Οι ΗΠΑ άφησαν ανοιχτό το ενδεχόμενο χαλάρωσης ορισμένων κυρώσεων στο ιρανικό πετρέλαιο, σχεδόν τρεις εβδομάδες μετά τα πρώτα πλήγματα που πραγματοποίησαν από κοινού με το Ισραήλ κατά του Ιράν, τα οποία συνέβαλαν, μεταξύ άλλων, στην απότομη άνοδο των τιμών της ενέργειας.
«Τις επόμενες ημέρες θα μπορούσαμε να άρουμε τις κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο που βρίσκεται στη θάλασσα», δήλωσε ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ μιλώντας στο τηλεοπτικό δίκτυο Fox Business.
«Πρόκειται για περίπου 140 εκατομμύρια βαρέλια», πρόσθεσε ο Μπέσεντ, εξηγώντας ότι «είναι αποθέματα 10 ημερών με δύο εβδομάδων τα οποία οι Ιρανοί προωθούσαν και θα πήγαιναν όλα στην Κίνα».
«Ουσιαστικά θα χρησιμοποιήσουμε τα ιρανικά βαρέλια εναντίον των Ιρανών για να διατηρήσουμε χαμηλές τις τιμές για τις επόμενες 10 με 14 ημέρες καθώς συνεχίζουμε αυτή την εκστρατεία», εξήγησε ο Αμερικανός υπουργός. Ο Μπέσεντ δεν διευκρίνισε για πόσο καιρό θα μπορούσε να διαρκέσει αυτή η χαλάρωση των κυρώσεων.
Πηγή που έχει γνώση του θέματος, η οποία όμως δεν είχε άδεια να μιλήσει δημοσίως, δήλωσε στο AFP ότι η χαλάρωση αυτή μπορεί να μοιάζει με αυτή που ανακοινώθηκε την προηγούμενη εβδομάδα από τις ΗΠΑ και αφορούσε το ρωσικό πετρέλαιο.
Βάσει αυτής η Ουάσινγκτον επιτρέπει στη Ρωσία να πουλήσει ρο αργό πετρέλαιό της που βρίσκεται ήδη φορτωμένο σε πλοία για περιορισμένο χρονικό διάστημα, ως τις αρχές Απριλίου.
Στόχος είναι να πέσουν στην αγορά εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου σε μια στιγμή που υπάρχει ανάγκη, καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή στερεί από τον πλανήτη μεγάλο μέρος των εξαγωγών υδρογονανθράκων της περιοχής του Κόλπου.
«Αντιφατικός ελιγμός»
Για τον Άντι Λίποου, αναλυτή στην Lipow Oil Associates, «αυτό δείχνει μέχρι σε ποιο σημείο είναι έτοιμη να φτάσει η κυβέρνηση για να καθησυχάσει τους καταναλωτές μπροστά στις αυξημένες τιμές της βενζίνης και του ντίζελ».
«Είναι ξεκάθαρο ότι αν αρθούν οι κυρώσεις, αυτό θα δώσει τη δυνατότητα στο Ιράν να πουλήσει σε κάποιους από τους πελάτες που είχε δεκαετίες νωρίτερα στην Ευρώπη», εκτιμά ο ίδιος.
«Από πολιτική άποψη αυτό μοιάζει αντιφατικό, διότι θα δημιουργήσει την εντύπωση ότι επιτρέπουμε στο Ιράν να πουλά το πετρέλαιό του την ώρα που βρισκόμαστε σε πόλεμο εναντίον του», υπογραμμίζει ο Λίποου.
«Κάθε δολάριο για το ιρανικό πετρέλαιο σταθεροποιεί ένα καθεστώς το οποίο είναι θεμελιωδώς αντίθετο στις αξίες μας», αντέδρασε η υπουργός Οικονομίας και Ενέργειας της Γερμανίας Κατρίνα Ράιχε, σύμφωνα με τη Bild.
Αν οι ΗΠΑ το κάνουν για να αλλάξουν τις τιμές (…) αυτό απλώς δεν θα συμβεί», σημειώνει ο Φίλιπ Λακ του Center for Strategic and International Studies (CSIS).
Η προβλεπόμενη χαλάρωση αντιπροσωπεύει, σε αριθμό βαρελιών, την παγκόσμια κατανάλωση λιγότερων από δύο ημερών.
Κερδισμένη η Κίνα
Βραχυπρόθεσμα, «ο μεγάλος κερδισμένος θα είναι η Κίνα», επισημαίνει ο Τζον Κίλνταφ ειδικός σε θέματα πετρελαίου στην Again Capital.
Αψηφώντας τις κυρώσεις των ΗΠΑ, η Κίνα αγοράζει το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών ιρανικού πετρελαίου τα τελευταία χρόνια.
Όταν ρωτήθηκε σήμερα για την ανακοίνωση του Μπέσεντ, ο εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών Λιν Ζιαν δεν απάντησε άμεσα, αλλά επεσήμανε ότι η χώρα του «πάντα αντιτίθεται στις παράνομες μονομερείς κυρώσεις».
Ο εκπρόσωπος κάλεσε όλες τις πλευρές να «παύσουν αμέσως» τις στρατιωτικές τους επιχειρήσεις, προκειμένου να αποφευχθούν «ακόμα πιο σοβαρές επιπτώσεις για την παγκόσμια οικονομία».
Σύμφωνα με τον Τζέιμς Νάιτλι, οικονομολόγο της ING, οι ΗΠΑ επιδιώκουν πρωτίστως να κερδίσουν την εύνοια των εταίρων τους και όχι να μειώσουν τις τιμές των καυσίμων.
«Μοιάζει λίγο με μια διαπραγματευτική τακτική που έχει στόχο να πάρουν (οι Αμερικανοί) τους Κινέζους με το μέρος τους, προκειμένου να ενισχύσουν την ιδέα ενός ναυτικού συνασπισμού για το άνοιγμα του Στενού του Χορμούζ», που είναι ζωτικής σημασίας για τις εξαγωγές υδρογονανθράκων του Κόλπου, εξηγεί ο Νάιτλι.
«Το παιχνίδι αξίζει τον κόπο» αν αναγκάσει την Κίνα να ασκήσει πίεση στο Ιράν, υποστηρίζει.
Τακτική «κλιμάκωσης για την αποκλιμάκωση»
Αν συμβεί αυτό, θα πρόκειται για μια εξαιρετική παρέμβαση, η οποία ουσιαστικά θα αντιστρέψει μια πολιτική που βρίσκεται στο επίκεντρο της στρατηγικής του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ από τότε που ανέλαβε τα καθήκοντά του και κατήγγειλε την πυρηνική συμφωνία με την Τεχεράνη.
Οι εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν έχουν υποστεί κυρώσεις για περισσότερο από μια δεκαετία, αλλά τα ισχυρότερα μέτρα ελήφθησαν το 2019 κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του Τραμπ. Ο Μπέσεντ δήλωσε ότι η πολιτική θα εφαρμοστεί στο ιρανικό αργό πετρέλαιο που βρίσκεται ήδη στο νερό.
Η Τεχεράνη δεν έχει ακόμη απαντήσει και δεν είναι σαφές εάν θα έχει κάποια επίδραση στον πραγματικό πόλεμο ή στις τακτικές της.
Ωστόσο, σε μια ανάρτηση στο X, ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι η απάντηση του Ιράν στην επίθεση στο South Pars χρησιμοποίησε ένα «ΚΛΑΣΜΑ της δύναμής μας» και «ο ΜΟΝΑΔΙΚΟΣ λόγος για αυτοσυγκράτηση ήταν ο σεβασμός της ζητούμενης αποκλιμάκωσης».
Αργά χθες, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ «ενήργησε μόνο του» χτυπώντας το γιγάντιο κοίτασμα φυσικού αερίου και δεν θα στοχεύει πλέον τις ενεργειακές υποδομές.
Το αν όλα αυτά αποτελούν μια τακτική «κλιμάκωσης για την αποκλιμάκωση» μπορεί τώρα να εξαρτηθεί από το τι θα επιλέξουν να χτυπήσουν στη συνέχεια το Ισραήλ και οι ΗΠΑ – και πόσο περισσότερο είναι διατεθειμένο το Ιράν να τιμωρήσει τους εταίρους του Τραμπ στον Κόλπο.
Διαβάστε ακόμη
