Η Κομισιόν ενέκρινε πρόγραμμα κρατικών ενισχύσεων της Ελλάδας ύψους 400 εκατ. ευρώ για τη στήριξη στρατηγικών επενδύσεων που αυξάνουν την παραγωγική ικανότητα στον τομέα των καθαρών τεχνολογιών (cleantech), σύμφωνα με τους στόχους της Συμφωνίας για μια Καθαρή Βιομηχανία. Το μέτρο αυτό θα συμβάλει στη μετάβαση προς μια οικονομία με μηδενικές εκπομπές άνθρακα. Το πρόγραμμα εγκρίθηκε στο πλαίσιο του πλαισίου κρατικών ενισχύσεων για τη Συμφωνία για μια Καθαρή Βιομηχανία (CISAF) που υιοθέτησε η Επιτροπή στις 25 Ιουνίου 2025.
Το ελληνικό μέτρο
Η Ελλάδα κοινοποίησε στην Επιτροπή, σύμφωνα με το τμήμα 6.1 του CISAF, ένα πρόγραμμα ύψους 400 εκατομμυρίων ευρώ για τη στήριξη στρατηγικών επενδύσεων που αυξάνουν την παραγωγική ικανότητα στον τομέα των καθαρών τεχνολογιών, συμβάλλοντας στους στόχους της Συμφωνίας για Καθαρή Βιομηχανία.
Σκοπός του προγράμματος είναι η χορήγηση ενίσχυσης για επενδύσεις που αυξάνουν την παραγωγική ικανότητα για την παραγωγή, μεταξύ άλλων με δευτερογενείς πρώτες ύλες, τεχνολογιών μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών και των κύριων ειδικών συστατικών τους που αναφέρονται στο παράρτημα II της CISAF, καθώς και για την παραγωγή νέων ή ανακτημένων σχετικών κρίσιμων πρώτων υλών που είναι απαραίτητες για την παραγωγή των τελικών προϊόντων ή των κύριων ειδικών συστατικών. Η ενίσχυση θα λάβει τη μορφή άμεσων επιχορηγήσεων και φορολογικών πλεονεκτημάτων. Το μέτρο θα είναι ανοιχτό σε επιχειρήσεις σε ολόκληρη την επικράτεια της Ελλάδας. Η ενίσχυση μπορεί να χορηγηθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2030.
Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι το ελληνικό καθεστώς είναι σύμφωνο με τους όρους που ορίζονται στο CISAF. Ειδικότερα, η ενίσχυση θα δώσει κίνητρα για την παραγωγή καθαρών τεχνολογιών, καθώς και των κύριων ειδικών συστατικών τους και των σχετικών κρίσιμων πρώτων υλών.
Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το ελληνικό πρόγραμμα είναι αναγκαίο, κατάλληλο και αναλογικό για την επιτάχυνση της μετάβασης προς μια οικονομία με μηδενικές εκπομπές και τη διευκόλυνση της ανάπτυξης ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων, οι οποίες είναι σημαντικές για την εφαρμογή της Συμφωνίας για μια Καθαρή Βιομηχανία. Αυτό είναι σύμφωνο με το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ και τις προϋποθέσεις που ορίζονται στο CISAF.
Βάσει των ανωτέρω, η Επιτροπή ενέκρινε το μέτρο ενίσχυσης σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις.
Ιστορικό
Στις 25 Ιουνίου 2025, η Επιτροπή ενέκρινε το CISAF με σκοπό την προώθηση μέτρων στήριξης σε τομείς που είναι καθοριστικής σημασίας για τη μετάβαση σε μια οικονομία με μηδενικές εκπομπές, σύμφωνα με τη Συμφωνία για μια Καθαρή Βιομηχανία.
Το CISAF επιτρέπει τους ακόλουθους τύπους ενίσχυσης, οι οποίοι μπορούν να χορηγηθούν από τα κράτη μέλη έως τις 31 Δεκεμβρίου 2030 με σκοπό την επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης:
- Μέτρα για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών. Τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίσουν καθεστώτα για επενδύσεις σε όλες τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, καθώς και στην αποθήκευση ενέργειας, με απλουστευμένες διαδικασίες υποβολής προσφορών. Προβλέπονται επίσης ειδικοί κανόνες για την επιτάχυνση της ανάπτυξης καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών.
- Μέτρα που επιτρέπουν την προσωρινή ελάφρυνση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας για τους ενεργοβόρους χρήστες, ώστε να διασφαλιστεί η μετάβαση σε καθαρή ηλεκτρική ενέργεια χαμηλού κόστους. Τα μέτρα αυτά θα συμβάλουν στην αποφυγή της μετεγκατάστασης βιομηχανικών δραστηριοτήτων σε τοποθεσίες όπου δεν υπάρχουν περιβαλλοντικοί κανονισμοί ή αυτοί είναι λιγότερο φιλόδοξοι, προτού η απανθρακοποίηση του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ μετουσιωθεί πλήρως σε χαμηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
- Μέτρα για τη διευκόλυνση της απανθρακοποίησης των βιομηχανικών διεργασιών. Τα κράτη μέλη μπορούν να στηρίξουν επενδύσεις στην απανθρακοποίηση των βιομηχανικών δραστηριοτήτων για τη μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μέσω του εξηλεκτρισμού, της ενεργειακής απόδοσης και της μετάβασης προς τη χρήση ανανεώσιμου υδρογόνου και υδρογόνου που βασίζεται στην ηλεκτρική ενέργεια και το οποίο πληροί ορισμένες προϋποθέσεις, με διευρυμένες δυνατότητες στήριξης της απανθρακοποίησης των βιομηχανικών διεργασιών και της μετάβασης σε καύσιμα που προέρχονται από το υδρογόνο.
- Μέτρα για τη διασφάλιση επαρκούς παραγωγικής ικανότητας στον τομέα των καθαρών τεχνολογιών. Τα κράτη μέλη μπορούν να χορηγούν επενδυτική στήριξη για στρατηγικά έργα σύμφωνα με τον κανονισμό για τη βιομηχανία των μηδενικών καθαρών εκπομπών (όπως μπαταρίες, ηλιακά πάνελ, ανεμογεννήτριες, αντλίες θερμότητας, ηλεκτρολυτικές κυψέλες και δέσμευση, χρήση και αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα). Αυτό περιλαμβάνει επίσης την παραγωγή βασικών κατασκευαστικών στοιχείων και την παραγωγή και ανακύκλωση σχετικών κρίσιμων πρώτων υλών.
- Μέτρα για την ελαχιστοποίηση του κινδύνου για τις ιδιωτικές επενδύσεις που απαιτούνται για την ανάπτυξη καθαρής ενέργειας, την απανθρακοποίηση της βιομηχανίας, την παραγωγή καθαρών τεχνολογιών, ορισμένα έργα ενεργειακών υποδομών και έργα που στηρίζουν την κυκλική οικονομία.
Διαβάστε ακόμη
