Στη δίνη των ανατιμήσεων που προκαλεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή στις τιμές των καυσίμων βρίσκονται οι καταναλωτές, οι οποίοι καλούνται να διαχειριστούν ένα ολοένα και πιο αυξημένο κόστος μετακίνησης. Από τον Φεβρουάριο, όταν ξεκίνησε ο πόλεμος, οι τιμές των καυσίμων έχουν καταγράψει σημαντικές αυξήσεις, οι οποίες σε αρκετές περιπτώσεις ξεπερνούν το 20%, δοκιμάζοντας τις οικονομικές αντοχές των νοικοκυριών και επηρεάζοντας τη ζήτηση στην αγορά.

Το μεγαλύτερο πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στο ύψος των ανατιμήσεων, αλλά και στη διάρκειά τους. Η διατήρηση των τιμών σε υψηλά επίπεδα για πολλούς μήνες επιβαρύνει σταθερά τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, δημιουργώντας ανησυχία ενόψει του χειμώνα. Οι καταναλωτές βρίσκονται αντιμέτωποι με αυξημένες δαπάνες για καύσιμα, την ώρα που καταγράφονται ανατιμήσεις και σε πολλά άλλα προϊόντα. Το γεγονός αυτό περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημά τους και εντείνει την ανησυχία για το πώς θα διαμορφωθεί το κόστος διαβίωσης τους επόμενους μήνες.

Μικρή αποκλιμάκωση στην αμόλυβδη, νέες πιέσεις σε πετρέλαιο κίνησης και θέρμανσης

Τις τελευταίες ημέρες παρατηρείται μια μικρή αποκλιμάκωση και σταθεροποίηση στην τιμή της αμόλυβδης βενζίνης, τάση η οποία, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αγοράς, αναμένεται να συνεχιστεί και σήμερα. Η εικόνα, ωστόσο, είναι διαφορετική για το πετρέλαιο κίνησης και το πετρέλαιο θέρμανσης, όπου οι πιέσεις παραμένουν.

Παράλληλα, οι παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν ότι η πορεία των διεθνών τιμών θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τις επόμενες εξελίξεις. Ειδικότερα, εάν συνεχιστεί η άνοδος της τιμής του Brent, δεν αποκλείεται να καταγραφούν νέες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων μέσα στις επόμενες τέσσερις έως πέντε ημέρες.

Σε κάθε περίπτωση, βασικά σημεία αναφοράς για τη διαμόρφωση των εγχώριων τιμών αποτελούν η διεθνής τιμή του Brent και οι τιμές Platts, ενώ σημαντικό ρόλο διαδραματίζει και η ισοτιμία ευρώ-δολαρίου. Οι μεταβολές αυτών των παραμέτρων επηρεάζουν το κόστος προμήθειας και, κατ’ επέκταση, την τελική τιμή που καλούνται να πληρώσουν οι καταναλωτές στην αντλία.

Από την άλλη πλευρά, ιδιαίτερη σημασία έχουν και οι επιδοτήσεις που εφαρμόζονται για τη συγκράτηση των τιμών. Όπως προκύπτει από την εικόνα της αγοράς, χωρίς την κρατική στήριξη και τις σχετικές παρεμβάσεις, η επιβάρυνση για τους καταναλωτές θα ήταν σημαντικά μεγαλύτερη.

Άνοδος έως και 56,5% στις τιμές Platts για τη βενζίνη

Η έκταση των ανατιμήσεων αποτυπώνεται στα στοιχεία που αφορούν την περίοδο από τις 27 Φεβρουαρίου 2026 έως και τις 20 Οκτωβρίου(χθες). Μέσα σε αυτό το διάστημα, η τιμή του Brent κατέγραψε άνοδο κατά 50%, ενώ οι τιμές Platts αυξήθηκαν κατά 56,5%.

Οι μεταβολές αυτές έχουν αποτυπωθεί, σε σημαντικό βαθμό, και στις τιμές λιανικής πώλησης των καυσίμων στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της πλατφόρμας fuelprices.gr, οι μέσες τιμές λιανικής πώλησης της αμόλυβδης βενζίνης σε πανελλαδικό επίπεδο αυξήθηκαν κατά 24,8% κατά το συγκεκριμένο διάστημα. Στην Αττική, η αντίστοιχη αύξηση διαμορφώθηκε στο 24,3%.

Η εικόνα είναι ακόμη πιο επιβαρυμένη στην περίπτωση του πετρελαίου κίνησης. Για το συγκεκριμένο καύσιμο, οι τιμές Platts κατέγραψαν αύξηση κατά 94%. Την ίδια περίοδο, οι μέσες τιμές λιανικής πώλησης σε ολόκληρη τη χώρα αυξήθηκαν κατά 35,8%, ενώ στην Αττική η άνοδος έφτασε το 35,4%.

Πετρέλαιο θέρμανσης: Αύξηση σχεδόν 40% σε σχέση με πέρυσι

Αντίστοιχα ανησυχητική είναι η εικόνα και στο πετρέλαιο θέρμανσης, καθώς η σύγκριση των τιμών κατά την έναρξη της διάθεσής του στις 15 Οκτωβρίου 2025 και στις 15 Οκτωβρίου 2026 καταδεικνύει σημαντική ετήσια αύξηση.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του fuelprices.gr, οι μέσες τιμές λιανικής πώλησης του πετρελαίου θέρμανσης σε πανελλαδικό επίπεδο αυξήθηκαν κατά 38,7%, ενώ στην Αττική η αύξηση διαμορφώθηκε στο 39,2%.

Πόσο επιβαρύνουν την τελική τιμή οι φόροι και τα περιθώρια της αγοράς

Πέρα από τις διεθνείς τιμές και τις διακυμάνσεις στην αγορά πετρελαίου, σημαντικό στοιχείο για την κατανόηση της τελικής τιμής των καυσίμων αποτελεί η σύνθεσή της, δηλαδή το ποσοστό που αντιστοιχεί στους φόρους, στα τέλη και στις λοιπές επιβαρύνσεις, καθώς και το εκτιμώμενο περιθώριο των εταιρειών εμπορίας και των πρατηριούχων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του fuelprices.gr για τις 16 Οκτωβρίου, οι φόροι, τα τέλη και οι λοιπές επιβαρύνσεις αντιστοιχούσαν στο 52,04% της τελικής τιμής της αμόλυβδης βενζίνης. Την ίδια στιγμή, το εκτιμώμενο περιθώριο των εταιρειών εμπορίας και των πρατηριούχων ανερχόταν στο 7,59%.

Στην περίπτωση του πετρελαίου κίνησης, οι φόροι, τα τέλη και οι λοιπές επιβαρύνσεις αντιστοιχούσαν στο 41,03% της τελικής τιμής, ενώ το εκτιμώμενο περιθώριο των εταιρειών εμπορίας και των πρατηριούχων διαμορφωνόταν στο 8,52%.

Τα συγκεκριμένα ποσοστά αναδεικνύουν τη σημαντική συμμετοχή των φορολογικών επιβαρύνσεων στη διαμόρφωση της τελικής τιμής που πληρώνει ο καταναλωτής. Παράλληλα, αποτυπώνουν τη σύνθεση της τιμής στην αντλία και προσφέρουν μια πληρέστερη εικόνα των παραγόντων που καθορίζουν το τελικό κόστος των καυσίμων.

Πετρέλαιο θέρμανσης: Αρκετά καλή η εκκίνηση της διάθεσης

Παρά τις αυξημένες τιμές σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, η έναρξη της φετινής περιόδου διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης καταγράφει αρκετά καλή εικόνα από πλευράς ζήτησης. Η κρατική επιδότηση, σε συνδυασμό με την επιδότηση των διυλιστηρίων, φαίνεται πως έχει συμβάλει στην ενίσχυση του ενδιαφέροντος των καταναλωτών, οι οποίοι επιχειρούν να αξιοποιήσουν τις ευνοϊκότερες τιμές που διαμορφώνονται υπό το καθεστώς των συγκεκριμένων ενισχύσεων.

Ένας ακόμη παράγοντας που φαίνεται να επηρεάζει τις αγοραστικές αποφάσεις είναι η αβεβαιότητα σχετικά με το εάν και κατά πόσο θα συνεχιστούν οι επιδοτήσεις στο μέλλον. Η έλλειψη βεβαιότητας για τη διάρκεια των μέτρων στήριξης ενδέχεται να ωθεί αρκετά νοικοκυριά να προχωρούν νωρίτερα σε αγορές, προκειμένου να περιορίσουν την έκθεσή τους σε ενδεχόμενες μελλοντικές ανατιμήσεις.

Ενδεικτική της σημασίας που έχει η σημερινή τιμή διάθεσης είναι η σύγκριση με το τέλος της προηγούμενης περιόδου. Στις 30 Απριλίου, όταν ολοκληρώθηκε η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης, η τιμή του ανερχόταν σε 1,738 ευρώ ανά λίτρο. Σήμερα, η πανελλαδική τιμή διαμορφώνεται στα 1,562 ευρώ ανά λίτρο.

Η διαφορά αυτή εξηγεί, σε έναν βαθμό, γιατί αρκετοί καταναλωτές επιλέγουν να προμηθευτούν πετρέλαιο θέρμανσης αυτή την περίοδο. Παράλληλα, η απουσία αποθεματοποίησης τον Απρίλιο σημαίνει ότι αρκετά νοικοκυριά δεν είχαν εξασφαλίσει από τότε τις ποσότητες που χρειάζονται για τη θέρμανσή τους, με αποτέλεσμα να καλούνται τώρα να αποφασίσουν πότε και σε ποια τιμή θα προχωρήσουν στις αγορές τους.

Το ερώτημα των επιδοτήσεων ενόψει του χειμώνα

Το μεγάλο ερώτημα από εδώ και στο εξής αφορά τη δυνατότητα συνέχισης της στήριξης των νοικοκυριών, σε μια περίοδο κατά την οποία οι διεθνείς εξελίξεις εξακολουθούν να ασκούν πιέσεις στις τιμές των καυσίμων. Η Ελλάδα καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη περιορισμού της επιβάρυνσης των καταναλωτών και στα διαθέσιμα δημοσιονομικά περιθώρια για τη χρηματοδότηση νέων ή παρατεταμένων μέτρων στήριξης.

Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, έχει ξεκαθαρίσει ότι οι επιδοτήσεις θα επανεξετάζονται ανά 15 ημέρες. Η προσέγγιση αυτή συνδέει τη συνέχιση των μέτρων με την πορεία των τιμών και τις συνθήκες που διαμορφώνονται στην αγορά, χωρίς να προεξοφλεί το ύψος ή τη διάρκεια της μελλοντικής στήριξης.

Διαβάστε ακόμη