Με χαμηλές ταχύτητες κινήθηκαν οι ωφελούμενοι του Αλλάζω Σύστημα Θέρμανσης και Θερμοσίφωνα αφήνοντας για τελευταία στιγμή την υλοποίηση των πρώτων βημάτων για δέσμευση των vouchers για τον εξοπλισμό. Παράλληλα, όπως αναφέρουν και εκπρόσωποι της αγοράς, τεχνικές δυσκολίες, παραλείψεις και οι καθυστερήσεις από πλευράς Πολιτείας που οδήγησαν στην εκκίνηση του προγράμματος λίγο πριν το τέλος του 2025 δημιούργησαν επιπρόσθετες δυσκολίες στους ωφελούμενους, ενώ η υλοποίηση μέσα στον χειμώνα αποδεικνύεται δύσκολη, καθώς ελάχιστοι είναι διατεθειμένοι να διακόψουν τη θέρμανση της κατοικίας τους προκειμένου να προχωρήσουν οι απαραίτητες εργασίες, ειδικά για τις αντλίες θερμότητας.
Με την αρχική ημερομηνία για τη δέσμευση των vouchers εξοπλισμού για αντλίες και θερμοσίφωνες να είχε τοποθετηθεί στις 9 Φεβρουαρίου, το ΥΠΕΝ προχώρησε πριν από λίγες ημέρες στην ανακοίνωση νέας καταληκτικής ημερομηνίας στις 24 Φεβρουαρίου για τη δέσμευση επιταγών προϊόντων και 12 Μαρτίου 2026 για τις επιταγές υπηρεσιών ενώ κάθε voucher πρέπει να εξαργυρωθεί εντός 90 ημερών από την έκδοσή του.
Όπως είχε αναφέρει το energygame.gr το ΥΠΕΝ εξέταζε την ανακοίνωση της παράτασης με τα στοιχεία για την πορεία του προγράμματος έως τα τέλη Ιανουαρίου να μην αφήνουν κάποια εναλλακτική.
Η ακτινογραφία του προγράμματος
Πιο αναλυτικά, το πρόγραμμα έλαβε περισσότερες από 192.000 αιτήσεις οδηγώντας σε αύξηση του προϋπολογισμού σε περισσότερα από 647 εκατ. ευρώ. Οι πρώτοι ωφελούμενοι που ανακοινώθηκαν τον περασμένο Νοέμβριο ανήλθαν σε 102.151 και οι εγκεκριμένοι προμηθευτές σε 2.993 σε όλη την περιφέρεια της χώρας.
Σύμφωνα με πληροφορίες, έως τις 27 Ιανουαρίου, λίγες ημέρες πριν την ανακοίνωση της παράτασης, μόλις περίπου το 8% του συνολικού διαθέσιμου ποσού επιδότησης είχε μετατραπεί σε δεσμεύσεις και εξαργυρώσεις ενώ το συνολικό ποσοστό εξαργύρωσης κινείται περίπου στο 67% σε σχέση με τα δεσμευμένα vouchers
Ειδικότερα, έως την παραπάνω ημερομηνία, τα vouchers που είχαν κινηθεί (δεσμευμένα ή εξαργυρωμένα) ανέρχονταν σε 46.742 ενώ η συνολική επιδότηση που αντιστοιχούσε σε αυτά έφθανε τα 50,54 εκατ. ευρώ. Από τα vouchers αυτά,
- 18.713 είχαν εξαργυρωθεί, με επιδότηση 19,43 εκατ. ευρώ
- και 28.029 παρέμεναν δεσμευμένα, με επιδότηση 31,11 εκατ. ευρώ.
Πιο γρήγορες ταχύτητες για τους θερμοσίφωνες
Οι ηλιακοί θερμοσίφωνες εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερα ποσοστά ολοκλήρωσης. Πιο αναλυτικά, ο εξοπλισμός παρουσιάζει ποσοστό εξαργύρωσης που προσεγγίζει το 83%, ενώ στις υπηρεσίες εγκατάστασης το ποσοστό φθάνει περίπου στο 57%. Μέχρι τα τέλη Ιανουαρίου:
- είχαν εξαργυρωθεί 9.161 επιταγές εξοπλισμού και 4.458 υπηρεσιών,
- είχαν δεσμευθεί 11.032 επιταγές εξοπλισμού και 7.950 υπηρεσιών.
Όπως τονίζουν φορείς της αγοράς, η ταχύτερη πρόοδος αποδίδεται σε πρακτικούς λόγους: χαμηλότερο κόστος, μικρότερη τεχνική πολυπλοκότητα και απλούστερη εγκατάσταση, που μπορεί να ολοκληρωθεί σε σύντομο χρόνο και χωρίς εκτεταμένες παρεμβάσεις στο κτίριο.
Χαμηλότεροι ρυθμοί για τις αντλίες θερμότητας
Στις αντλίες θερμότητας η εικόνα είναι σαφώς πιο σύνθετη. Έως τις 27 Ιανουαρίου, είχαν εξαργυρωθεί 3.165 επιταγές εξοπλισμού και 1.929 εγκαταστάσεων ενώ είχαν δεσμευθεί 4.862 για εξοπλισμό και 4.185 για υπηρεσίες. Τα ποσοστά εξαργύρωσης είναι χαμηλότερα:
- περίπου 64% στον εξοπλισμό,
- περίπου 46% στις υπηρεσίες.
Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, η διαφορετική αυτή ταχύτητα στις αντλίες θερμότητας αποδίδεται στην πολυπλοκότητα των απαιτούμενων έργων. Όπως εξηγούν, οι αντλίες θερμότητας απαιτούν μελέτη, επάρκεια ηλεκτρικής εγκατάστασης, συχνά αναβαθμίσεις στον πίνακα, καθώς και έλεγχο της καταλληλότητας του κτιρίου που δεν προβλέπονταν ως προϋποθέσεις στο πρόγραμμα. Έτσι, σε αρκετές περιπτώσεις, ωφελούμενοι ανακάλυψαν στην πορεία του προγράμματος ότι απαιτούνται πρόσθετες εργασίες ή σημαντική ίδια συμμετοχή, η οποία μπορεί να φθάνει τις 4.000 έως 5.000 ευρώ. Στο πλαίσιο αυτό επισημαίνουν ότι δεν είχε εκτιμηθεί επαρκώς η ανάγκη για μηχανικούς, μελετητές και εξειδικευμένα συνεργεία, ενώ πολλές κατοικίες –ιδίως παλαιότερες– δεν μπορούν να υποστηρίξουν εύκολα τέτοιες εγκαταστάσεις χωρίς παρεμβάσεις.
Αργή εκκίνηση και επιτάχυνση λίγο πριν την εκπνοή του χρόνου
Από την ανακοίνωση των ωφελούμενων στα μέσα Νοεμβρίου και έως τα μέσα Δεκεμβρίου καταγράφηκε σταδιακή αύξηση των δεσμεύσεων. Οι πρώτες εβδομάδες κινήθηκαν σε σχετικά χαμηλά επίπεδα, με περίπου 1.000 έως 2.500 δεσμεύσεις εβδομαδιαίως, καθώς οι ωφελούμενοι ενημερώνονταν, οι προμηθευτές οργάνωναν τη λειτουργία τους και οι πρώτες παραγγελίες έμπαιναν σε διαδικασία υλοποίησης.
Στα τέλη Δεκεμβρίου σημειώθηκε κάμψη, κάτι αναμενόμενο λόγω των εορτών, όταν η αγορά παραδοσιακά επιβραδύνεται και περιορίζονται τόσο οι παραδόσεις όσο και οι εγκαταστάσεις. Η πραγματική επιτάχυνση ήρθε τον Ιανουάριο. Μέσα σε τρεις εβδομάδες οι δεσμεύσεις εκτινάχθηκαν, φθάνοντας ακόμη και πάνω από 14.000 εβδομαδιαίως. Την ίδια πορεία, με χρονική υστέρηση λίγων εβδομάδων, ακολούθησαν και οι εξαργυρώσεις, οι οποίες σχεδόν τριπλασιάστηκαν καθώς άρχισαν να ολοκληρώνονται έργα που είχαν ξεκινήσει νωρίτερα.
Διαφορετικές ταχύτητες και ανά περιοχή
Σε μεγάλες περιφέρειες όπως η Αττική και η Θεσσαλονίκη καταγράφονται οι περισσότερες αιτήσεις και δεσμεύσεις, αλλά και χαμηλότερα ποσοστά εξαργύρωσης. Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, αυτό σχετίζεται με τον μεγάλο φόρτο συνεργείων, καθυστερήσεις logistics και μεγαλύτερους χρόνους αναμονής.
Αντίθετα, σε μικρότερες περιφερειακές ενότητες – όπως Λακωνία, Λέσβος, Σέρρες, Ροδόπη και Λάρισα – παρατηρείται ταχύτερη υλοποίηση και μικρότερο backlog, ένδειξη καλύτερου τοπικού συντονισμού και λιγότερης συμφόρησης.
Στον αντίποδα, περιοχές όπως Ιωάννινα, Κέρκυρα, Θεσπρωτία, Γρεβενά και Καρδίτσα εμφανίζουν υψηλό κίνδυνο καθυστερήσεων, κυρίως στις αντλίες θερμότητας, λόγω συνδυασμού τεχνικών δυσκολιών και περιορισμένης διαθεσιμότητας συνεργείων. Η αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν τεράστιο όγκο εργασιών, καθώς ταυτόχρονα «τρέχουν» πολλά προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης, τα οποία απαιτούν τις ίδιες ειδικότητες – κυρίως υδραυλικούς και εγκαταστάτες.
Όπως επισημαίνουν επαγγελματίες του κλάδου, η ζήτηση είναι πολύ μεγάλη, ενώ το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό παραμένει περιορισμένο, δημιουργώντας καθυστερήσεις που μεταφέρονται σε όλη την αλυσίδα υλοποίησης.
Αυξάνονται οι ωφελούμενοι του «Αλλάζω Σύστημα Θέρμανσης και Θερμοσίφωνα»
Παράλληλα, πληροφορίες αναφέρουν πως αναμένεται αύξηση των ωφελούμενων του προγράμματος κατά περίπου 30.000 καλύπτοντας περί του ενός τρίτου των πολιτών που είχαν κάνει αίτηση στο πρόγραμμα και βρέθηκαν εκτός της πρώτης ένταξης. Σημειώνεται ότι και οι νέοι αυτοί ωφελούμενοι θα χρειαστούν περισσότερο το αντίστοιχο περιθώριο των 90 ημερών για να μπορέσουν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του προγράμματος ενώ και η αγορά θα χρειαστεί κάποιο χρόνο για να μπορεί να απαντήσει στις νέες παραγγελίες.
Διαβάστε ακόμη
