Ο Κάθετος Διάδρομος αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση των ροών φυσικού αερίου από τον Νότο προς τον Βορρά, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Στο πλαίσιο αυτό, η Ελλάδα αναδεικνύεται σε βασική πύλη εισόδου για το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG), το οποίο, μετά την επαναεριοποίησή του, μπορεί να μεταφέρεται μέσω των περιφερειακών δικτύων προς τις αγορές της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης.
Όπως ανέφερε χθες ο αναλυτής της αγοράς φυσικού αερίου του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΙΕΑ), Γκρεγκ Μόλναρ, οι μακροπρόθεσμες συμβάσεις LNG θα αποτελέσουν βασικό εργαλείο για τη διασφάλιση σταθερών και ασφαλών προμηθειών φυσικού αερίου, περιορίζοντας παράλληλα τη μεταβλητότητα των τιμών στις ευρωπαϊκές αγορές. Μιλώντας σε συνέδριο που διοργάνωσε στην Αθήνα το Montel, σημείωσε ότι η ενίσχυση των διατλαντικών συνεργασιών στον τομέα του LNG, μεταξύ άλλων μέσω μακροπρόθεσμων συμβάσεων, δημιουργεί μια σημαντική ευκαιρία για τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης να διαμορφώσουν μια πιο ασφαλή και οικονομικά προσιτή αγορά φυσικού αερίου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η περιοχή έχει ήδη προχωρήσει σε σημαντική ενίσχυση των υποδομών εισαγωγής LNG. Ειδικότερα, η συνολική δυναμικότητα εισαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου αυξήθηκε από περίπου 15 δισ. κυβικά μέτρα (bcm) το 2021 σε περίπου 35 bcm σήμερα, εξέλιξη που αποτυπώνει τις προσπάθειες των χωρών της περιοχής να διαφοροποιήσουν τις πηγές προμήθειας και να μειώσουν την εξάρτησή τους από το ρωσικό φυσικό αέριο.
Σε αυτή τη διαδικασία, η Ελλάδα διαδραματίζει ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο. Όπως επεσήμανε ο Γκρεγκ Μόλναρ, η χώρα αντιπροσωπεύει περίπου το 40% των δυνατοτήτων εισαγωγής LNG της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, προσφέροντας ουσιαστικά ένα «παράθυρο» πρόσβασης της περιοχής στην παγκόσμια αγορά υγροποιημένου φυσικού αερίου. Οι ελληνικές υποδομές, σε συνδυασμό με τα διασυνδεδεμένα δίκτυα μεταφοράς, καθιστούν τη χώρα βασικό ενεργειακό κόμβο για την τροφοδοσία των αγορών της ευρύτερης περιοχής.
Παράλληλα, ο αναλυτής του ΙΕΑ υπογράμμισε ότι η Ευρώπη θα πρέπει να επιτύχει μια ισορροπία μεταξύ των μακροπρόθεσμων συμβάσεων και των αγορών spot, προκειμένου να περιορίσει την έντονη μεταβλητότητα των τιμών. Όπως σημείωσε, πριν από την ενεργειακή κρίση το μερίδιο των προμηθειών spot στην Ευρωπαϊκή Ένωση κυμαινόταν μεταξύ 10% και 20%, ενώ στη συνέχεια αυξήθηκε σημαντικά, φτάνοντας περίπου στο ήμισυ του πρωτογενούς εφοδιασμού φυσικού αερίου της ΕΕ.
Την ίδια στιγμή, η Ευρώπη αναμένεται να επιταχύνει τη στρατηγική διαφοροποίησης των πηγών εφοδιασμού της, στην προσπάθεια πλήρους απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του, η ευρωπαϊκή αγορά θα πρέπει να αντικαταστήσει περισσότερα από 30 bcm φυσικού αερίου που αναμένεται να λείψουν τα επόμενα χρόνια. Παρά τις προσπάθειες που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια, οι εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου εξακολουθούσαν να αντιστοιχούν περίπου στο 20% του συνόλου την περίοδο 2021-2025.
Οι χώρες που αναμένεται να επηρεαστούν περισσότερο από τον περιορισμό των ρωσικών ροών είναι κυρίως εκείνες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες ιστορικά εξαρτώνταν σε μεγάλο βαθμό από τις συγκεκριμένες προμήθειες. Εκτιμάται ότι περίπου το 20% των απωλειών αυτών θα καλυφθεί μέσω νέων ενεργειακών έργων που βρίσκονται ήδη υπό κατασκευή, ενώ στη διαφοροποίηση των προμηθειών αναμένεται να διαδραματίσουν πρωταγωνιστικό ρόλο οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Κατάρ, που συγκαταλέγονται στους μεγαλύτερους εξαγωγείς LNG παγκοσμίως.
Σημαντική συμβολή στη διαφοροποίηση των πηγών προμήθειας έχει ήδη και ο Κάθετος Διάδρομος, μέσω του οποίου έχουν διοχετευθεί τουλάχιστον 10 bcm φυσικού αερίου προς τις αγορές της περιοχής. Ο διάδρομος αυτός ενισχύει τη διασύνδεση των ενεργειακών συστημάτων της Νοτιοανατολικής και της Κεντρικής Ευρώπης, διευκολύνοντας τη μεταφορά ποσοτήτων LNG που εισάγονται μέσω των ελληνικών υποδομών. Καθοριστικό ρόλο στην τροφοδοσία του Κάθετου Διαδρόμου διαδραματίζει η Atlantic See LNG Trade, η οποία έχει εξασφαλίσει σημαντικό μερίδιο από τις νέες ποσότητες φυσικού αερίου που θα μεταφέρονται μέσω της συγκεκριμένης ενεργειακής διαδρομής, ενισχύοντας περαιτέρω τη λειτουργία της περιφερειακής αγοράς φυσικού αερίου.
Διαβάστε ακόμη
