβεια εάν πρόκειται για πραγματική πυρκαγιά ή για άλλη πηγή θερμότητας. Αμέσως μετά την επιβεβαίωση του συμβάντος, αποστέλλεται ειδοποίηση στις αρμόδιες αρχές, συνοδευόμενη από πληροφορίες για την ακριβή θέση, το μέγεθος και την ένταση της εστίας. Σε περιπτώσεις όπου εκδηλώνονται ταυτόχρονα πολλαπλά μέτωπα, οι επικεφαλής των επιχειρήσεων θα έχουν στη διάθεσή τους δεδομένα σε πραγματικό χρόνο, ώστε να αποφασίζουν αποτελεσματικότερα για την ανάπτυξη των πυροσβεστικών δυνάμεων. Παράλληλα, η ειδική πλατφόρμα του συστήματος παρέχει τη δυνατότητα προσομοιώσεων για την πιθανή εξάπλωση της φωτιάς, επιτρέποντας τον καλύτερο σχεδιασμό των επιχειρήσεων και την προστασία οικισμών και κρίσιμων υποδομών.
Σημαντικό πλεονέκτημα αποτελεί και η συνεχής παρακολούθηση της εξέλιξης κάθε πυρκαγιάς. Με τους τέσσερις νανοδορυφόρους σε πλήρη λειτουργία, οι αρμόδιες υπηρεσίες θα λαμβάνουν επικαιροποιημένα δεδομένα ανά ώρα, χωρίς κενά στην κάλυψη. Η διαρκής αυτή ροή πληροφοριών ενισχύει τόσο την έγκαιρη ανίχνευση νέων εστιών όσο και την αξιοπιστία των μοντέλων που προβλέπουν την κατεύθυνση και τον ρυθμό εξάπλωσης των πυρκαγιών. Ιδιαίτερη έμφαση έχει δοθεί και στην αξιοπιστία των ειδοποιήσεων. Οι θερμικοί αισθητήρες μπορούν να καταγράφουν και άλλες πηγές υψηλής θερμοκρασίας, όπως φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις, υπερθερμασμένες στέγες βιομηχανικών κτιρίων ή βραχώδεις επιφάνειες που έχουν θερμανθεί από τον ήλιο. Ωστόσο, τα μοντέλα AI έχουν εκπαιδευτεί ώστε να αναγνωρίζουν και να απορρίπτουν τα ψευδή σήματα, περιορίζοντας σημαντικά τον κίνδυνο λανθασμένων συναγερμών.
Όπως έχει επισημάνει ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, σύμφωνα με το euronews, η νέα τεχνολογία αποκτά ιδιαίτερη αξία κατά τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, καθώς μπορεί να εντοπίζει πυρκαγιές σε απομακρυσμένες δασικές ή προστατευόμενες περιοχές πολύ νωρίτερα από ό,τι θα ήταν δυνατό μέσω συμβατικών μέσων επιτήρησης. Σε αντίθεση με τις φωτιές που εκδηλώνονται σε κατοικημένες περιοχές και γίνονται άμεσα αντιληπτές από τους πολίτες, οι πυρκαγιές σε δυσπρόσιτες εκτάσεις μπορούν πλέον να εντοπίζονται σχεδόν αμέσως μέσω των θερμικών καμερών των δορυφόρων. Το συνολικό κόστος του προγράμματος ανέρχεται στα 200 εκατ. ευρώ και καλύπτεται από ευρωπαϊκή χρηματοδότηση. Η ολοκλήρωση του έργου αναμένεται έως το τέλος του έτους, σηματοδοτώντας ένα σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της πολιτικής προστασίας και την αξιοποίηση της τεχνολογίας στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.
Διαβάστε ακόμη
