Στελέχη κορυφαίων εταιρειών με ειδίκευση στα πυρηνικά καύσιμα εντείνουν τις πιέσεις προς την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) να προχωρήσει σε σταδιακή κατάργηση των εισαγωγών εμπλουτισμένου ουρανίου από τη Ρωσία, προειδοποιώντας ότι η Μόσχα αξιοποιεί τον κυρίαρχο ρόλο της στον τομέα ως εργαλείο γεωπολιτικής επιρροής. Σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, η Ρωσία παραμένει προμηθευτής περίπου του 23% του εμπλουτισμένου ουρανίου που καταναλώνεται στην Ευρώπη, ποσότητα που αντιστοιχεί σε περίπου 2,5 εκατ. SWU (η SWU είναι η βασική μονάδα μέτρησης της εργασίας που απαιτείται για τον εμπλουτισμό ουρανίου) για το 2024. Το σχετικά χαμηλό κόστος των ρωσικών καυσίμων εξακολουθεί να τα καθιστά ελκυστικά για αρκετούς Ευρωπαίους αγοραστές, παρά τους γεωπολιτικούς κινδύνους.
Οι επικεφαλής των εταιρειών Urenco και Orano, των δύο βασικών δυτικών παραγωγών εμπλουτισμένου ουρανίου, επισημαίνουν ότι χωρίς σαφή στρατηγική εξόδου από τις ρωσικές εισαγωγές, η Ευρώπη κινδυνεύει να παραμείνει εξαρτημένη για δεκαετίες. Όπως τονίζουν, η Ρωσία, μέσω της κρατικής Rosatom, ελέγχει περίπου το 44% της παγκόσμιας δυναμικότητας εμπλουτισμού, γεγονός που της προσδίδει δυσανάλογη επιρροή. Ο διευθύνων σύμβουλος της Urenco, Μπόρις Σούχτ (Boris Schucht), χαρακτηρίζει τον τομέα του εμπλουτισμού «γεωπολιτικό εργαλείο», κάνοντας παραλληλισμό με τις σπάνιες γαίες, όπου η Ευρώπη εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την Κίνα. Από την πλευρά του, ο επικεφαλής της Orano, Νικολά Μαές (Nicolas Maes), επισημαίνει ότι «η πολιτική ηγεσία πρέπει να καθορίσει ποιο επίπεδο εξάρτησης είναι διατεθειμένη να ανεχθεί».
Επενδύσεις, αλλά με χρονικό κενό
Η αυξανόμενη ζήτηση για χαμηλών εκπομπών ενέργεια έχει οδηγήσει σε αναγέννηση της πυρηνικής ενέργειας σε Ευρώπη και Βόρεια Αμερική. Σε αυτό το πλαίσιο, η Orano επενδύει 1,7 δισ. ευρώ για την αύξηση της δυναμικότητας κατά περίπου 30% στις εγκαταστάσεις της στο Tricastin στη νότια Γαλλία, με τη στήριξη χρηματοδότησης 400 εκατ. ευρώ από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Παράλληλα, η Urenco επεκτείνει τις εγκαταστάσεις της στην Ολλανδία. Ωστόσο, μεγάλο μέρος της νέας παραγωγικής δυναμικότητας έχει ήδη δεσμευθεί από αμερικανικές εταιρείες, ενόψει της πλήρους απαγόρευσης εισαγωγών ρωσικού ουρανίου στις ΗΠΑ από το 2028. Σημειώνεται ότι οι ΗΠΑ εισήγαγαν έως πρόσφατα περίπου 3 εκατ. SWU ρωσικού εμπλουτισμένου ουρανίου ετησίως.
Η Κομισιόν έχει ανακοινώσει την πρόθεσή της να προτείνει απαγόρευση των ρωσικών πυρηνικών καυσίμων, ωστόσο η πρωτοβουλία καθυστερεί λόγω πολιτικών αντιστάσεων στο εσωτερικό της ΕΕ. Χώρες όπως η Ουγγαρία και η Σλοβακία εκφράζουν επιφυλάξεις, ενώ η Βουδαπέστη προχωρά στην κατασκευή νέων πυρηνικών μονάδων ρωσικού σχεδιασμού. Την ίδια στιγμή, κράτη όπως η Σουηδία έχουν διακόψει πλήρως τις ρωσικές προμήθειες, ενώ άλλες χώρες διατηρούν εισαγωγές κοντά στα προπολεμικά επίπεδα. Αναλυτές επισημαίνουν, σύμφωνα με τους Financial Times, ότι, χωρίς ξεκάθαρο πλαίσιο πολιτικής και μακροπρόθεσμα συμβόλαια, οι ευρωπαϊκές εταιρείες διστάζουν να επενδύσουν περαιτέρω σε έναν τομέα με υψηλό κόστος και μακρύ επενδυτικό ορίζοντα.
Διαβάστε ακόμη
