Η ενεργειακή μετάβαση έχει ήδη αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο παράγεται και καταναλώνεται η ηλεκτρική ενέργεια. Στην Ελλάδα, η ταχεία ανάπτυξη των ΑΠΕ, η αυξανόμενη ζήτηση για ηλεκτρισμό και οι στόχοι του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα δημιουργούν ένα νέο ενεργειακό τοπίο. Σε αυτό το περιβάλλον, το ζητούμενο δεν είναι μόνο να παραχθεί περισσότερη καθαρή ενέργεια, αλλά να μπορεί το δίκτυο να τη διαχειριστεί με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα. Η πρόκληση γίνεται ακόμη μεγαλύτερη καθώς ο εξηλεκτρισμός επεκτείνεται σε όλο και περισσότερους τομείς. Κτίρια, μεταφορές, βιομηχανία, ψύξη και θέρμανση προσθέτουν νέες ανάγκες στο ηλεκτρικό σύστημα, την ώρα που αναπτύσσονται υποδομές με ιδιαίτερα υψηλή κατανάλωση, όπως τα data centers.

Οι εκτιμήσεις αποτυπώνουν το μέγεθος της αλλαγής. Η ζήτηση για χωρητικότητα δικτύου αναμένεται να διπλασιαστεί μέσα στη δεκαετία, ενώ η παραγωγή από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας προβλέπεται να αυξηθεί κατά επτά φορές έως το 2050. Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με το Infrastructure Transition Monitor, η αναβάθμιση των δικτύων διανομής αποτελεί την κορυφαία επενδυτική προτεραιότητα για το 40% των οργανισμών κοινής ωφέλειας παγκοσμίως. Το βάρος, επομένως, πέφτει όλο και περισσότερο στα ίδια τα δίκτυα. Η μεγάλη διείσδυση των ΑΠΕ σημαίνει ότι η παραγωγή δεν ακολουθεί πλέον ένα σταθερό μοτίβο. Ο ήλιος και ο άνεμος μεταβάλλονται διαρκώς και μαζί τους μεταβάλλεται η διαθέσιμη παραγωγή. Από την άλλη πλευρά, η κατανάλωση γίνεται επίσης πιο δυναμική, με αιχμές που μπορούν να προκύψουν από τις καιρικές συνθήκες, τη φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων ή τη λειτουργία μεγάλων ενεργοβόρων εγκαταστάσεων. Αυτό μεταφράζεται αυτομάτως σε ανάγκη διαχείρισης δικτύου με μεγαλύτερη ταχύτητα και ακρίβεια.

Η ζήτηση και η ανάπτυξη των data centers

Στην εξίσωση αυτή έρχονται να προστεθούν τα data centers, η ανάπτυξη των οποίων συνδέεται άμεσα με την εξάπλωση του cloud computing, της Τεχνητής Νοημοσύνης και των ψηφιακών υπηρεσιών. Οι εγκαταστάσεις αυτές χρειάζονται μεγάλες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας, όχι μόνο για τη λειτουργία των υπολογιστικών συστημάτων αλλά και για την ψύξη τους. Η αύξηση αυτής της ζήτησης κάνει ακόμη πιο σημαντική την ικανότητα του δικτύου να προβλέπει και να προσαρμόζεται. Και εδώ η ψηφιοποίηση αποκτά πρακτική αξία. Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να αξιοποιήσει μεγάλους όγκους δεδομένων για να προβλέψει τη ζήτηση, να εκτιμήσει την παραγωγή από ΑΠΕ και να εντοπίσει ενδείξεις πιθανών βλαβών. Με αυτόν τον τρόπο, οι διαχειριστές μπορούν να έχουν καλύτερη εικόνα για το τι συμβαίνει στο δίκτυο και, κυρίως, για το τι είναι πιθανό να συμβεί στη συνέχεια. Το ενδιαφέρον για αυτές τις εφαρμογές είναι ήδη έντονο στον ενεργειακό κλάδο. Το 86% των στελεχών παγκοσμίως θεωρεί την Τεχνητή Νοημοσύνη σημαντικό παράγοντα για την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης. Η αξία της, ωστόσο, δεν βρίσκεται μόνο στην αυτοματοποίηση. Βρίσκεται στην ικανότητα να μετατρέπει τα δεδομένα σε πληροφορία που μπορεί να υποστηρίξει πιο έγκαιρες αποφάσεις.

Ανθεκτικά και βιώσιμα δίκτυα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας

Η ψηφιοποίηση των δικτύων δεν είναι πλέον μια μελλοντική προοπτική. Αποτελεί ήδη μέρος του τρόπου με τον οποίο σχεδιάζονται και λειτουργούν οι ενεργειακές υποδομές. Σε αυτή την κατεύθυνση δραστηριοποιείται η Siemens, αξιοποιώντας την εμπειρία 178 ετών στον εξηλεκτρισμό. Μέσω του τμήματος Electrification & Automation, η εταιρεία προσφέρει λύσεις που συνδέουν την παραγωγή, τη διανομή και την κατανάλωση, με στόχο τη διαχείριση ενός ολοένα πιο σύνθετου ενεργειακού συστήματος. Στο επίκεντρο βρίσκονται τα δεδομένα σε πραγματικό χρόνο, τα ψηφιακά δίδυμα (digital twins) και η Τεχνητή Νοημοσύνη. Η δημιουργία ψηφιακών μοντέλων του δικτύου δίνει τη δυνατότητα στους διαχειριστές να έχουν μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα της λειτουργίας του, να εξετάζουν διαφορετικά σενάρια και να εντοπίζουν πιθανά προβλήματα πριν αυτά εξελιχθούν. Παράλληλα, έξυπνοι αισθητήρες και συστήματα παρακολούθησης μπορούν να καταγράφουν συνεχώς την κατάσταση του εξοπλισμού, συμβάλλοντας στον έγκαιρο εντοπισμό δυσλειτουργιών. Η λογική είναι να περιοριστεί όσο γίνεται η ανάγκη για εκ των υστέρων αντιμετώπιση και να δοθεί μεγαλύτερο βάρος στην πρόληψη. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται οι λύσεις για microgrids και αποθήκευση ενέργειας, οι οποίες μπορούν να προσφέρουν μεγαλύτερη ευελιξία και να ενισχύσουν την αξιοποίηση της παραγωγής από ΑΠΕ.

Όσο περισσότερες αποκεντρωμένες πηγές ενέργειας εντάσσονται στο σύστημα, τόσο μεγαλύτερη σημασία αποκτούν οι δυνατότητες αποθήκευσης και τοπικής διαχείρισης. Η ψηφιοποίηση, ωστόσο, φέρνει μαζί της και μια πρόσθετη απαίτηση: την προστασία των ενεργειακών υποδομών από ψηφιακές απειλές. Η κυβερνοασφάλεια γίνεται έτσι αναπόσπαστο μέρος του σχεδιασμού των σύγχρονων δικτύων, καθώς η μεγαλύτερη διασύνδεση αυξάνει ταυτόχρονα και την ανάγκη για προστασία των κρίσιμων συστημάτων. Η ενεργειακή μετάβαση της επόμενης δεκαετίας θα κριθεί επομένως όχι μόνο από την ποσότητα της καθαρής ενέργειας που θα παραχθεί, αλλά και από την ικανότητα του συστήματος να τη διαχειριστεί. Για την Ελλάδα, η αναβάθμιση των δικτύων αποτελεί κρίσιμο κομμάτι αυτής της εξίσωσης. Ένα δίκτυο που μπορεί να συλλέγει δεδομένα, να προβλέπει μεταβολές, να εντοπίζει προβλήματα και να προσαρμόζεται γρήγορα δεν είναι απλώς πιο ψηφιακό. Είναι ένα δίκτυο σχεδιασμένο για τις απαιτήσεις της νέας ενεργειακής πραγματικότητας. Όμως, η τεχνολογία της Simens ΄΄μεταμορφώνει΄΄ τα ενεργειακά δίκτυα της Ελλάδας σε πιο έξυπνα, βιώσιμα και πιο ανθεκτικά κανάλια διανομής. Ανοίγει τον δρόμο για ένα πράσινο και αξιόπιστο μέλλον που θα ακολουθήσουν οι καταναλωτές χωρίς δεύτερη σκέψη. Ένα νέο ενεργειακό μέλλον, το οποίο ήδη χτίζεται με εμπιστοσύνη.

Αυτόνομα δίκτυα © ΔΤ Siemens

Αυτόνομα δίκτυα © ΔΤ Siemens

Διαβάστε ακόμη