Η ακραία ζέστη που έπληξε τη δυτική Ευρώπη στα τέλη Ιουνίου δεν κατέρριψε μόνο θερμοκρασιακά ρεκόρ, αλλά άφησε πίσω της και έναν βαρύ απολογισμό ανθρώπινων απωλειών. Περισσότεροι από 10.000 επιπλέον θάνατοι καταγράφηκαν σε ευρωπαϊκές χώρες κατά την κορύφωση του καύσωνα, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία του δικτύου EuroMOMO, το οποίο υποστηρίζεται από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ).
Τα στοιχεία δείχνουν ότι η μεγάλη πλειονότητα των θυμάτων ήταν ηλικιωμένοι, σύμφωνα με το Reuters. Συγκεκριμένα, περισσότεροι από 9.000 θάνατοι αφορούσαν ανθρώπους ηλικίας 65 ετών και άνω, μια ομάδα που θεωρείται ιδιαίτερα ευάλωτη στις επιπτώσεις των υψηλών θερμοκρασιών.
Ο ακραίος καύσωνας μπορεί να αποβεί θανατηφόρος είτε άμεσα, προκαλώντας θερμοπληξία, είτε έμμεσα, επιδεινώνοντας ήδη υπάρχουσες καρδιαγγειακές και αναπνευστικές παθήσεις. Οι ηλικιωμένοι βρίσκονται στην υψηλότερη ζώνη κινδύνου, καθώς ο οργανισμός τους δυσκολεύεται περισσότερο να προσαρμοστεί σε παρατεταμένες περιόδους ακραίας ζέστης.
«Το να καταγράφεται τέτοια υπερβάλλουσα θνησιμότητα αυτή την εποχή του χρόνου είναι ασυνήθιστο. Είναι πραγματικά πολύ υψηλή», δήλωσε στο Reuters ο Λάσε Βέστεργκααρντ, επικεφαλής ιατρός του Statens Serum Institut της Δανίας, που φιλοξενεί το EuroMOMO.
Όπως εξήγησε, είναι δύσκολο να αποδοθεί αυτή η απότομη αύξηση των θανάτων σε άλλον παράγοντα πέρα από τις ακραίες θερμοκρασίες.
Η κλιματική αλλαγή ενισχύει τα ακραία φαινόμενα
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι ο καύσωνας του Ιουνίου θα ήταν «σχεδόν αδύνατος» χωρίς την ανθρώπινη παρέμβαση στο κλίμα. Η υπερθέρμανση του πλανήτη έχει αυξήσει τη συχνότητα και την ένταση των ακραίων θερμικών επεισοδίων, μετατρέποντας τους καύσωνες σε ολοένα μεγαλύτερη απειλή για τη δημόσια υγεία.
Τα στοιχεία του EuroMOMO βασίζονται σε δεδομένα θνησιμότητας από 27 ευρωπαϊκές χώρες και αφορούν όλους τους θανάτους από οποιαδήποτε αιτία κατά την εβδομάδα 22 έως 28 Ιουνίου, όταν το κύμα καύσωνα έφτασε στο αποκορύφωμά του σε χώρες όπως η Γαλλία, η Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι η καταγραφή αφορά τη συνολική υπερβάλλουσα θνησιμότητα και όχι μόνο τους θανάτους που αποδίδονται άμεσα στη ζέστη. Ωστόσο, δεν εντοπίστηκαν άλλοι σημαντικοί παράγοντες, όπως έξαρση της COVID-19 ή άλλη μεγάλη υγειονομική κρίση, που θα μπορούσαν να εξηγήσουν την απότομη αύξηση.
Συνολικά, οι επιπλέον θάνατοι ανήλθαν στους 10.650 μόνο μέσα σε εκείνη την εβδομάδα.
Η αύξηση της θνησιμότητας ήρθε μετά από μια περίοδο όπου οι ίδιες ευρωπαϊκές χώρες είχαν καταγράψει, κατά μέσο όρο, περίπου 500 λιγότερους θανάτους την εβδομάδα σε σχέση με τα συνηθισμένα επίπεδα κατά τις προηγούμενες οκτώ εβδομάδες.
Το EuroMOMO σημειώνει ότι τα στοιχεία ενδέχεται να αναθεωρηθούν τις επόμενες εβδομάδες, καθώς θα ενσωματώνονται νέα δεδομένα από τις εθνικές αρχές.
Ο καύσωνας προκάλεσε σημαντικές αναταράξεις σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Οι υψηλές θερμοκρασίες οδήγησαν σε προβλήματα στην ηλεκτροδότηση, κλείσιμο σχολείων και νέα ρεκόρ θερμοκρασίας στη Γαλλία, την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Γαλλία και Βέλγιο στο επίκεντρο των επιπτώσεων
Παρότι το EuroMOMO δεν δημοσιεύει αναλυτικά στοιχεία ανά χώρα, ανέφερε ότι η Γαλλία και το Βέλγιο ήταν οι μόνες ευρωπαϊκές χώρες που κατέγραψαν «πολύ υψηλή υπερβάλλουσα θνησιμότητα» την τελευταία εβδομάδα του Ιουνίου.
Στο Βέλγιο, μάλιστα, η υπερβάλλουσα θνησιμότητα ήταν η υψηλότερη που έχει καταγραφεί σε περίοδο καύσωνα από το 2000, σύμφωνα με το βελγικό Ινστιτούτο Δημόσιας Υγείας Sciensano.
Παράλληλα, ξεχωριστή επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα εκτίμησε ότι περίπου 2.700 άνθρωποι πέθαναν από αιτίες που σχετίζονται με τη ζέστη στην Αγγλία και την Ουαλία κατά τους καύσωνες του Μαΐου και του Ιουνίου.
Σύμφωνα με τη μελέτη, το 42% αυτών των θανάτων συνδέεται με την επιπλέον αύξηση της θερμοκρασίας που προκλήθηκε από την κλιματική αλλαγή, σύμφωνα με ερευνητές από το Imperial College London, τη Μετεωρολογική Υπηρεσία του Ηνωμένου Βασιλείου και τη London School of Hygiene & Tropical Medicine.
Ο φετινός καύσωνας λειτουργεί ως ακόμη μία προειδοποίηση ότι η κλιματική αλλαγή δεν αποτελεί πλέον μια μακρινή απειλή, αλλά μια άμεση πρόκληση για τις κοινωνίες, τα συστήματα υγείας και την καθημερινή ζωή εκατομμυρίων ανθρώπων στην Ευρώπη.
Διαβάστε ακόμη
