Ερευνητές στη Βραζιλία αναζητούν τρόπους να μειώσουν τα πλαστικά των συσκευασιών και βρήκαν λύση… στο δέρμα ενός ψαριού του Αμαζονίου. Η ομάδα του Πανεπιστημίου του Σάο Πάολο (USP) και της EMBRAPA Pecuária Sudeste ανέπτυξε ένα βιοφιλμ φτιαγμένο από το δέρμα του tambatinga, ενός υβριδίου που προκύπτει από τη διασταύρωση της θηλυκής tambaqui και του αρσενικού pirapitinga. Το δέρμα αυτού του τροπικού ψαριού αποτελεί πλούσια, βιώσιμη πηγή κολλαγόνου και, όπως έδειξαν οι μελέτες, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την παραγωγή διαφανούς, εύκαμπτου και βιοδιασπώμενου φιλμ που αντικαθιστά μερικώς τα πλαστικά συσκευασίας.

Απόβλητο ή πρώτη ύλη υψηλής αξίας

Σύμφωνα με το phys.org, οι ερευνητές αξιοποίησαν ένα υλικό που συνήθως θεωρείται απόβλητο στη βιομηχανία ιχθυοκαλλιέργειας. Μέσα από διαδικασία καθαρισμού και εξαγωγής ζελατίνης με ζεστό νερό και οξικό οξύ, το δέρμα μετατράπηκε σε μια βιοπολυμερική μεμβράνη. Το τελικό προϊόν αποδείχθηκε ανθεκτικό, με χαμηλή διαπερατότητα υδρατμών και ικανότητα να μπλοκάρει τις ακτίνες UV καλύτερα από άλλα υλικά ζελατίνης που έχουν αναφερθεί στη βιβλιογραφία. Η καινοτομία αυτή επιβεβαιώνει ότι η αξιοποίηση βιολογικών υπολειμμάτων μπορεί να δημιουργήσει προϊόντα υψηλής αξίας, μειώνοντας παράλληλα το περιβαλλοντικό αποτύπωμα των πλαστικών.

Περιορισμοί και προοπτικές

Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, η νέα μεμβράνη έχει έναν σημαντικό περιορισμό: ευαισθησία στην υγρασία. Αυτό σημαίνει ότι προς το παρόν μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο σε ξηρά προϊόντα, όπως ξηρούς καρπούς ή κάστανα. Οι επιστήμονες ωστόσο είναι αισιόδοξοι ότι η συνεχιζόμενη έρευνα θα επιτρέψει τη χρήση της και σε άλλες εφαρμογές, όπως στη φαρμακευτική και τη βιοϊατρική, προσφέροντας νέα οικονομική αξία στον κλάδο της ιχθυοκαλλιέργειας και ενισχύοντας μια περιβαλλοντικά υπεύθυνη παραγωγική αλυσίδα.

Η ομάδα εργάζεται επίσης σε νέες παραλλαγές του βιοφιλμ, πειραματιζόμενη με χρώματα και διαφάνεια, για να καλύψει ευρύτερες ανάγκες συσκευασίας και βιομηχανικής χρήσης. Όπως επισημαίνει ο καθηγητής και μηχανικός τροφίμων Paulo José do Amaral Sobral, το έργο αυτό αποτελεί συνέχεια 25 ετών έρευνας στην ανάπτυξη βιοπολυμερικών φιλμ από πρωτεΐνες και πολυσακχαρίτες, με στόχο τη μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των συνθετικών πλαστικών. Η έρευνα στο USP και στην EMBRAPA αποδεικνύει ότι η καινοτομία μπορεί να ξεκινά ακόμη και από τα πιο απλά υλικά – όπως το δέρμα ενός ψαριού – μετατρέποντάς τα σε προϊόντα που σέβονται το περιβάλλον και προσφέρουν βιώσιμες εναλλακτικές για τη συσκευασία τροφίμων, θέτοντας τις βάσεις για μια πιο πράσινη βιομηχανία.

Διαβάστε ακόμη