Ένα από τα ισχυρότερα επεισόδια Ελ Νίνιο που έχουν καταγραφεί εξελίσσεται στον Ειρηνικό Ωκεανό, προκαλώντας ανησυχία για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει το επόμενο διάστημα σε θερμοκρασίες, βροχοπτώσεις και γεωργική παραγωγή σε ολόκληρο τον πλανήτη. Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO) εκτιμά ότι το φαινόμενο θα φτάσει στη μέγιστη έντασή του στις αρχές του 2027, ενώ ο συνδυασμός του με την κλιματική αλλαγή αυξάνει τον κίνδυνο ακραίων καιρικών συνθηκών.

Αν και ο όρος «σούπερ Ελ Νίνιο» δεν αποτελεί επίσημη επιστημονική κατηγορία του WMO, οι θερμοκρασίες στον Ισημερινό Ειρηνικό δίνουν μια σαφή εικόνα της έντασης του φαινομένου. Σύμφωνα με στοιχεία της αμερικανικής NOAA, η θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας στην περιοχή βρέθηκε τον Σεπτέμβριο 3,05°C πάνω από τα κανονικά επίπεδα, η υψηλότερη θετική απόκλιση που έχει καταγραφεί σε επεισόδιο Ελ Νίνιο.

Τι είναι το Ελ Νίνιο

Το Ελ Νίνιο αποτελεί τη θερμή φάση του φυσικού κλιματικού κύκλου El Niño–Southern Oscillation (ENSO) και εμφανίζεται συνήθως κάθε δύο έως επτά χρόνια. Προκαλείται από την εξασθένηση των αληγών ανέμων, με αποτέλεσμα να θερμαίνονται περισσότερο τα νερά στον ανατολικό Ειρηνικό.

Η επίδρασή του, ωστόσο, δεν περιορίζεται στον Ειρηνικό. Το φαινόμενο μπορεί να μεταβάλλει τα μοτίβα βροχοπτώσεων σε μεγάλες περιοχές του πλανήτη, προκαλώντας ξηρασίες σε ορισμένες περιοχές και έντονες βροχοπτώσεις και πλημμύρες σε άλλες.

Ο ρόλος της κλιματικής αλλαγής

Το Ελ Νίνιο είναι φυσικό φαινόμενο και δεν προκαλείται από την υπερθέρμανση του πλανήτη. Η κλιματική αλλαγή, όμως, αυξάνει τη θερμοκρασιακή «βάση» πάνω στην οποία εκδηλώνεται, ενισχύοντας τις επιπτώσεις του.

Ο συνδυασμός των δύο παραγόντων έχει οδηγήσει τον WMO να προειδοποιήσει ότι το 2027 ενδέχεται να είναι το θερμότερο έτος που έχει καταγραφεί. Παράλληλα, μελέτη του Climate Impact Lab του Πανεπιστημίου του Σικάγο εκτιμά ότι το συγκεκριμένο Ελ Νίνιο θα μπορούσε να συνδεθεί με έως και 451.000 επιπλέον θανάτους λόγω ακραίας ζέστης έως τον Φεβρουάριο, υπογραμμίζοντας τη σημασία της έγκαιρης προειδοποίησης και της προστασίας των ευάλωτων πληθυσμών.

Από τις πλημμύρες στις ελλείψεις τροφίμων

Οι επιπτώσεις αναμένεται να είναι άνισες. Περιοχές της νότιας Νότιας Αμερικής και τμήματα της Κεντρικής Ασίας τείνουν να δέχονται περισσότερες βροχοπτώσεις, αυξάνοντας τον κίνδυνο πλημμυρών. Αντίθετα, η νότια Αφρική, η Κεντρική Αμερική και η Αυστραλία είναι πιθανό να αντιμετωπίσουν μεγαλύτερη ξηρασία, με συνέπειες για τις καλλιέργειες και την υδροηλεκτρική παραγωγή.

Στην Ινδία, τη μεγαλύτερη παραγωγό ρυζιού παγκοσμίως, οι εκτιμήσεις δείχνουν σημαντική υποχώρηση της φετινής παραγωγής. Παράλληλα, το Παγκόσμιο Επισιτιστικό Πρόγραμμα του ΟΗΕ εκτιμά ότι σχεδόν 50 εκατ. άνθρωποι ενδέχεται να αντιμετωπίσουν οξεία επισιτιστική ανασφάλεια έως το τέλος του 2027.

Το Ελ Νίνιο μπορεί, τέλος, να ενισχύσει τα κύματα καύσωνα ακόμη και σε περιοχές μακριά από τον Ειρηνικό, μεταξύ άλλων και στην Ευρώπη, ενώ συνδέεται με αυξημένη δραστηριότητα τυφώνων στον κεντρικό και ανατολικό Ειρηνικό. Έτσι, το 2027 προδιαγράφεται ως μια χρονιά κατά την οποία η φυσική κλιματική μεταβλητότητα και η υπερθέρμανση του πλανήτη μπορεί να λειτουργήσουν σωρευτικά, αυξάνοντας τις πιέσεις σε κοινωνίες, οικονομίες και συστήματα τροφίμων.

Διαβάστε ακόμη