Τη δυνατότητα πλήρους κάλυψης των αναγκών της Ουγγαρίας σε φυσικό αέριο χωρίς ρωσικές προμήθειες έως τον Οκτώβριο του 2027 βάζει πλέον στο τραπέζι η κυβέρνηση της Βουδαπέστης, σε μια εξέλιξη που μπορεί να αναδιατάξει τις ροές φυσικού αερίου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και να ενισχύσει τον ρόλο του Κάθετου Διαδρόμου και κατ΄ επέκταση των τερματικών LNG της Ελλάδας που αποτελούν την αφετηρία του.
Ο υπουργός Οικονομίας και Ενέργειας της Ουγγαρίας, Ιστβάν Καπιτάνι, δήλωσε σε συνέντευξή του στο πρακτορείο Telex ότι, εφόσον ο σχεδιασμός εξελιχθεί όπως αναμένεται, η χώρα θα μπορεί έως το φθινόπωρο του 2027 (οπότε και απαγορεύονται πλήρως οι εισαγωγές ρωσικού αερίου στην ΕΕ σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα του Repower EU) να εξασφαλίζει το σύνολο των αναγκαίων ποσοτήτων αερίου από μη ρωσικές πηγές. Ο ίδιος διευκρίνισε μάλιστα ότι η εξάρτηση της Ουγγαρίας από τη Ρωσία δεν οφείλεται στην απουσία εναλλακτικών οδεύσεων, αλλά κυρίως στο γεγονός ότι μέχρι σήμερα το ρωσικό αέριο π αποτελούσε την οικονομικότερη επιλογή.
Από το 74% του ρωσικού αερίου στην πλήρη αντικατάσταση
Η αλλαγή είναι μεγάλη για μία από τις πλέον εξαρτημένες από τη Ρωσία ενεργειακές αγορές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ουγγαρία, το 74% των εισαγωγών φυσικού αερίου της χώρας το 2025 προερχόταν από τη Ρωσία, με βασική πύλη τον TurkStream και στη συνέχεια τον Balkan Stream μέσω Βουλγαρίας και Σερβίας. Το μέγεθος της πρόκλησης αποτυπώνεται στο μακροχρόνιο συμβόλαιο της κρατικής MVM με την Gazprom. Οι δυο πλευρές υπέγραψαν το 2021 δεκαπενταετή σύμβαση για την προμήθεια έως 4,5 δισ. κυβικών μέτρων φυσικού αερίου ετησίως.
Το σήμα από τη Βουδαπέστη έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς η Ουγγαρία επί Βίκτορ Όρμπαν είχε αντιταχθεί στην ευρωπαϊκή στρατηγική απεξάρτησης από τη Ρωσία. Σήμερα, όμως, μετά την αλλαγή του καθεστώτος, η κυβέρνηση αναγνωρίζει ότι από τεχνικής πλευράς η αντικατάσταση των ποσοτήτων είναι εφικτή.
Στο κάδρο το αμερικανικό LNG μέσω Κάθετου Διαδρόμου
Μεταξύ των εναλλακτικών επιλογών της Βουδαπέστης περιλαμβάνονται μεγαλύτερες ροές αερίου από τη Ρουμανία, την Κροατία και τη Σλοβακία, αλλά και LNG -κατά βάση αμερικανικό- που εισέρχεται από την Ελλάδα και κατευθύνεται βόρεια μέσω Βουλγαρίας και Ρουμανίας, δηλαδή μέσω των υποδομών του Κάθετου Διαδρόμου. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να ενισχύσει περαιτέρω τον ρόλο της Ελλάδας ως πύλης εισόδου LNG για την Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη, αξιοποιώντας τη Ρεβυθούσα και το FSRU Αλεξανδρούπολης.
Η ζήτηση από την Ουγγαρία είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η αντικατάσταση ακόμη και μέρους των 4,5 bcm του συμβολαίου της Gazprom θα μπορούσε να δημιουργήσει σταθερή αγορά για μεγάλες ποσότητες LNG που φθάνουν στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Οι περιορισμοί στις διασυνδέσεις
Η ύπαρξη εναλλακτικών πηγών δεν σημαίνει, όμως, αυτομάτως ότι οι ποσότητες μπορούν να φτάσουν χωρίς περιορισμούς στην Ουγγαρία. Η ιστοσελίδα SeeEnergy επισημαίνει ότι η διασύνδεση Arad-Szeged μεταξύ Ρουμανίας και Ουγγαρίας λειτουργεί ήδη κοντά στα όριά της σε περιόδους αυξημένων ροών προς τον Βορρά. Αυτό σημαίνει ότι μεγαλύτερες ποσότητες LNG από την Ελλάδα ή πρόσθετη παραγωγή από τη Ρουμανία δεν μπορούν κατ’ ανάγκη να μεταφραστούν σε ισόποση αύξηση των εισαγωγών της Ουγγαρίας χωρίς ενίσχυση των διασυνδέσεων. Ένα άλλο ζήτημα είναι το κόστος, με αρμόδιους παράγοντες να επισημαίνουν ότι η επιτυχία των νότιων διαδρομών (από Ελλάδα και Κροατία) δεν θα κριθεί μόνο από το εάν υπάρχει φυσική δυναμικότητα, αλλά και από το εάν το τελικό κόστος διαμορφωθεί σε ανταγωνιστικά επίπεδα σε σχέση με άλλες εναλλακτικές πηγές προμήθειας.
Σχέδια της Ουγγαρίας για απεξάρτηση και από το ρωσικό αέριο
Την ίδια στιγμή, ο Ούγγρος ΥΠΕΝ αποκάλυψε ότι η Βουδαπέστη έχει αρχίσει συνομιλίες με την Κροατία για την αξιοποίηση του αγωγού Adria στο μέγιστο της δυναμικότητάς του, ώστε να υπάρξει εναλλακτική και για το ρωσικό πετρέλαιο που σήμερα φθάνει στην Ουγγαρία μέσω του αγωγού Druzhba. Η κίνηση δείχνει ότι η Βουδαπέστη αρχίζει πλέον να εξετάζει πιο συνολικά την ενεργειακή της εξάρτηση από τη Ρωσία, τόσο στο φυσικό αέριο όσο και στο πετρέλαιο.
Επανεξετάζεται και το σχέδιο για τη νέα πυρηνική μονάδα Paks II
Τέλος, στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η επανεξέταση του σχεδίου Paks II, δηλαδή της πυρηνικής μονάδας ηλεκτροπαραγωγής που βασίζεται σε ρωσική τεχνολογία. Ο Καπιτάνι δήλωσε ότι έως το τέλος του 2026 θα ολοκληρωθεί η επανεξέταση του έργου και θα ληφθεί απόφαση για το εάν οι νέοι αντιδραστήρες παραμένουν αναγκαίοι για το ενεργειακό σύστημα της χώρας.
Διαβάστε ακόμη
