Με υψηλές ταχύτητες τρέχει σταθερά η Ελλάδα σε παραδοσιακές πράσινες τεχνολογίες κατορθώνοντας να φιγουράρει ανάμεσα στους πιο «δυνατούς» παίκτες της Ευρώπης σε τομείς όπως η ηλιακή ή η αιολική ενέργεια την ώρα που φαίνεται να «τραβάει χειρόφρενο» στην ηλεκτροκίνηση καταγράφοντας απογοητευτικούς ρυθμούς. Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από δεδομένα που συγκέντρωσε το European Clean Tech Tracker του Bruegel για το 2025 που κάνει ειδική αναφορά στην πορεία απολιγνιτοποίησης της χώρας καταγράφοντας συρρίκνωση του μεριδίου του λιγνίτη στο εγχώριο ενεργειακό μείγμα στο ιστορικό χαμηλό του 10,1% την ώρα που το αντίστοιχο μερίδιο των ΑΠΕ εκτοξεύθηκε στο 57%.
Το ισχυρό αυτό ποσοστό ενσωμάτωσης των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα της χώρας φαίνεται πως έχει ήδη αρχίσει να δημιουργεί ένα δίχτυ ασφαλείας στις μεταβολές των τιμών της ενέργειας, ειδικά σε περιόδους κρίσεων. Σχετική αναφορά έκανε χθες και ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Σταύρος Παπασταύρου εισερχόμενος στην αίθουσα του Συμβουλίου των Υπουργών Ενέργειας της Ε.Ε. τονίζοντας πως «η Ελλάδα το πρώτο δεκαήμερο του Μαρτίου είχε την έκτη χαμηλότερη χονδρική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη, χάρη στο διαφοροποιημένο ενεργειακό της μείγμα, στις ανανεώσιμες πηγές και στα υδροηλεκτρικά της. Προχωράμε με σχέδιο και αποφασιστικότητα. Δεν εφησυχάζουμε για την ενεργειακή επάρκεια, τη σταθερότητα των τιμών και την προστασία των πολιτών και της οικονομίας».
Ήλιος και άνεμος ηγούνται της πράσινης μετάβασης
Σημαντικά είναι τα αποτελέσματα για την πορεία της ενσωμάτωσης ηλιακής και αιολικής ενέργειας στο σύστημα ηλεκτροπαραγωγής, σύμφωνα με τα στοιχεία του Bruegel για το 2025. Με το 22% της ηλεκτρικής ενέργειας να παράγεται από τον ήλιο, η Ελλάδα σκαρφάλωσε στην 4η θέση ανάμεσα στις χώρες της ΕΕ, σε μεγάλη απόσταση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στο 13%. Σημειώνεται ότι η συνολική ισχύς των φωτοβολταϊκών έχει πλέον σταθεροποιηθεί στα ~7,1 GW, τοποθετώντας μας στην ελίτ της εγκαταστημένης ισχύος ανά κάτοικο. Επιπρόσθετα, αξίζει να αναφερθεί ότι σε επίπεδο εισαγωγών προϊόντων ηλιακής τεχνολογίας η Ελλάδα βρίσκεται στην 6η θέση σε ευρωπαϊκό επίπεδο, επενδύοντας €895 εκατ., ποσό αισθητά υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (€635 εκατ.).
Αντίστοιχα, στην αιολική ενέργεια, το συνολικό ποσοστό ενσωμάτωσης στο εγχώριο σύστημα ανήλθε το 2025 στο 20% (συνολική ισχύς ~5,2 GW), με τη χώρα να φιγουράρει στην 3η θέση των εισαγωγών εξοπλισμού (€174 εκατ.). Αξίζει να τονιστεί πως πρόκειται για ένα ποσό σχεδόν τετραπλάσιο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο των €45 εκατ..
Όσον αφορά την υδροηλεκτρική ενέργεια, το μερίδιό της στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας ανήλθε το 2025 στο 5,9%, πολύ χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στο 18% φέρνοντας την Ελλάδα στη 16η θέση στην Ευρώπη. Αντίστοιχα, η βιοενέργεια παρουσιάζει ακόμη μικρότερη συμμετοχή στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Συγκεκριμένα, το ποσοστό της ανέρχεται μόλις στο 1,2%, ενώ ο μέσος όρος στην Ευρώπη φτάνει το 6,7%. Η χαμηλή αυτή συμβολή αντικατοπτρίζεται και στην ευρωπαϊκή κατάταξη, όπου η χώρα βρίσκεται στην 24η θέση.
Το παράδοξο των μπαταριών
Η μεγάλη έκπληξη έρχεται από τον τομέα της αποθήκευσης. Το 2025 η Ελλάδα εξήγαγε μπαταρίες μεγαλύτερης αξίας από τις αντίστοιχες εισαγωγές. Ειδικότερα, το 2025 η Ελλάδα προχώρησε σε εισαγωγές μπαταριών ύψους €238 εκατ. ενώ οι εξαγωγές διαμορφώθηκαν σε €351 εκατ.. Έτσι η χώρα μας βρέθηκε στην 15η θέση της κατάταξης των χωρών της ΕΕ και στην 20η για τις εισαγωγές.
Ασθμαίνοντας η ηλεκτροκίνηση και τοι αντλίες θερμότητας
Παρά τις εισαγωγές ηλεκτρικών οχημάτων ύψους €377 εκατ., ο εγχώριος ηλεκτρικός στόλος παραμένει στο 1,2% (22η θέση στην Ευρώπη), την ώρα που η υπόλοιπη Ευρώπη κινείται κατά μέσο όρο στο 7,3%. Αν και οι νέες ταξινομήσεις κυμαίνονται στο 11-13%, η απόσταση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 15-20% παραμένει αισθητή.
Παρόμοια εικόνα παρουσιάζουν και οι αντλίες θερμότητας. Παρά τον εντυπωσιακό ρυθμό ανάπτυξης άνω του 20% ετησίως στις εγκαταστάσεις, η Ελλάδα παραμένει στη 15η θέση στις εισαγωγές (€67 εκατ.) και στη 19η στις εξαγωγές (€14 εκατ.).
Ποιοι οδηγούν την κούρσα και ποιοι μένουν πίσω
- Ηλιακή ενέργεια: Πρωταθλήτριες παραμένουν οι αγορές της Ολλανδίας και της Ισπανίας ενώ στον αντίποδα ουραγοί της πράσινης μετάβασης είναι χώρες όπως η Λετονία και η Εσθονία οι οποίες βρίσκονται στο τέλος της λίστας, λόγω κλίματος αλλά και αργών επενδυτικών αντανακλαστικών.
- Αιολική ενέργεια: Το νήμα κόβουν οι Δανία και Ιρλανδία με μερίδια παραγωγής που αγγίζουν το 40-50% ενώ «κατασκευαστικός ηγέτης» παραμένει η Γερμανία. Στο τέλος της λίστας βρίσκουμε για το 2025 την Μάλτα και τη Σλοβενία με σχεδόν μηδενική αιολική παραγωγή.
- Ηλεκτροκίνηση: Οι Σκανδιναβικές χώρες (με πρώτη τη Σουηδία και τη Δανία) έχουν ήδη «πρασινίσει» τους δρόμους τους κερδίζοντας τις πρώτες θέσεις της λίστας για το 2025 την ώρα που η Ελλάδα, η Πολωνία και η Ρουμανία παλεύουν να ξεκολλήσουν από τις τελευταίες θέσεις λόγω έλλειψης υποδομών και κόστους.
- Manufacturing: Η Γερμανία στα αιολικά και η Πολωνία στις μπαταρίες αποτελούν τη βιομηχανική καρδιά της Ε.Ε. ενώ η Ελλάδα και οι χώρες του νότου παραμένουν κυρίως εισαγωγείς, με εξαίρεση το ελπιδοφόρο δείγμα των μπαταριών.
Διαβάστε ακόμη
