Η Βενετία, η πόλη της Ιταλίας που μοιάζει να επιπλέει ανάμεσα στην ιστορία και το νερό, βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα μέλλον που μοιάζει ολοένα και λιγότερο ρομαντικό και πολύ περισσότερο δραματικό. Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας, σε συνδυασμό με την καθίζηση του εδάφους, απειλεί να μετατρέψει το εντυπωσιακό τοπίο της σε μια μόνιμα πλημμυρισμένη ανάμνηση. Και όσο οι επιστήμονες προειδοποιούν, το ερώτημα γίνεται όλο και πιο πιεστικό: μπορεί η Βενετία να σωθεί ή θα χρειαστεί κάποτε να «μετακομίσει»;

Μια νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Scientific Reports, αξιολόγησε τις υπάρχουσες και τις πιθανές στρατηγικές προσαρμογής για την ιταλική πόλη, με βάση τις προβλέψεις για την άνοδο της στάθμης της θάλασσας που περιλαμβάνονται στην Έκτη Έκθεση Αξιολόγησης της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC) του ΟΗΕ.

Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά, σύμφωνα με το euronews.. Τα τελευταία 150 χρόνια, οι πλημμύρες έχουν γίνει συχνότερες και εντονότερες, ενώ μόνο το 2019, σοβαρές πλημμύρες προκάλεσαν δύο θανάτους και ζημιές ύψους εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ, μεταξύ άλλων και στον τουριστικό προορισμό της Βασιλικής του Αγίου Μάρκου. Το 2023 παρουσιάστηκαν γυάλινα προστατευτικά φράγματα και ένα σχέδιο αποκατάστασης ύψους 3,3 εκατομμυρίων ευρώ για την προστασία της εκκλησίας ηλικίας 900 ετών, η οποία εξακολουθεί να βρίσκεται στο έλεος των παλιρροιών.

Τα 3 σενάρια για τη Βενετία

Μπροστά σε αυτή τη δυσοίωνη πραγματικότητα, οι συγγραφείς της μελέτης εξετάζουν τρία βασικά σενάρια προσαρμογής. Το πρώτο αφορά την κατασκευή αναχωμάτων, με κόστος που κυμαίνεται από 500 εκατομμύρια έως 4,5 δισεκατομμύρια ευρώ, σε περίπτωση ανόδου της στάθμης της θάλασσας άνω των 0,5 μέτρων κάτι που μπορεί να συμβεί έως το 2100, ακόμη και αν οι εκπομπές παραμείνουν σε χαμηλά επίπεδα. Πρόκειται για μια λύση που θα μπορούσε να εφαρμοστεί σχετικά σύντομα, αλλά δεν αποτελεί πανάκεια.

Το δεύτερο σενάριο είναι πιο φιλόδοξο και ακριβό. Η δημιουργία ενός «υπερ-αναχώματος» που θα απομονώνει τη λιμνοθάλασσα θα μπορούσε να προστατεύσει τη Βενετία ακόμη και από άνοδο της στάθμης της θάλασσας έως και 10 μέτρων. Ωστόσο, το κόστος ξεπερνά τα 30 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ η κατασκευή τέτοιων έργων απαιτεί 30 έως 50 χρόνια.

Το τρίτο σενάριο μοιάζει σχεδόν με σενάριο επιστημονικής φαντασίας: η σταδιακή μετεγκατάσταση της πόλης και των κατοίκων της. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, αυτό θα μπορούσε να καταστεί αναγκαίο αν η στάθμη της θάλασσας αυξηθεί κατά 4,5 μέτρα κάτι που αναμένεται μετά το 2300. Το κόστος; Έως και 100 δισεκατομμύρια ευρώ. Ένα τίμημα που δεν μετριέται μόνο σε χρήμα, αλλά και σε σοβαρή πολιτιστική απώλεια.

Η Βενετία δεν είναι απλώς μια πόλη, είναι ένα ζωντανό μουσείο, ένας καμβάς αιώνων. Όμως, όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, «δεν υπάρχει ιδανική λύση». Κάθε επιλογή απαιτεί ισορροπία ανάμεσα στην προστασία των κατοίκων, την οικονομία, το περιβάλλον και την πολιτιστική κληρονομιά. Γιατί, όπως φαίνεται, η πόλη που κάποτε «δάμασε» το νερό, κινδυνεύει τώρα να παρασυρθεί από αυτό.

Διαβάστε ακόμη