Η Ευρώπη είναι απίθανο να απαντήσει στους αμερικανικούς δασμούς που ανακοινώθηκαν το Σαββατοκύριακο περιορίζοντας τις εισαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τις ΗΠΑ, λόγω της ήδη υψηλής εξάρτησής της από τις αμερικανικές προμήθειες και της έλλειψης αξιόπιστων εναλλακτικών πηγών, ανέφεραν αναλυτές στο Montel τη Δευτέρα. «Η θέση της Ευρώπης στις ενεργειακές αγορές είναι πολύ αδύναμη για να χρησιμοποιηθεί ως βασικό εργαλείο πίεσης κατά των ΗΠΑ στο ζήτημα της Γροιλανδίας», δήλωσε ο Henning Gloystein, διευθύνων σύμβουλος για την ενέργεια, τη βιομηχανία και τους φυσικούς πόρους στον όμιλο Eurasia Group.
«Αντιθέτως, οι Ευρωπαίοι ηγέτες ανησυχούν ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν τις ενεργειακές τους προμήθειες -ιδίως το LNG- για να εξαναγκάσουν την Ευρώπη σε υποχώρηση στο θέμα της Γροιλανδίας», πρόσθεσε.
Υπενθυμίζεται πως ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απείλησε το Σαββατοκύριακο να επιβάλει δασμούς 10%, οι οποίοι θα αυξηθούν στο 25% από τον Ιούνιο, σε εισαγόμενα προϊόντα από οκτώ ευρωπαϊκές χώρες -Δανία, Φινλανδία, Γαλλία, Γερμανία, Ολλανδία, Νορβηγία, Σουηδία και Ηνωμένο Βασίλειο- έως ότου επιτευχθεί συμφωνία για την αγορά της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ φέρεται να δήλωσε στον Αμερικανό πρόεδρο, σε τηλεφωνική επικοινωνία την Κυριακή, ότι η επιβολή δασμών σε συμμάχους επειδή επιδιώκουν τη συλλογική ασφάλεια των χωρών του ΝΑΤΟ είναι «λανθασμένη». Ωστόσο, παραμένει ασαφές με ποιον τρόπο -ή αν- η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να απαντήσει.
«Αυτοκαταστροφική» μια ευρωπαϊκή αντίδραση επικεντρωμένη στο LNG
Σύμφωνα με τον Gloystein, μια αντίδραση που θα επικεντρωνόταν στο LNG θα ήταν αυτοκαταστροφική για την ΕΕ, η οποία έχει αυξήσει σημαντικά τις εισαγωγές από τις ΗΠΑ στο πλαίσιο της στρατηγικής απεξάρτησης από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα μετά την εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία. «Η εξάρτηση της Ευρώπης από το αμερικανικό LNG δεν είναι απόλυτη, ωστόσο οι αμερικανικές ποσότητες παίζουν κρίσιμο ρόλο εξισορρόπησης του συστήματος», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η επιβολή κυρώσεων θα οδηγούσε πιθανότατα σε αύξηση του οριακού κόστους προμήθειας, σε υψηλότερα ασφάλιστρα κινδύνου τον χειμώνα και σε εντονότερο ανταγωνισμό με την Ασία για ευέλικτα φορτία.
«Εκτός αν η ΕΕ διέθετε ένα συντονισμένο σχέδιο υποκατάστασης -με επιπλέον LNG εκτός ΗΠΑ, ισχυρότερη μείωση της ζήτησης ή έκτακτα μέτρα αποθήκευσης- μια τέτοια προσέγγιση θα ήταν οικονομικά αντιπαραγωγική», τόνισε.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο αναλυτής Θανάσης Κωνσταντόπουλος σημείωσε ότι η μείωση των εισαγωγών αμερικανικού LNG ή η επιβολή ενεργειακών δασμών είναι «θεωρητικά εφικτές», αλλά απίθανο να αποτελέσουν την «προτιμώμενη ή άμεση απάντηση» της ΕΕ. «Ο βασικός περιορισμός παραμένει η ασφάλεια εφοδιασμού: το αμερικανικό LNG έχει εξελιχθεί σε βασική πηγή εξισορρόπησης για την Ευρώπη, ιδίως τον χειμώνα και σε περιόδους διακοπών των αγωγών», δήλωσε. «Μια πολιτικά υποκινούμενη μείωση των εισαγωγών θα ήταν δύσκολο να εφαρμοστεί χωρίς να αυξηθούν οι κίνδυνοι τιμών και μεταβλητότητας για την ίδια την Ευρώπη».
Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, η Ευρώπη εισήγαγε πέρυσι ποσότητα-ρεκόρ 65,2 εκατ. τόνων LNG (88,7 δισ. κυβικά μέτρα) από τις ΗΠΑ, αυξημένη κατά 58% σε ετήσια βάση, με το αμερικανικό LNG να αντιστοιχεί σχεδόν στο 60% των συνολικών εισαγωγών της περιοχής.
Στα μέσα του 2025, η Ευρωπαϊκή Ένωση δεσμεύτηκε να αγοράσει έως και 750 δισ. δολάρια σε αμερικανικές ενεργειακές προμήθειες -συμπεριλαμβανομένων LNG, πετρελαίου και συναφών προϊόντων- έως το 2028. «Η συμφωνία αυτή ουσιαστικά δένει τον ενεργειακό εφοδιασμό της ΕΕ σε έναν προμηθευτή, θέτοντας σε κίνδυνο την ενεργειακή ασφάλεια και υπονομεύοντας τα σχέδια μείωσης της κατανάλωσης φυσικού αερίου», ανέφερε σε σημερινή του ανάλυση το Ινστιτούτο για τα Οικονομικά της Ενέργειας και τη Χρηματοοικονομική Ανάλυση (IEEFA).
Το Ινστιτούτο εκτίμησε ότι, εάν οι συμφωνίες αυτές υλοποιηθούν και οι προσπάθειες μείωσης της ζήτησης αερίου στην ΕΕ αποτύχουν, οι εισαγωγές αμερικανικού LNG θα μπορούσαν να αυξηθούν στα περίπου 115 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως έως το 2030, με το 75%–80% των εισαγωγών LNG της ΕΕ να προέρχεται από τις ΗΠΑ.
Η ΕΕ δεν θα καθυστερήσει την απαγόρευση του ρωσικού αερίου, λένε αναλυτές
Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι απίθανο να αναβάλουν την απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου από το επόμενο έτος, παρά τις ανησυχίες για υπερβολική εξάρτηση από τις αμερικανικές προμήθειες και τις απειλές του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες, ανέφεραν επίσης αναλυτές στο Montel.
«Από καθαρά ποσοτική σκοπιά, μια καθυστέρηση στην κατάργηση των εισαγωγών ρωσικού LNG θα μπορούσε να μειώσει εν μέρει την εξάρτηση της ΕΕ από το αμερικανικό LNG», δήλωσε ο Josh Adamson, επικεφαλής συμβουλευτικών υπηρεσιών φυσικού αερίου και LNG στη Baringa. «Ωστόσο, μια παράταση της προθεσμίας θα αποτελούσε πολιτική απόφαση και όχι επιλογή που θα υπαγορευόταν από λόγους ενεργειακής ασφάλειας», πρόσθεσε.
Η ΕΕ σχεδιάζει να σταματήσει τις εισαγωγές ρωσικού LNG από τις αρχές του 2027, ενόψει της πλήρους απαγόρευσης όλων των ρωσικών εισαγωγών φυσικού αερίου από το φθινόπωρο του ίδιου έτους, ως απάντηση στον συνεχιζόμενο πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία, ο οποίος έχει οδηγήσει σε σημαντική αύξηση της ευρωπαϊκής εξάρτησης από το αμερικανικό LNG.
Ο Arturo Regalado, ανώτερος αναλυτής φυσικού αερίου στην Kpler, δήλωσε ότι δεν αναμένει η ΕΕ να εξετάσει σοβαρά την αναβολή της σταδιακής κατάργησης του ρωσικού LNG. «Αντίθετα, οι τρέχουσες εξελίξεις ενδέχεται να ενισχύσουν την ώθηση προς τον εξηλεκτρισμό και περαιτέρω μέτρα περιορισμού της χρήσης ορυκτών καυσίμων», ανέφερε.
Από νομική και πολιτική σκοπιά, η καθυστέρηση ενός σχεδίου που έχει ήδη υιοθετηθεί θα ήταν «δυσκίνητη», καθώς θα απαιτούσε ευθυγράμμιση μεταξύ Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και κρατών-μελών. «Δεν πρόκειται για απλή διαδικασία», υπογράμμισε, αν και σημείωσε ότι «το πολιτικό τοπίο θα μπορούσε να αλλάξει δραματικά» πριν τεθεί σε ισχύ η απαγόρευση.
«Η βασική προτεραιότητα ασφάλειας της Ευρώπης είναι η Ρωσία, όχι οι ΗΠΑ, και η επανεξέταση της ενεργειακής απαγόρευσης θα αύξανε τους κινδύνους, θα εξυπηρετούσε τα συμφέροντα της Μόσχας και θα όξυνε την αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ για τη Γροιλανδία», δήλωσε ο γεωπολιτικός αναλυτής ενέργειας του Montel, Andrés Cala.
«Πιθανότερο είναι Ευρώπη και ΗΠΑ να αποφύγουν τη μετατροπή των ενεργειακών ροών σε εργαλείο της διαμάχης για τη Γροιλανδία, καθώς και οι δύο πλευρές θα αποδυνάμωναν η μία την άλλη και θα ενίσχυαν τη διαπραγματευτική θέση της Ρωσίας», πρόσθεσε.
Ο Henning Gloystein εκτίμησε επίσης ότι η αναβολή της απαγόρευσης του ρωσικού LNG δεν θα προσέφερε ουσιαστικό όφελος, καθώς θα μπορούσε να προκαλέσει νέα έντονη αντίδραση από τον Τραμπ και να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα της Ρωσίας στον πόλεμο της Ουκρανίας.
Διαβάστε ακόμη
