Σε μια εποχή όπου οι δασικές πυρκαγιές μετατρέπονται ολοένα και πιο συχνά σε ανεξέλεγκτες καταστροφές, η Ισπανία στρέφεται σε μια λύση που μοιάζει να έρχεται από το παρελθόν, αλλά αποδεικνύεται πιο επίκαιρη από ποτέ. Τα γαϊδουράκια, ταπεινά και συχνά παραγνωρισμένα ζώα, αναλαμβάνουν έναν ρόλο-έκπληξη: αυτόν του «πυροσβέστη».
Καθώς οι υψηλές θερμοκρασίες, η ξηρασία και η εγκατάλειψη της υπαίθρου δημιουργούν εκρηκτικές συνθήκες, η συσσώρευση ξηρής βλάστησης μετατρέπει τα δάση σε εύφλεκτες παγίδες. Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η λύση δεν έρχεται απαραίτητα με περισσότερη τεχνολογία, αλλά με… περισσότερη φύση. Στο Εθνικό Πάρκο Doñana, ένα από τα σημαντικότερα οικοσυστήματα της Ευρώπης, μια ασυνήθιστη «ομάδα δράσης» εργάζεται αθόρυβα εδώ και χρόνια. Από το 2014, 18 γαϊδουράκια περιπολούν την περιοχή, βόσκοντας καθημερινά τη χαμηλή και ξηρή βλάστηση που λειτουργεί ως καύσιμη ύλη για τις φωτιές. Με απλά λόγια, εκεί όπου θα άναβε μια σπίθα, τα ζώα έχουν ήδη «καθαρίσει το πεδίο». Κάθε μέρα καλύπτουν εκτάσεις περίπου 40 επί 15 μέτρα, δουλεύοντας έως και 7 ώρες την ημέρα, από τον Μάρτιο έως τον Νοέμβριο. Το αποτέλεσμα; Για 9 χρόνια, το Doñana δεν έχει καταγράψει δασική πυρκαγιά.
Από την αφάνεια στην πρώτη γραμμή
Η συμβολή τους γίνεται ακόμη πιο εντυπωσιακή αν αναλογιστεί κανείς ότι τα ζώα αυτά είχαν σχεδόν εξαφανιστεί από την καθημερινότητα. Η εκμηχάνιση της γεωργίας και η ερήμωση της υπαίθρου οδήγησαν στην εγκατάλειψή τους, αφήνοντας πίσω και ένα κενό στη φυσική διαχείριση των τοπίων.
Σήμερα, όμως, επιστρέφουν δυναμικά. Σύμφωνα με το euronews, στην Tarragona, το πρόγραμμα «πυροσβεστικά γαϊδουράκια», που ξεκίνησε το 2020 με μόλις 3 ζώα, αριθμεί πλέον περίπου 40 και καλύπτει σχεδόν 400 εκτάρια γης. Στο Allariz, στην περιοχή της Galicia, άλλα γαϊδουράκια φροντίζουν περίπου 1.000 εκτάρια, διανύοντας έως και 19 χιλιόμετρα ημερησίως, εξοπλισμένα ακόμη και με GPS.
Παρά τα εντυπωσιακά αποτελέσματα, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τα γαϊδουράκια δεν αποτελούν πανάκεια. Η σωστή διαχείριση των δασών, ο περιορισμός εύφλεκτων ειδών όπως τα πεύκα και οι ευκάλυπτοι, καθώς και η συνολική αγροτική πολιτική παραμένουν κρίσιμες παράμετροι.
Διαβάστε ακόμη
