Αντιμέτωπη με ένα σφοδρό κύμα ψύχους βρίσκεται η Ευρώπη οδηγώντας σε αναταράξεις στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας και σε τιμές ρεκόρ σε πολλές χώρες. Η ψυχρή εισβολή επηρεάζει τόσο τη ζήτηση όσο και την προσφορά, με αποτέλεσμα η χονδρική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας να αυξάνεται κατακόρυφα. Το κύμα ψύχους πλήττει ιδιαίτερα τη Νοτιοανατολική και Βόρεια Ευρώπη, ενώ παράλληλα η μειωμένη παραγωγή από ΑΠΕ, λόγω χαμηλής αιολικής δραστηριότητας, περιορίζει τις δυνατότητες κάλυψης της ζήτησης.
Στην Ελλάδα, η προημερήσια αγορά σήμερα καταγράφει σημαντική ημερήσια αύξηση, με την τιμή να φτάνει τα 147 €/MWh, από 95 €/MWh τη Δευτέρα, δηλαδή μια άνοδο σχεδόν 50%. Η μέγιστη τιμή ημέρας φτάνει τα 421 €/MWh, ενώ η ελάχιστη καταγράφεται στα 84 €/MWh, με συνολική ζήτηση 224 γιγαβατώρες. Το μείγμα παραγωγής για την ημέρα αυτή δείχνει τη μεγάλη εξάρτηση από θερμικές μονάδες, καθώς το φυσικό αέριο καλύπτει το 42,3% της παραγωγής, οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας το 33,1%, τα υδροηλεκτρικά το 11,5%, ο λιγνίτης το 7,8% και οι εισαγωγές μόλις το 5,1%.
Πώς διαμορφώνεται η εικόνα στην ΝΑ Ευρώπη
Στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, η εικόνα είναι ακόμη πιο ακραία. Στην Ουγγαρία, η τιμή spot ηλεκτρικής ενέργειας για παράδοση σήμερα στη αγορά Hupx, τον δείκτη αναφοράς για τη ΝΑ Ευρώπη, σχεδόν διπλασιάστηκε μέσα σε μια εβδομάδα και έφτασε τα 252,97 €/MWh. Στη Σερβία, η τιμή spot στο Seepex εκτοξεύτηκε στα 228,29 €/MWh, υπερτριπλάσια σε σχέση με τα 75,28 €/MWh της προηγούμενης εβδομάδας και σημείωσε το υψηλότερο επίπεδο από τον Δεκέμβριο του 2022, όταν το συμβόλαιο έκλεισε στα 241,81 €/MWh.
Οι traders αποδίδουν την εκτίναξη των τιμών στο περιορισμένο προσφερόμενο ηλεκτρικό ρεύμα, στο ψυχρό κύμα και στη μειωμένη παραγωγή από αιολικά πάρκα. Όπως επισημαίνει ο Gabor Szatmari, ειδικός αγορών Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης στο EnAppSys της Montel, η «εξαφάνιση» της παραγωγής από αιολικά από Γερμανία και Ρουμανία φαίνεται να είναι ο βασικός παράγοντας για τη διαμόρφωση αυτού του τοπίου.
Τι αναμένεται για τις επόμενες ημέρες
Σύμφωνα με τις προβλέψεις της Montel, η γερμανική αιολική παραγωγή αναμένεται να μειωθεί από 25,4 GW σήμερα σε 20 GW αύριο, ενώ η ρουμανική παραγωγή θα περιοριστεί στα 107 MW, δηλαδή περίπου το 10% του εποχικού μέσου όρου. Η ρουμανική παραγωγή αναμένεται να παραμείνει σε πολύ χαμηλά επίπεδα έως την Πέμπτη, να επανέλθει στα κανονικά επίπεδα στη συνέχεια και να φτάσει τον μέσο όρο μέχρι το Σάββατο. Έτσι, η πρόβλεψη είναι ότι την Τετάρτη πιθανότατα θα καταγραφούν υψηλές τιμές σε Ουγγαρία, Ρουμανία, Σερβία και Βουλγαρία.
Ρεκόρ κατανάλωσης
Παράλληλα, όπως σημειώνει ανάλυση της Montel, η υψηλή ζήτηση λόγω των αρνητικών θερμοκρασιών στα Βαλκάνια αποτελεί έναν ακόμη σημαντικό παράγοντα αύξησης των τιμών. Η ουγγρική διαχειρίστρια του δικτύου Mavir ανακοίνωσε την περασμένη Παρασκευή ότι η χώρα κατέγραψε νέο ρεκόρ ζήτησης με 8 GW, καθώς οι χαμηλές θερμοκρασίες ανέβασαν την κατανάλωση. Οι περιορισμοί της ροής προς Αυστρία, Ουγγαρία και Πολωνία συνέβαλαν επίσης στην άνοδο των τιμών, υπογραμμίζοντας τη σημασία της διασύνδεσης μεταξύ χωρών για τη σταθερότητα της αγοράς.
Στη Βόρεια Ευρώπη, η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας σημείωσε επίσης ρεκόρ. Στη Σουηδία, η ζήτηση έφτασε σε διετές υψηλό και στο υψηλότερο επίπεδο φέτος το χειμώνα, με 25 GW τη Δευτέρα το πρωί, πολύ πάνω από το προηγούμενο υψηλό των 23,7 GW την περασμένη Πέμπτη. Αυτό ήταν το υψηλότερο φορτίο στη χώρα από τις 16 Ιανουαρίου 2024, όταν είχε φτάσει τα 25,2 GW. Οι θερμοκρασίες στη νότια Σουηδία ήταν γύρω στους -6°C τη Δευτέρα, ενώ στο βόρειο τμήμα της χώρας έφτασαν τους -25°C, πολύ κάτω από τον εποχικό μέσο όρο. Οι τιμές spot την ίδια ημέρα στη Σουηδία ήταν κατά μέσο όρο 99,87 €/MWh στην περιοχή SE1, 109,59 €/MWh στην SE2, 121,46 €/MWh στην SE3 και 134,33 €/MWh στην SE4. Παρόμοιες υψηλές καταναλώσεις καταγράφηκαν και στις γειτονικές Νορβηγία και Φινλανδία, με ρεκόρ 25,3 GW και 15,3 GW αντίστοιχα την προηγούμενη εβδομάδα.
Η Πολωνία, σημείωσε ρεκόρ ζήτησης 29,2 GW την περασμένη Παρασκευή το πρωί, όταν οι θερμοκρασίες σε όλη τη χώρα έπεσαν στους -10°C. Το προηγούμενο ιστορικό υψηλό ήταν 28,6 GW στις 9 Ιανουαρίου 2024. Το σύστημα κατάφερε να αντέξει τη μεγάλη ζήτηση κυρίως με εγχώριες θερμικές μονάδες, ενώ οι ανανεώσιμες πηγές προσέφεραν μέγιστο 5,4 GW στο δίκτυο. Οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας παρέμειναν πάνω από 200 €/MWh λόγω του ψυχρού κύματος, φτάνοντας τα 264,33 €/MWh για παράδοση αύριο, το υψηλότερο επίπεδο από την 1η Σεπτεμβρίου 2022, όταν είχαν φτάσει τα 315,24 €/MWh.
Διαβάστε ακόμη
