Πάρα πολλά ελληνικά νοικοκυριά διαθέτουν ηλεκτρικό θερμοσίφωνα, όμως λίγοι γνωρίζουν πραγματικά πώς λειτουργεί και ποια είναι η σωστή επιλογή ανάμεσα στους διαθέσιμους τύπους. Αν και η χρήση του θεωρείται απλή, οι λεπτομέρειες της εγκατάστασης, της σωστής τοποθέτησης και της λειτουργίας του είναι κρίσιμες τόσο για την απόδοση όσο και για την ασφάλεια. Οι πιο δημοφιλείς τύποι για οικιακή χρήση είναι τρεις: ο οριζόντιος δαπέδου, ο οριζόντιος κρεμαστός και ο κάθετος. Ωστόσο, η θέση τοποθέτησης δεν είναι απλή υπόθεση προτίμησης· σχετίζεται άμεσα με τον τρόπο που λειτουργεί η συσκευή.
Το βασικό που πρέπει να έχει κανείς στο μυαλό του είναι η φυσική συμπεριφορά του ζεστού νερού. Το θερμό νερό ανεβαίνει πάντα προς τα πάνω, ενώ το ψυχρό κατεβαίνει προς τα κάτω. Γι’ αυτό, σε κάθε θερμοσίφωνα -ανεξαρτήτως τύπου- η έξοδος του ζεστού νερού βρίσκεται στο ψηλότερο σημείο του καζανιού. Έτσι, όταν ανοίγουμε τη βρύση, τραβάμε άμεσα ζεστό νερό από την κορυφή, ενώ παράλληλα εισέρχεται κρύο νερό από τη χαμηλότερη θέση, το οποίο σταδιακά μειώνει τη θερμοκρασία όσο συνεχίζεται η κατανάλωση.
Η σωστή τοποθέτηση ενός ηλεκτρικού θερμοσίφωνα είναι το παν
Αυτός ο απλός κανόνας καθορίζει και τον τρόπο εγκατάστασης. Ο οριζόντιος δαπέδου τοποθετείται συνήθως σε πατάρι, ακουμπιστός, και λειτουργεί σωστά μόνο στην οριζόντια θέση. Ο οριζόντιος κρεμαστός στερεώνεται ψηλά στον τοίχο, επίσης μόνο οριζόντια. Ο κάθετος, από την άλλη, πρέπει να εγκαθίσταται αποκλειστικά όρθιος και επίτοιχος. Δεν υπάρχει περιθώριο για «πατέντες», αφού η λανθασμένη τοποθέτηση μπορεί να κάνει τη συσκευή πρακτικά άχρηστη: ένας κάθετος θερμοσίφωνας ξαπλωμένος δεν θα δώσει ποτέ ζεστό νερό, καθώς η έξοδος θα βρίσκεται στο λάθος σημείο του καζανιού.
Δείτε περισσότερα: Πόσο ρεύμα καίει ο θερμοσίφωνας στο σπίτι σας;
Πέρα όμως από τη σωστή επιλογή συσκευής και τοποθέτησης, εξίσου σημαντική είναι και η κατανόηση των ηλεκτρικών και υδραυλικών εξαρτημάτων που τον απαρτίζουν. Η ηλεκτρική αντίσταση είναι το στοιχείο που θερμαίνει το νερό και ευθύνεται για το μεγαλύτερο μέρος της κατανάλωσης ρεύματος. Διαφέρει ανάλογα με τον κατασκευαστή και τη χωρητικότητα του καζανιού, με την ισχύ της να κυμαίνεται συνήθως από 1500 έως 4000 Watt. Δεν πρέπει να παραμένει ανοιχτή για ατελείωτες ώρες – μισή ώρα έως 45 λεπτά επαρκούν για χρήση από δύο άτομα.
Ο θερμοστάτης, το πιο κρίσιμο εξάρτημα ασφαλείας, ελέγχει τη θερμοκρασία και διακόπτει τη λειτουργία της αντίστασης όταν το νερό φτάσει στο επιθυμητό σημείο. Χωρίς αυτόν, ο θερμοσίφωνας μπορεί να γίνει επικίνδυνος, καθώς η υπερθέρμανση αυξάνει την πίεση στο καζάνι. Για τον ίδιο λόγο, απαραίτητη είναι και η βαλβίδα ασφαλείας, η οποία ανοίγει όταν αυξηθεί η πίεση, αποτρέποντας σοβαρές βλάβες και πιθανές εκρήξεις.
Ένα ακόμη στοιχείο που συχνά υποτιμάται είναι το ανόδιο μαγνησίου, σχεδιασμένο να προστατεύει το εσωτερικό του καζανιού από διάβρωση και άλατα. Αν δεν υπάρχει ή δεν αντικαθίσταται εγκαίρως, η διάρκεια ζωής του θερμοσίφωνα μειώνεται σημαντικά, ενώ η αντίσταση καταπονείται περισσότερο και καθυστερεί να ζεστάνει το νερό.
Διαβάστε περισσότερα: Πώς γίνεται η εξαέρωση του ηλιακού θερμοσίφωνα βήμα – βήμα
Τρεις βασικοί κανόνες για ασφαλή χρήση του θερμοσίφωνα
Η ασφάλεια, βέβαια, δεν περιορίζεται στα εξαρτήματα. Οι ειδικοί επιμένουν σε τρεις βασικούς κανόνες: δεν κάνουμε ποτέ μπάνιο με ανοιχτό θερμοσίφωνα, δεν τον αφήνουμε να λειτουργεί για περισσότερη ώρα από όσο χρειάζεται και φροντίζουμε να υπάρχει ρελέ διαρροής στον ηλεκτρικό πίνακα. Το ρελέ προστατεύει από ηλεκτροπληξία και εντοπίζει άμεσα πιθανές διαρροές ρεύματος.
Τέλος, μια πρακτική λύση για τους πιο… αφηρημένους είναι η εγκατάσταση χρονικού διακόπτη (timing relay), ώστε ο θερμοσίφωνας να απενεργοποιείται αυτόματα. Η ετήσια συντήρηση από αδειούχο ηλεκτρολόγο ή υδραυλικό επίσης αποτελεί μικρή επένδυση που μπορεί να προλάβει βλάβες και περιττά έξοδα.
Εν κατακλείδι, η επιλογή μεταξύ οριζόντιου και κάθετου θερμοσίφωνα δεν είναι θέμα αισθητικής αλλά λειτουργίας και ασφάλειας. Με σωστή τοποθέτηση, κατάλληλα εξαρτήματα και υπεύθυνη χρήση, ο θερμοσίφωνας μπορεί να λειτουργεί αποδοτικά και κυρίως με ασφάλεια για πολλά χρόνια.
Διαβάστε ακόμη
