Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υπαναχώρησε από το σχέδιό του να επιβάλει χρέωση 20% στα φορτία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ, μετά τις έντονες αντιδράσεις που προκάλεσε η πρόταση, η οποία χαρακτηρίστηκε ευρέως ως μη πρακτική και δύσκολα εφαρμόσιμη.

«Δεν νομίζω ότι θα έπρεπε να μπορεί ο οποιοσδήποτε να χρεώνει τέλη», είπε σε δημοσιογράφους ο Ρεπουμπλικάνος πρόεδρος, ο οποίος τη Δευτέρα είχε ανακοινώσει ότι οι ΗΠΑ θα χρεώνουν τα πλοία με τέλη διέλευσης ύψους 20% επί της αξίας του φορτίου τους.

«Δεν μου αρέσει η ιδέα ενός τέλους αλλά ταυτόχρονα δεν είναι δίκαιο που εμείς θα προστατεύουμε από το Στενό για τον υπόλοιπο κόσμο», πρόσθεσε. Ο Τραμπ είπε επίσης ότι του τηλεφώνησαν ηγέτες διαφόρων χωρών και του είπαν ότι θα προτιμούσαν να επενδύσουν στις ΗΠΑ αντί να τους χρεώνει με τέλη για τη διέλευση από το Ορμούζ. «Οι χώρες του Κόλπου θα επενδύσουν στις ΗΠΑ και νομίζω ότι αυτό είναι προτιμότερο», πρόσθεσε.

Ο Τραμπ ανακοίνωσε την απόφασή του την Τρίτη, μόλις μία ημέρα μετά την παρουσίαση του μέτρου, δηλώνοντας ότι τα αναμενόμενα έσοδα θα αντικατασταθούν από άμεσες επενδύσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες από κράτη του Κόλπου. Ωστόσο, δεν διευκρίνισε ούτε το ύψος των επενδύσεων ούτε ποιες χώρες θα συμμετάσχουν.

Σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ανέφερε: «Αποφάσισα να αντικαταστήσω το Τέλος Αποζημίωσης των Ηνωμένων Πολιτειών (20%) με εμπορικές και επενδυτικές συμφωνίες που θα πραγματοποιήσουν διάφορα κράτη του Κόλπου στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι επενδύσεις αυτές θα είναι ΤΕΡΑΣΤΙΕΣ και ταυτόχρονα εξαιρετικά ωφέλιμες τόσο για τις ίδιες τις χώρες όσο και για το μέλλον τους.»

Υποχώρησαν οι τιμές του πετρελαίου

Μετά την ανακοίνωση του Τραμπ, οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου έχασαν σχεδόν όλα τα κέρδη που είχαν καταγράψει κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης. Η αρχική πρόταση είχε προκαλέσει έντονη άνοδο στις τιμές του πετρελαίου, καθώς οι αγορές ανησύχησαν ότι η επιβολή του τέλους θα αύξανε σημαντικά το κόστος μεταφοράς αργού μέσω ενός από τους σημαντικότερους θαλάσσιους διαδρόμους παγκοσμίως.

Η ένταση με το Ιράν παραμένει

Η αλλαγή στάσης του Τραμπ αναδεικνύει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η αμερικανική κυβέρνηση, καθώς οι εχθροπραξίες με το Ιράν συνεχίζονται και η Τεχεράνη εξακολουθεί να ασκεί ισχυρό έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ.

Τη Δευτέρα, όταν ο Τραμπ ανακοίνωσε για πρώτη φορά το σχέδιο επιβολής του λεγόμενου «τέλους αποζημίωσης» για τη διευκόλυνση της ναυσιπλοΐας στα Στενά, οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύθηκαν, εντείνοντας τους φόβους για νέα αύξηση των τιμών των καυσίμων στις ΗΠΑ ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου.

Νέες συμφωνίες με το Ιρακ

Αναφερόμενος στο Ιράκ, είπε ότι οι ΗΠΑ θα κάνουν «πολλές συμφωνίες» με τη Βαγδάτη και «θα βγάλουν πολύ πετρέλαιο» από τη χώρα. Η Ουάσιγκτον «θα είναι εκεί» εάν το Ιράκ χρειαστεί προστασία, συνέχισε, προσθέτοντας όμως ότι δεν πιστεύει πως κάτι τέτοιο θα είναι αναγκαίο.

Για το Ιράν, προανήγγειλε ότι η Τεχεράνη αλλά και η Χεζμπολάχ θα προστεθούν στο νομοσχέδιο που αφορά τις κυρώσεις στη Ρωσία, το οποίο εξετάζεται αυτήν την περίοδο από το Κογκρέσο. «Έδωσα στο Ιράν μια ευκαιρία για συμφωνία», είπε. «Πυροβόλησαν πρώτοι, ήταν μεγάλο λάθος». Ο Αμερικανός πρόεδρος επιβεβαίωσε εξάλλου ότι η ομιλία που πρόκειται να εκφωνήσει αύριο Πέμπτη (04.00 της Παρασκευής, ώρα Ελλάδας), θα αφορά τις εκλογές.

Πολύ υψηλότερο κόστος για τα δεξαμενόπλοια

Εάν εφαρμοζόταν, το τέλος θα μπορούσε να επιβάρυνε ένα πλήρως φορτωμένο υπερδεξαμενόπλοιο (supertanker) με περίπου 30 εκατομμύρια δολάρια, ποσό σημαντικά υψηλότερο από τα τέλη που έχει κατά καιρούς επιβάλει το Ιράν για τη διέλευση από τα Στενά.

Η επιβολή ενός τέτοιου τέλους, είτε από τις ΗΠΑ είτε από το Ιράν, θα επηρέαζε άμεσα:

  • τις πετρελαιοπαραγωγές χώρες του Περσικού Κόλπου,
  • τους συμμάχους των ΗΠΑ,
  • καθώς και τις ασιατικές οικονομίες που εξαρτώνται από τις εισαγωγές πετρελαίου μέσω της συγκεκριμένης θαλάσσιας οδού.

Παράλληλα, θα δημιουργούσε προηγούμενο για την επιβολή αντίστοιχων χρεώσεων και σε άλλες διεθνείς θαλάσσιες οδούς, παρά το γεγονός ότι το διεθνές δίκαιο δεν επιτρέπει στα παράκτια κράτη να επιβάλλουν διόδια στα πλοία που ασκούν το δικαίωμα αβλαβούς διέλευσης.

Επιπτώσεις στον πληθωρισμό

Η πρόταση ερχόταν επίσης σε αντίθεση με τον βασικό στόχο του Τραμπ για συγκράτηση του πληθωρισμού πριν από τις εκλογές. Σύμφωνα με ανάλυση της συμβουλευτικής εταιρείας ClearView Energy Partners, εάν επιβαλλόταν τέλος 20% σε φορτία πετρελαίου με τιμή 78 δολάρια ανά βαρέλι, το κόστος θα μετακυλιόταν στους καταναλωτές, αυξάνοντας την τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ κατά περίπου 37 σεντς ανά γαλόνι.

Η ιδέα δεν έχει εγκαταλειφθεί οριστικά

Παρότι ο Τραμπ φαίνεται να απέσυρε προς το παρόν την πρόταση, έχει αναφερθεί επανειλημμένα από τις αρχές Απριλίου στην πιθανότητα επιβολής τελών που θα εισπράττονται από τις Ηνωμένες Πολιτείες για τη ναυτική προστασία στα Στενά του Ορμούζ.

Την ιδέα είχε υποστηρίξει και ο εκλιπών γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκρέιαμ, γεγονός που υποδηλώνει ότι η αμερικανική κυβέρνηση ενδέχεται να συνεχίσει να εξετάζει τρόπους ώστε να αποσπά οικονομικό αντάλλαγμα για τη στρατιωτική παρουσία και τις επιχειρήσεις του αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού στην περιοχή.

Διαβάστε ακόμη