Η αποθήκευση ενέργειας αποτελεί «κλειδί» για την ομαλή ανάπτυξη του κλάδου των ΑΠΕ, ωστόσο παραμένουν ανοιχτές εκκρεμότητες που επηρεάζουν τον ρυθμό και τον τρόπο υλοποίησης των επενδύσεων. Το μόνο σίγουρο, όπως επισημαίνουν αναλυτές, είναι πως στην Ευρώπη συνολικά κερδίζει έδαφος η κατεύθυνση ότι τα νέα projects στον κλάδο των φωτοβολταϊκών θα πρέπει να διαθέτουν κάποια μορφή ευελιξίας. Η συζήτηση πλέον δεν αφορά το εάν η αποθήκευση είναι απαραίτητη, αλλά το πώς και με ποιους όρους θα ενσωματωθεί στα νέα έργα. Με άλλα λόγια, στο μέλλον δεν θα μπορούν να ωριμάσουν φωτοβολταϊκά χωρίς μπαταρία, καθώς η δυνατότητα αποθήκευσης θεωρείται βασική προϋπόθεση για τη διασφάλιση σταθερών εσόδων και για την καλύτερη ένταξη των έργων στο σύστημα.
Όπως επισημαίνουν πηγές της αγοράς, ενδεχομένως θα πρέπει να εξεταστεί το ενδεχόμενο να δοθούν και κάποια κίνητρα, όπως subsidy στο capex, προκειμένου να στηριχθεί η αρχική επενδυτική δαπάνη. Οι ίδιες πηγές υπογραμμίζουν ότι χωρίς κάποιας μορφής υποστήριξη, τουλάχιστον στο αρχικό στάδιο ανάπτυξης της αγοράς, αρκετά έργα ενδέχεται να καθυστερήσουν ή να μην προχωρήσουν.
Προσπαθεί να βρει τα πατήματά της η αποθήκευση στην Ελλάδα
Στο πλαίσιο αυτό, η αποθήκευση στην Ελλάδα προσπαθεί να βρει τα πατήματά της, με αρκετά έργα να βρίσκονται προ των πυλών. Η αγορά βρίσκεται σε φάση μετάβασης, καθώς από το στάδιο του σχεδιασμού περνά σταδιακά στην υλοποίηση. Υπάρχει, ωστόσο, και ένα pipeline έργων το οποίο δεν έχει ωριμάσει, κυρίως επειδή δεν έχει εξασφαλισμένη χρηματοδότηση. Όπως τονίζουν πηγές της αγοράς, αυτή τη στιγμή δάνεια δεν δίνονται εάν δεν υπάρχει εξασφαλισμένη χρηματοροή, στοιχείο που αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη συμμετοχή των τραπεζών. Από την άλλη πλευρά, τα προϊόντα που προσφέρουν οι offtakers με μακροπρόθεσμα συμβόλαια μπορεί να μην είναι ικανοποιητικά, γεγονός που περιορίζει την ορατότητα των μελλοντικών εσόδων.
Τις αβεβαιότητες αυτές εντείνουν και τα κενά στο θεσμικό πλαίσιο, όπως το ζήτημα του τρόπου εκπροσώπησης (πχ στους ΦοΣΕ) ή οι διαδικασίες που αφορούν τις συμβάσεις με τον ΔΑΠΕΕΠ. Παρά το γεγονός ότι το ρυθμιστικό πλαίσιο διαμορφώνεται σταδιακά, εξακολουθούν να υπάρχουν σημεία που δεν έχουν αποσαφηνιστεί πλήρως. Κρίσιμη παράμετρος αποτελεί επίσης η συμμετοχή των συγκεκριμένων έργων στην αγορά εξισορρόπησης, χωρίς ωστόσο να είναι ξεκάθαρο πώς ακριβώς θα γίνει αυτό στην πράξη. Όπως έχει τονιστεί και στο παρελθόν, παραμένει ως ερώτημα το θέμα των εσόδων από άλλες αγορές, πέραν του arbitrage, που σήμερα αποτελεί βασική πηγή εσόδων για τις μπαταρίες. Ζητούμενο, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, είναι να διασφαλιστεί η δυνατότητα συμμετοχής και στην αγορά εξισορρόπησης, ώστε να ενισχυθεί το επιχειρηματικό μοντέλο των έργων.
Στο πλαίσιο αυτό επαναφέρεται το θέμα του capacity payment, δηλαδή ενός μηχανισμού αποζημίωσης διαθεσιμότητας, αντίστοιχου με εκείνον που είχε εφαρμοστεί παλαιότερα για τις θερμικές μονάδες. Ένας τέτοιος μηχανισμός θα μπορούσε να προσφέρει μεγαλύτερη προβλεψιμότητα εσόδων και να ενισχύσει την επενδυτική εμπιστοσύνη, χωρίς να αλλάζει τον βασικό ρόλο της αγοράς.
Άλλες πηγές τονίζουν πως τα έσοδα το πρώτο διάστημα θα είναι ενθαρρυντικά για τις μπαταρίες, λόγω της πολύ υψηλής μεταβλητότητας των τιμών στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Ωστόσο, τα επόμενα χρόνια εκτιμάται ότι θα υπάρξει «κανιβαλισμός» των τιμών, καθώς η αυξημένη διείσδυση έργων αποθήκευσης ενδέχεται να συμπιέσει τα περιθώρια κέρδους. Το φαινόμενο αυτό θεωρείται αναμενόμενο σε μια αγορά που αναπτύσσεται ταχύτατα και προσελκύει σημαντικό επενδυτικό ενδιαφέρον.
Κρίσιμη η φετινή χρονιά για τις μπαταρίες
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η φετινή χρονιά χαρακτηρίζεται ως κρίσιμη όσον αφορά το σκέλος της αποθήκευσης. Περίπου 150 MW έργων μπαταριών έχουν ολοκληρωθεί μέχρι σήμερα και αναμένεται να ηλεκτριστούν έως την άνοιξη του 2026, σηματοδοτώντας το πέρασμα από τη θεωρία στην πράξη. Η πορεία αυτών των πρώτων έργων θα αποτελέσει βαρόμετρο για τις επόμενες επενδυτικές αποφάσεις.
Υπενθυμίζεται ότι το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα προβλέπει την ανάπτυξη 4,3 GW αποθηκευτικής ισχύος από μπαταρίες έως το τέλος της δεκαετίας. Πρόκειται για έναν στόχο που, σε θεωρητικό επίπεδο, καλύπτει σημαντικό μέρος των αναγκών που δημιουργούνται από την αυξημένη διείσδυση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα της χώρας. Η επίτευξή του, ωστόσο, θα εξαρτηθεί από την ταχύτητα ωρίμανσης του θεσμικού πλαισίου, την πρόσβαση στη χρηματοδότηση και τη διαμόρφωση βιώσιμων εσόδων για τα έργα αποθήκευσης.
Διαβάστε ακόμη
