Το μήνυμα ότι ο ενεργειακός κλάδος της Ελλάδας είναι θωρακισμένος προς το παρόν σε σχέση με τους κραδασμούς που προκαλεί η ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή εξέπεμψαν τέσσερα κορυφαία στελέχη της αγοράς, ο επικεφαλής της ΔΕΗ Γιώργος Στάσσης, ο Διευθύνων Σύμβουλος της Helleniq Energy Ανδρέας Σιάμισιης, ο αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος της Motor Oil Πέτρος Τζαννετάκης και ο επικεφαλής του κλάδου ΑΠΕ του Ομίλο Κοπελούζου Γιάννης Καρύδας. Η τοποθέτηση των 4 μάνατζερ που συμμετείχαν σε ειδική εκδήλωση που διοργάνωσε το πρακτορείο Bloomberg χθες (Τρίτη 17 Μαρτίου) στην Αθήνα -με κεντρικό ομιλητή τον Κυριάκο Μητσοτάκη- ήρθε καθώς συμπληρώνονται τρεις εβδομάδες πολεμικών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή, χωρίς να διαφαίνεται στον ορίζοντα η επιστροφή στην κανονικότητα.

Στο κάδρο της συζήτησης για τη μείωση των τιμών ενέργειας στην ΕΕ που έχει «φουντώσει» -και εν αναμονή ανακοινώσεων για μέτρα κατά τη Σύνοδο Κορυφής την Πέμπτη-, οι τέσσερις μάνατζερ υπογράμμισαν ότι αν και το 2026 δεν είναι 2022 και οι ελληνικοί ενεργειακοί όμιλοι έχουν αναπτύξει αντισώματα και αναχώματα στην τρέχουσα αναταραχή, με βασικό εργαλείο τον πράσινο μετασχηματισμό τους, αξιοποιώντας παράλληλα και την εμπειρία της προηγούμενης μεγάλης ενεργειακής κρίσης που ακολούθησε την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία (που απείλησε άμεσα την ενεργειακή τροφοδοσία της ΕΕ κάτι που δεν συμβαίνει σήμερα, εκτοξεύοντας τις τιμές του φυσικού αερίου πάνω από τα 330 ευρώ/MWh), εντούτοις η αγορά οφείλει να βρίσκεται σε πλήρη ετοιμότητα για πιθανές μελλοντικές δυσκολίες.

Στάσσης (ΔΕΗ): Να αντικαταστήσουμε την εισαγόμενη αστάθεια με την εγχώρια ανθεκτικότητα που προσφέρουν οι ΑΠΕ

Ο κ. Στάσσης επισήμανε ότι η σημερινή κατάσταση διαφέρει από εκείνη του 2022, καθώς τότε υπήρχε σοβαρό πρόβλημα στην τροφοδοσία αερίου της Ευρώπης. Σήμερα, η Ελλάδα και η Ευρώπη δεν εξαρτώνται από τις χώρες του Κόλπου στον ίδιο βαθμό με την Ασία, γεγονός που ενισχύει την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας. Ο επικεφαλής της ΔΕΗ ανέδειξε το γεγονός ότι η Ευρώπη καλείται να κινηθεί σε ένα περιβάλλον διαδοχικών κρίσεων, από τη ρωσοουκρανική σύγκρουση έως τις νέες γεωπολιτικές εντάσεις, υπογραμμίζοντας παράλληλα την βελτίωση της θέσης της Ελλάδας και λόγω της «αλλαγής προσήμου» του ενεργειακού της συστήματος, καθώς από καθαρός εισαγωγέας ηλεκτρισμού έγινε καθαρός εξαγωγέας σε λίγα χρόνια, εν πολλοίς ως αποτέλεσμα της ταχείας διείσδυσης των ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα και της επιτάχυνσης των διασυνδέσεων, κάτι που ενίσχυσε τη θέση της χώρας μας στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. «Η γεωπολιτική αστάθεια έχει κάνει ακόμα πιο σαφή την αποστολή μας: Η Ευρώπη πρέπει να αντικαταστήσει την εισαγόμενη αβεβαιότητα με την εγχώρια ανθεκτικότητα και η λύση είναι ο συνδυασμός υψηλής διείσδυσης ΑΠΕ, σύγχρονων δικτύων, και ευέλικτων πόρων (σ.σ. μονάδων αποθήκευσης και σύγχρονων μονάδων φυσικού αερίου) μεγάλης κλίμακας», υπογράμμισε. «Μεταβαίνοντας σε ένα σύστημα με κεντρικό πυλώνα τις εγχώριες ΑΠΕ πετυχαίνουμε διπλή νίκη: Αποσυνδέουμε τις οικονομίες μας από την αστάθεια που προκαλούν τα παγκόσμια σοκ προσφοράς ενώ παράλληλα μειώνουμε το ενεργειακό κόστος. Η απανθρακοποίηση είναι ο μοναδικός δρόμος που οδηγεί σε μια Ευρώπη ενεργειακά ασφαλή και ανταγωνιστική» είπε χαρακτηριστικά.

Σιάμισιης (Helleniq Energy): Οι κρίσεις μάς έμαθαν να λειτουργούμε σε περιβάλλον συνεχούς αβεβαιότητας

Ο CEO της Helleniq Energy, Ανδρέας Σιάμισιης από την πλευρά του εκτίμησε ότι η τρέχουσα ενεργειακή κρίση συμβάλει καθοριστικά στην επιτάχυνση του μετασχηματισμού της αγοράς ενέργειας στην ΕΕ, υπενθυμίζοντας παράλληλα ότι, παρά τη στροφή προς τις ΑΠΕ, περίπου το 50% των ενεργειακών αναγκών εξακολουθεί να καλύπτεται από ορυκτά καύσιμα. Την ίδια ώρα, η προσπάθεια ανεύρεσης του σημείου ισορροπίας στο «τρίγωνο» των προσιτών τιμών ενέργειας, της ασφάλειας ενεργειακού εφοδιασμού και της βιωσιμότητας καθιστά την διαδικασία της μετάβασης δύσκολη άσκηση. Ο κ. Σιάμισιης υπογράμμισε πως τα τελευταία 15 χρόνια, οι παγκόσμιες αγορές ενέργειας έχουν επανειλημμένα κλονιστεί από κρίσεις που σχετίζονταν με τη Λιβύη, το Ιράκ, το Ιράν και τη Ρωσία, καθώς και από διαταραχές σε βασικές ναυτιλιακές οδούς όπως η Διώρυγα του Σουέζ. Αυτές οι γεωπολιτικές εξελίξεις έχουν συχνά οδηγήσει σε μεγαλύτερες διαδρομές μεταφοράς, υψηλότερο κόστος και αυξημένη αστάθεια στην αγορά αργού, επηρεάζοντας την προσφορά και το κόστος. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επαναλαμβανόμενες κρίσεις έχουν ενισχύσει ένα μάθημα που έχει κερδηθεί με κόπο: ότι ο ενεργειακός τομέας πρέπει να μάθει να λειτουργεί υπό συνθήκες συνεχούς αβεβαιότητας. Παράλληλα, υποστήριξε πως ένας από τους κεντρικούς πυλώνες για ανθεκτικότητα είναι οι επενδύσεις στην εγχώρια παραγωγή ενέργειας, είτε μέσω ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών, είτε με την προσπάθεια για εξερεύνηση πιθανών εθνικών πόρων όπως οι υδρογονάνθρακες, μια θέση που έχει επίσης διατυπωθεί και στο υψηλότερο πολιτικό επίπεδο. Ο CEO της Helleniq Energy επανέλαβε ότι στη σημερινή συγκυρία η Ελλάδα εξελίσσεται σε περιφερειακό ενεργειακό κόμβο, με το LNG να καλύπτει ολοένα μεγαλύτερο μέρος της προσφοράς στην περιοχή μας. Η αυξανόμενη ζήτηση και η εμπορική δραστηριότητα ενισχύουν την ανάγκη για ανάπτυξη υποδομών –όπως ένα τρίτο Τέρμιναλ LNG στη Θεσσαλονίκη- αλλά, όπως τόνισε, οι επενδύσεις σε ενεργειακές υποδομές είναι κεφαλαιακής έντασης και μακροπρόθεσμες και η βιωσιμότητά τους εξαρτάται από τη μακροπρόθεσμη ζήτηση και τη σταθερότητα της αγοράς».

Τζαννετάκης (Motor Oil): Η διαφοροποίηση του χαρτοφυλακίου ως ανάχωμα στις κρίσεις

Ο κ. Τζαννετάκης της Motor Oil υπογράμμισε την ανθεκτικότητα του ομίλου που χτίστηκε μέσα από στρατηγικές αποφάσεις σε βάθος 10ετίας -όχι πάντα εύκολες- εστιάζοντας στη διαφοροποίηση των δραστηριοτήτων (ΑΠΕ, κυκλική οικονομία) ως ανάχωμα απέναντι στις διεθνείς κρίσεις. Ο ίδιος τόνισε ότι η στρατηγική του Ομίλου διατρέχει και τους τρεις βασικού άξονες της ασφάλειας, της βιωσιμότητας και της προσιτότητας, ενώ η γεωγραφική θέση της Ελλάδας δημιουργεί πρόσθετες ευθύνες αλλά και ευκαιρίες. Τόνισε ότι, είναι αναγκαία η συνύπαρξη της βασικής δραστηριότητας του Ομίλου της Motor Oil που είναι η διύλιση με νέες δραστηριότητες, υπογραμμίζοντας πως «αν δεν είχαμε μάθει να επιβιώνουμε στις κρίσεις, δεν θα ήμασταν εδώ» τώρα. «Συνέχεια, συνέπεια και σταθερότητα πρέπει να είναι μέρος του DNA μας», κατέληξε χαρακτηριστικά ο κ. Τζαννετάκης.

Καρύδας (Όμιλος Κοπελούζου): Οι ΑΠΕ ως βάση για την ενεργειακή ασφάλεια

Τέλος, ο κ. Γιάννης Καρύδας, επικεφαλής του βραχίονα ΑΠΕ του Ομίλου Κοπελούζου, Elica, έδωσε έμφαση στον ρόλο των ΑΠΕ και των μεγάλων διεθνών διασυνδέσεων, για την ενεργειακή ασφάλεια και ανεξαρτησία της Ελλάδας και της ευρύτερης περιοχής. Ανέδειξε παράλληλα τον κρίσιμο ρόλο των μεγάλων projects διασυνοριακών διασυνδέσεων όπως η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Αιγύπτου GREGY που ενισχύει τη θέση της Ελλάδας ως ενεργειακού κόμβου και στοχεύει στη δημιουργία ενεργειακών διαδρόμων από τον Νότο προς τον Βορρά, παραλληλίζοντας την μάλιστα με έναν «Κάθετο Διάδρομο Ηλεκτρισμού», κατ’ αναλογία με τον Κάθετο Διάδρομο Φυσικού Αερίου.

Η συζήτηση διεξήχθη με φόντο τις ανησυχίες για περαιτέρω ανατιμήσεις στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου που έχουν καταγράψει άνοδο 40% και 60% αντίστοιχα από την έναρξη της σύρραξης. Η αύξηση των τιμών του πετρελαίου έχει ήδη αποτυπωθεί στις τιμές της βενζίνης και του ντίζελ στην αντλία που φλερτάρουν με την «κόκκινη γραμμή» των 2 ευρώ/λίτρο, οδηγώντας την κυβέρνηση στη λήψη του πρώτου μέτρου προστασία, την επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους στα καύσιμα. Οι δε παρενέργειες από το ράλι του φυσικού αερίου αναμένεται να αποτυπωθούν στα τιμολόγια ρεύματος του Απριλίου, αν και εκτιμάται ότι οι μεγάλοι παίκτες του κλάδου θα επιχειρήσουν να απορροφήσουν τις πιέσεις στο βαθμό του εφικτού. Πιο σύνθετη εμφανίζεται η κατάσταση στον τομέα των υγρών καυσίμων, όπου αναμένονται νέες αυξήσεις στις αντλίες από σήμερα, έστω και με ηπιότερο ρυθμό σε σύγκριση με τις πρώτες ημέρες της κρίσης. Ο κυρίαρχος προβληματισμός στον κλάδο της διύλισης αφορά το ενδεχόμενο μιας παρατεταμένης κρίσης, η οποία θα μπορούσε να ξεπεράσει σε διάρκεια το εξάμηνο.

Η συζήτηση για την πυρηνική ενέργεια

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τέλος οι απόψεις των στελεχών για την πρόθεση της κυβέρνησης να εξετάσει την τεχνολογία των μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων (SMR). Ο κ. Στάσσης χαρακτήρισε ορθή την έναρξη της συζήτησης τώρα, καθώς οι διαδικασίες είναι εξαιρετικά χρονοβόρες. Όπως εξήγησε, απαιτούνται περίπου 7-8 χρόνια μόνο για τη διαμόρφωση του θεσμικού πλαισίου και συνολικά μια δεκαετία μέχρι τη λειτουργία μιας τέτοιας μονάδας, ενώ ο κ. Καρύδας από την πλευρά του σημείωσε ότι η πυρηνική ενέργεια πρέπει να εξεταστεί σοβαρά από κάθε ορθολογικό αναλυτή, ωστόσο έθεσε ως προϋποθέσεις τη λεπτομερή διερεύνηση του κόστους, την πιθανή μείωση τιμών μέσω μαζικής παραγωγής και την αποσαφήνιση του ρυθμιστικού πλαισίου.

Διαβάστε ακόμη