Η αποθήκευση ενέργειας ως νέο «μέτωπο» επενδύσεων στην ελληνική αγορά – Τα χαρτοφυλάκια μπαταριών των μεγάλων ενεργειακών ομίλων
Η αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας εξελίσσεται σε έναν από τους κρισιμότερους παράγοντες για τη λειτουργία των σύγχρονων ηλεκτρικών συστημάτων με υψηλή διείσδυση ανανεώσιμων πηγών. Στην Ελλάδα, όπου η εγκατεστημένη ισχύς ΑΠΕ αυξάνεται με ταχύτατους ρυθμούς, οι επενδύσεις σε συστήματα αποθήκευσης – κυρίως μπαταρίες αλλά και αντλησιοταμιευτικά έργα – αποτελούν πλέον στρατηγική προτεραιότητα για τους μεγαλύτερους ενεργειακούς ομίλους της χώρας.
Η ανάγκη αυτή συνδέεται με δύο βασικές εξελίξεις:
- τη ραγδαία ανάπτυξη φωτοβολταϊκών και αιολικών έργων,
- τις αυξανόμενες περικοπές παραγωγής ΑΠΕ (curtailments) λόγω έλλειψης ευελιξίας στο σύστημα.
Εκτιμάται ότι η χώρα θα χρειαστεί έως το 2030 τουλάχιστον 4-5 GW νέων αποθήκευσης ώστε να υποστηριχθεί η υψηλή διείσδυση ΑΠΕ και να μειωθεί το συνολικό κόστος ηλεκτροπαραγωγής.
Στο πλαίσιο αυτό, οι μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι της χώρας – ΔΕΗ, Metlen, ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, Helleniq Energy και Motor Oil – αναπτύσσουν πλέον σημαντικά χαρτοφυλάκια αποθήκευσης, τα οποία αναμένεται να αποτελέσουν τον επόμενο πυλώνα ανάπτυξης της ελληνικής αγοράς ενέργειας.
Το χαρτοφυλάκιο αποθήκευσης της ΔΕΗ
Ο όμιλος ΔΕΗ έχει εντάξει την αποθήκευση ως βασικό στοιχείο του μετασχηματισμού του ενεργειακού του χαρτοφυλακίου, καθώς επιδιώκει να συνδυάσει μεγάλης κλίμακας έργα ΑΠΕ με έργα αποθήκευσης, με στόχο την οικοδόμηση χαρτοφυλακίου συνολικής ισχύος 1,44 GW έως το 2028 εντός και εκτός συνόρων (Ρουμανία, Ιταλία). Για την υλοποίηση του σχεδίου αυτού προβλέπονται επενδύσεις ύψους περίπου 600 εκατ. ευρώ. Ήδη βρίσκονται σε τροχιά λειτουργίας οι τρεις πρώτες αυτόνομες μονάδες αποθήκευσης ενέργειας συνολικής ισχύος 150 MW, οι οποίες αναπτύσσονται με τη στήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης. Η πρώτη μονάδα 50 MW στην Κοζάνη αναμένεται να τεθεί άμεσα σε λειτουργία, ενώ δεύτερη μονάδα αντίστοιχης ισχύος στην ίδια περιοχή θα ολοκληρωθεί έως το τέλος του έτους. Το τρίτο έργο, επίσης 50 MW, στο Αμύνταιο, προγραμματίζεται να τεθεί σε λειτουργία μέσα στην άνοιξη. Παράλληλα, η επιχείρηση σχεδιάζει την ανάπτυξη επιπλέον έργων αποθήκευσης συνολικής ισχύος 250 MW χωρίς επιδότηση. Τελευταίο -μεγάλο βήμα- προς την ανάπτυξη αποθηκευτικής ισχύος σε όλη τη Νοτιοανατολική Ευρώπη ήταν η συμφωνία με τη Metlen για την από κοινού ανάπτυξη έργων αποθήκευσης 1500 MW σε Βουλγαρία, Ρουμανία και Ιταλία. Η στρατηγική της ΔΕΗ είναι σαφής: ανάπτυξη υβριδικών ενεργειακών hubs (ΑΠΕ + αποθήκευση) που θα επιτρέπουν τη μεγιστοποίηση της αξιοποίησης της πράσινης παραγωγής.
Metlen: Ένας από τους μεγαλύτερους developers μπαταριών στην Ευρώπη
Αυξημένη έμφαση αποδίδει στην αποθήκευση ενέργειας και η Metlen Energy & Metals που έχει εξελιχθεί σε έναν από τους πιο δραστήριους developers συστημάτων αποθήκευσης εντός και εκτός Ελλάδας, υλοποιώντας πολλά εξ’ αυτών μέσα από συμπράξεις. Ενδεικτικά αναφέρεται η σύμπραξη με τον Όμιλο Καράτζη για αυτόνομο έργο αποθήκευσης ισχύος 330 MW , τη μεγαλύτερη αυτόνομη μονάδα αποθήκευσης στην Ελλάδα και μία από τις μεγαλύτερες στην Ευρώπη, η πιο πρόσφατη συμφωνία με τον Ομιλο Τσάκου για τη sύσταση κοινοπραξίας που θα «τρέξει» την ανάπτυξη, κατασκευή και λειτουργία υβριδικού σταθμού (φωτοβολταϊκό με μπαταρία) στη Στερεά Ελλάδα, ισχύος 251,9 MW που θα συνδυάζεται με μπαταρία χωρητικότητας 375 MWh και η ακόμα πιο πρόσφατη στρατηγική συμφωνία με τη ΔΕΗ για ανάπτυξη έργων αποθήκευσης σε Βουλγαρία, Ιταλία και Ρουμανία. Το 2024 η Metlen ολοκλήρωσε έργα αποθήκευσης συνολικής δυναμικότητας 0,7 GWh, ενώ βρίσκεται σε τελικό στάδιο συμφωνιών για έργα τρίτων συνολικής δυναμικότητας 2,2 GWh. Κατά το α’ εξάμηνο του 2025 προχώρησε η κατασκευή μπαταριών 48 MW στην Ελλάδα που εντάσσονται στο κάδρο των έργων που προκρίθηκαν από τους διαγωνισμούς της ΡΑΑΕΥ και έχουν «κλειδώσει» λειτουργική και επενδυτική ενίσχυση με πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης. Η εταιρεία επεκτείνει ενεργά το χαρτοφυλάκιο των μπαταριών που αναμένεται να τεθούν σε λειτουργία τα προσεχή χρόνια σε Ελλάδα, Χιλή, Ιταλία, Ισπανία και Ρουμανία.
Motor Oil: Έτοιμη να ηλεκτρίσει τις πρώτες μπαταρίες στην Ελλάδα με το βλέμμα στα Βαλκάνια
Στρατηγική «σάρωσης» των βαλκανικών αγορών όπου έχει ήδη παρουσία στις ΑΠΕ, ακολουθεί η Motor Oil δια της θυγατρικής της MORE, ποντάροντας αυτή τη φορά στις μπαταρίες και ξεκινώντας τα νέα της επενδυτικά ανοίγματα από τη γειτονική Βόρεια Μακεδονία.
Στα χνάρια άλλων εγχώριων ενεργειακών ομίλων που εξετάζουν έργα ΑΠΕ και αποθήκευσης στα Βαλκάνια, η θυγατρική της Motor Oil, βάζει μπροστά την πρώτη της επένδυση σε standalone μπαταρίες εκτός Ελλάδος. Η εταιρεία συμμετείχε στην ετήσια πρόσκληση της Β. Μακεδονίας για νέες επενδύσεις σε φωτοβολταϊκά και αιολικά ύψους 3,7 δισ. ευρώ και σταθμούς αποθήκευσης συνολικού μπατζετ 1,98 δισ που παρουσίασε πρόσφατα η γειτονική χώρα, υπέβαλε σχετικό αίτημα και πήρε έγκριση για μπαταρία ισχύος 20 Μεγαβάτ. Την ίδια στιγμή, ο όμιλος βρίσκεται σε τροχιά ηλέκτρισης των τριών έργων ισχύος 72 ΜW που έχει κατασκευάσει σε Φωκίδα, Φλώρινα και Βοιωτία και αποτελούν μέρος της ευρύτερης στρατηγικής του ομίλου για ανάπτυξη χαρτοφυλακίου ΑΠΕ, που θα συνδυάζεται με υποδομές αποθήκευσης και υδρογόνου.
ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή: Συνδυασμός μπαταριών και αντλησιοταμίευσης
Η ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή επενδύει στην αποθήκευση με διπλή στρατηγική, αφού εκτός από τα συστήματα μπαταριών αναπτύσσει και μεγάλα αντλησιοταμιευτικά έργα που αποτελούν φυσικές μπαταρίες μακροχρόνιας διάρκειας, όπως το project της Αμφιλοχιάς που θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα έργα αποθήκευσης στην Ευρώπη. Από πλευράς μπαταριών η εταιρεία αναπτύσσει έργα 40 MW, με τη στρατηγική της να βασίζεται στη δημιουργία μεγάλων ενεργειακών clusters ΑΠΕ και αποθήκευσης, που θα προσφέρουν ευελιξία στο σύστημα.
Helleniq Energy: Το «Πράσινο Hub» του Βορρά
Ο όμιλος μετασχηματίζει τις βιομηχανικές του εγκαταστάσεις σε πρότυπα ενεργειακά κέντρα, με την αποθήκευση να παίζει ρόλο κλειδί. Η Helleniq Energy αναμένεται να θέσει σε λειτουργία την πρώτη της μεγάλη μπαταρία ισχύος 100 MW στη Θεσσαλονίκη εντός του τρέχοντος έτους, ενώ η στρατηγική της προβλέπει ότι όλα τα νέα φωτοβολταϊκά πάρκα θα αναπτύσσονται ως υβριδικά, ενσωματώνοντας συστήματα αποθήκευσης για τη μείωση των περικοπών.
Το συμπέρασμα είναι ότι η ελληνική αγορά αποθήκευσης βρίσκεται σε φάση ταχείας ανάπτυξης που θεωρείται κρίσιμη για:
- τη μείωση περικοπών παραγωγής ΑΠΕ
- τη σταθεροποίηση της αγοράς ηλεκτρισμού
- τη δημιουργία νέων πηγών εσόδων μέσω αγορών ευελιξίας.
Συμπερασματικά, η αποθήκευση ενέργειας αναδεικνύεται σε μία από τις σημαντικότερες επενδυτικές ευκαιρίες της επόμενης δεκαετίας στην ελληνική αγορά ηλεκτρισμού. Οι μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι της χώρας έχουν ήδη αρχίσει να δημιουργούν σημαντικά χαρτοφυλάκια μπαταριών, καθώς . Η αποθήκευση επιτρέπει:
- Τη μετατόπιση του φορτίου: Αποθήκευση το μεσημέρι (ηλιοφάνεια) και έγχυση στο δίκτυο το βράδυ (αιχμή ζήτησης).
- Τη μείωση των τιμών: Η χρήση φθηνής αποθηκευμένης ενέργειας τις ώρες αιχμής πιέζει τις τιμές χονδρικής προς τα κάτω.
- Την ευστάθεια του δικτύου: Οι μπαταρίες αντιδρούν σε χιλιοστά του δευτερολέπτου για να διορθώσουν διακυμάνσεις στην τάση, αποτρέποντας blackout.
Καθώς η Ελλάδα πλησιάζει σε επίπεδα διείσδυσης ΑΠΕ που θα ξεπερνούν το 70% την επόμενη δεκαετία, η αποθήκευση δεν αποτελεί πλέον συμπληρωματική τεχνολογία, αλλά το «Ιερό Δισκοπόπηρο» για την βιώσιμη ανάπτυξη του ενεργειακού συστήματος.
