Ένα ιστορικό βήμα στη διαχείριση των πυρηνικών αποβλήτων πραγματοποιεί η Φινλανδία, καθώς η κυβέρνηση της χώρας χορήγησε άδεια λειτουργίας για το πρώτο μόνιμο αποθετήριο αναλωμένου πυρηνικού καυσίμου παγκοσμίως. Η εγκατάσταση Onkalo, που κατασκευάζεται εδώ και 22 χρόνια, αναμένεται να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την ασφαλή αποθήκευση υλικών που παραμένουν επικίνδυνα για δεκάδες χιλιάδες χρόνια, με το κόστος της να εκτιμάται σε περίπου 1,16 δισ. δολάρια.

Την έκδοση της άδειας ανακοίνωσε την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου η Posiva, η φινλανδική εταιρεία διαχείρισης πυρηνικών αποβλήτων που έχει αναλάβει το έργο. Παρότι η αδειοδότηση ανοίγει τον δρόμο για την έναρξη λειτουργίας, δεν έχει ακόμη καθοριστεί η ακριβής ημερομηνία για την υποδοχή του πρώτου αναλωμένου καυσίμου. Προηγουμένως, θα πρέπει να ολοκληρωθούν οι δοκιμές και οι επιθεωρήσεις, με την αρμόδια Αρχή Ακτινοπροστασίας και Πυρηνικής Ασφάλειας της Φινλανδίας (STUK) να καλείται να επαληθεύσει και να εγκρίνει τα σχετικά αποτελέσματα, αναφέρει το France24.

Το Onkalo, όνομα που σημαίνει «σπηλιά» στα φινλανδικά, βρίσκεται στο Eurajoki, στη νοτιοδυτική Φινλανδία. Η εγκατάσταση έχει διαμορφωθεί βαθιά μέσα σε γεωλογικό σχηματισμό πετρωμάτων ηλικίας περίπου 1,9 δισεκατομμυρίων ετών, με στόχο να απομονώσει το αναλωμένο πυρηνικό καύσιμο από το περιβάλλον για εξαιρετικά μεγάλο χρονικό διάστημα. Με χωρητικότητα που αντιστοιχεί σε περίπου 6.500 τόνους ουρανίου, το αποθετήριο προορίζεται να καλύψει τις ανάγκες μόνιμης διάθεσης του καυσίμου από τους πέντε πυρηνικούς αντιδραστήρες της χώρας. Η τεχνολογία που εφαρμόζεται βασίζεται σε ένα σύστημα πολλαπλών φραγμών, ώστε να περιορίζεται ο κίνδυνος διαρροής ραδιενεργών υλικών. Ειδικότερα, το αναλωμένο καύσιμο θα τοποθετείται σε χάλκινες κάψουλες υψηλής αντοχής στη διάβρωση, οι οποίες θα κατεβαίνουν σε ειδικά διανοιγμένες οπές μέσα σε υπόγειες σήραγγες. Οι χώροι θα γεμίζουν με μπεντονίτη, ένα είδος αργίλου που συμβάλλει στην απομόνωση του υλικού, και στη συνέχεια θα σφραγίζονται με πώματα από οπλισμένο σκυρόδεμα.

Η ανάγκη για τόσο αυστηρά μέτρα δεν είναι τυπική διαδικασία. Το αναλωμένο πυρηνικό καύσιμο διατηρεί υψηλή ραδιενέργεια για δεκάδες χιλιάδες χρόνια. Σύμφωνα με την Posiva, έπειτα από περίπου 100.000 χρόνια, τα επίπεδα ραδιενέργειάς του αναμένεται να έχουν υποχωρήσει περίπου στα επίπεδα του μεταλλεύματος ουρανίου από το οποίο προήλθε. Η διαχείριση των πυρηνικών αποβλήτων αποτελεί ένα από τα δυσκολότερα ζητήματα που συνοδεύουν την πυρηνική ενέργεια από την εμφάνιση των πρώτων αντιδραστήρων τη δεκαετία του 1950. Μέχρι σήμερα, το μεγαλύτερο μέρος του αναλωμένου καυσίμου φυλάσσεται σε προσωρινές εγκαταστάσεις, ενώ αρκετές χώρες αναζητούν λύσεις για την ασφαλή απομόνωσή του σε βάθος χρόνου.  Αντίστοιχα έργα βρίσκονται σε εξέλιξη στη γειτονική Σουηδία και στη Γαλλία, ωστόσο το Onkalo αναμένεται να είναι το πρώτο που θα τεθεί σε λειτουργία.

Διαβάστε ακόμη