Τον κίνδυνο να δημιουργηθούν νέες πιέσεις στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας και στην επάρκεια του ηλεκτρικού συστήματος από τη μαζική ανάπτυξη των data centers στην Ελλάδα αναδεικνύει η Ένωση Βιομηχανικών Καταναλωτών Ενέργειας (ΕΒΙΚΕΝ). Με παρέμβασή της στη δημόσια διαβούλευση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ζητά αυστηρότερες προϋποθέσεις για τη σύνδεση των νέων Κέντρων Δεδομένων στο δίκτυο, ώστε η πρόσθετη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας να μη μετακυλιστεί στους υφιστάμενους καταναλωτές και ιδιαίτερα στην ενεργοβόρο βιομηχανία.
Στο επίκεντρο των ενστάσεων βρίσκεται η πρόβλεψη του νομοσχεδίου για κάλυψη τουλάχιστον του 60% της ετήσιας κατανάλωσης των data centers από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Η ΕΒΙΚΕΝ υποστηρίζει ότι η συγκεκριμένη υποχρέωση δεν επαρκεί, εφόσον δεν συνοδεύεται από μηχανισμούς που θα αποδεικνύουν ότι η ενέργεια παράγεται από συγκεκριμένες εγκαταστάσεις ΑΠΕ και είναι διαθέσιμη τις ώρες που πραγματικά τη χρειάζονται τα Κέντρα Δεδομένων.
Παράλληλα, η Ένωση ετοιμάζει ειδική μελέτη για την αποτίμηση των επιπτώσεων που θα μπορούσε να έχει η λειτουργία μεγάλων data centers στο ηλεκτρικό σύστημα και στη διαμόρφωση των τιμών ρεύματος.
Οι επισημάνσεις της Ενωσης περιλαμβάνονται σε επιστολή προς τον υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκο Τσάφο, με την οποία αναγνωρίζει τη σημασία των επενδύσεων στις ψηφιακές υποδομές, αλλά τονίζει ότι η ανάπτυξή τους πρέπει να συνοδεύεται από αντίστοιχες επενδύσεις στην παραγωγή και αποθήκευση καθαρής ενέργειας.
Ένα data center μπορεί να καταναλώνει 1,75 TWh τον χρόνο
Για να καταδείξει το μέγεθος της πρόκλησης, η ΕΒΙΚΕΝ χρησιμοποιεί το παράδειγμα ενός Κέντρου Δεδομένων με σταθερή ζήτηση ισχύος 200 MW. Μια τέτοια εγκατάσταση απαιτεί περίπου 1,75 TWh ηλεκτρικής ενέργειας ετησίως, ποσότητα που την κατατάσσει μεταξύ των μεγαλύτερων μεμονωμένων καταναλωτών ηλεκτρισμού στη χώρα.
Η ιδιαιτερότητα των data centers έγκειται στο γεγονός ότι χρειάζονται αδιάλειπτη ηλεκτροδότηση, 24 ώρες την ημέρα και 365 ημέρες τον χρόνο. Σε αντίθεση με άλλες παραγωγικές δραστηριότητες, η λειτουργία τους δεν μπορεί εύκολα να προσαρμοστεί στις διακυμάνσεις της ηλεκτροπαραγωγή. Αυτό ακριβώς αποτελεί, σύμφωνα με την ΕΒΙΚΕΝ, τη βασική αδυναμία της προτεινόμενης ρύθμισης για το 60% της κατανάλωσης από ΑΠΕ.
Η Ένωση επισημαίνει ότι η αντιστοίχιση παραγωγής και κατανάλωσης σε ετήσια βάση δεν εγγυάται την πραγματική κάλυψη των αναγκών ενός Κέντρου Δεδομένων. Για παράδειγμα, ένα φωτοβολταϊκό πάρκο μπορεί να παράγει σημαντικές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας τις μεσημβρινές ώρες, αλλά η παραγωγή του μηδενίζεται τη νύχτα, όταν το data center εξακολουθεί να λειτουργεί.
Ακόμη και αν η ετήσια παραγωγή του φωτοβολταϊκού ισοδυναμεί με την ενέργεια που καταναλώνει το Κέντρο Δεδομένων, αυτό δεν σημαίνει ότι η εγκατάσταση καλύπτει πραγματικά τις ανάγκες της από τη συγκεκριμένη μονάδα κάθε στιγμή.
Στις ώρες περιορισμένης παραγωγής ΑΠΕ, η πρόσθετη ζήτηση θα πρέπει να εξυπηρετείται από άλλες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής, τις εφεδρείες του συστήματος και τις διασυνδέσεις με γειτονικές χώρες.
Η ΕΒΙΚΕΝ προειδοποιεί ότι μια τέτοια πρακτική θα μπορούσε να οδηγήσει σε λογιστική κάλυψη της κατανάλωσης από ανανεώσιμες πηγές, χωρίς να περιορίζεται ουσιαστικά η επιβάρυνση του ηλεκτρικού συστήματος.
Για τον λόγο αυτό ζητά η σύνδεση των μεγάλων Κέντρων Δεδομένων να συνοδεύεται από νέα παραγωγική δυναμικότητα ΑΠΕ και πρόσθετα έργα αποθήκευσης, τα οποία θα αναπτύσσονται για την εξυπηρέτηση της συγκεκριμένης ζήτησης.
Γιατί η ΕΒΙΚΕΝ απορρίπτει τα “πράσινα” Virtual PPAs
Σημαντικό μέρος της παρέμβασης της Ένωσης αφορά τον τρόπο με τον οποίο οι επενδυτές των data centers θα μπορούν να αποδεικνύουν ότι καλύπτουν τις υποχρεώσεις τους για χρήση ανανεώσιμης ενέργειας.
Η ΕΒΙΚΕΝ εκφράζει αντιρρήσεις για την αναγνώριση καθαρά χρηματοοικονομικών συμβάσεων, όπως τα Virtual Power Purchase Agreements (Virtual PPAs) και οι συμβάσεις επί διαφοράς (Contracts for Difference – CfDs).
Οι συγκεκριμένες συμφωνίες επιτρέπουν στους συμβαλλόμενους να καθορίζουν οικονομικούς όρους για την αγορά ενέργειας, χωρίς να συνεπάγονται απαραίτητα τη φυσική παράδοσή της στον καταναλωτή.
Κατά συνέπεια, σύμφωνα με την Ένωση, η ύπαρξη μιας τέτοιας σύμβασης δεν αποδεικνύει ότι η ηλεκτρική ενέργεια που καταναλώνει ένα data center προέρχεται από συγκεκριμένη μονάδα ΑΠΕ ούτε ότι η παραγωγή της μονάδας συμπίπτει χρονικά με τις ανάγκες της εγκατάστασης.
Η ΕΒΙΚΕΝ διαχωρίζει έτσι την οικονομική εξασφάλιση μιας τιμής ηλεκτρικής ενέργειας από την πραγματική διαθεσιμότητα της απαιτούμενης ισχύος.
Ανάλογες επιφυλάξεις εκφράζει για την κάλυψη της κατανάλωσης μέσω γενικών χαρτοφυλακίων ανανεώσιμων πηγών μεγάλων ενεργειακών εταιρειών ή Φορέων Σωρευτικής Εκπροσώπησης.
Ζητά να προσδιορίζεται με σαφήνεια ποια μονάδα παραγωγής εξυπηρετεί κάθε Κέντρο Δεδομένων, πόση ενέργεια διαθέτει και εάν η ίδια παραγωγή προσμετράται σε περισσότερες συμβάσεις.
Η πρόταση για φυσική παράδοση ενέργειας και ελέγχους ανά 15 λεπτά
Απέναντι στις παραπάνω αδυναμίες, η ΕΒΙΚΕΝ προτείνει η συμμόρφωση των data centers με τις απαιτήσεις ηλεκτροδότησης από ΑΠΕ να αποδεικνύεται αποκλειστικά μέσω απευθείας σύνδεσης με μονάδες παραγωγής ή μέσω συμβάσεων φυσικής παράδοσης ηλεκτρικής ενέργειας, γνωστών ως Physical PPAs.
Η βασική διαφορά είναι ότι στην περίπτωση αυτή θα υπάρχει δυνατότητα τεκμηρίωσης της ενέργειας που πράγματι παράγεται και παραδίδεται για την κάλυψη της κατανάλωσης.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδει στην ανάγκη χρονικής αντιστοίχισης της παραγωγής με τη ζήτηση. Συγκεκριμένα, ζητά ο έλεγχος να πραγματοποιείται τουλάχιστον ανά δεκαπεντάλεπτη περίοδο εκκαθάρισης, ώστε να διαπιστώνεται εάν οι δηλωμένες ποσότητες ανανεώσιμης ενέργειας ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες της εγκατάστασης.
Η διαδικασία, σύμφωνα με την πρότασή της, θα πρέπει να υπόκειται σε ελέγχους από τους αρμόδιους Διαχειριστές και τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ).
Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα διαφανές και επαληθεύσιμο σύστημα παρακολούθησης, μέσω του οποίου θα μπορεί να εξακριβώνεται ποια μονάδα παρήγαγε την ηλεκτρική ενέργεια, σε ποια ποσότητα, βάσει ποιας σύμβασης και μέσω ποιου προμηθευτή παραδόθηκε, καθώς και ποια κατανάλωση κάλυψε.
Με αυτόν τον τρόπο, υποστηρίζει η ΕΒΙΚΕΝ, θα περιοριστεί ο κίνδυνος η επέκταση των data centers να προκαλέσει πρόσθετες ανάγκες ηλεκτροπαραγωγής και ενίσχυσης των δικτύων, το κόστος των οποίων θα επιβαρύνει τελικά τη βιομηχανία και τους υπόλοιπους καταναλωτές.
Διαβάστε ακόμη
