Πληθαίνουν οι εθνικές πρωτοβουλίες σε διάφορες χώρες της Ευρώπης για τη στήριξη μεγάλων βιομηχανικών μονάδων που πλήττονται από το υψηλό κόστος του ρεύματος για τις ενεργοβόρες επιχειρήσεις, τη στιγμή που η βιομηχανία στην Ελλάδα αναμένει ακόμη στο ακουστικό της τα μέτρα για τα οποία δεσμεύθηκε η κυβέρνηση από το φθινόπωρο, ενώ η ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή έχει εγείρει την απειλή ενός νέου ενεργειακού σοκ, εντείνοντας εκ νέου την αβεβαιότητα στην Ευρώπη.
Στο κάδρο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία η πρωτοβουλία της κυβέρνησης της Λιουμπλιάνα να καθορίσει συγκεκριμένο οδικό χάρτη για την επανεκκίνηση της μονάδας αλουμινίου Slovalco, η οποία παρήγαγε το 10% του πρωτόχυτου αλουμινίου της ΕΕ, σταμάτησε την παραγωγή το 2023 λόγω του υψηλού κόστους της ηλεκτρικής ενέργειας. Το χυτήριο της Slovalco συνέχισε ωστόσο τις δραστηριότητες ανακύκλωσης, εξυπηρετώντας πελάτες στην περιοχή. Οι λεπτομέρειες για το πώς θα «ξαναπάρει μπρος» η Slovalco καθορίζεται σε Μνημόνιο Συνεργασίας (MoU) που υπέγραψε η κυβέρνηση με τη νορβηγική Norsk Hydro, η οποία κατέχει το 47,5% της μονάδας, με την κρατική εταιρεία holding της Σλοβακίας να ελέγχει το υπόλοιπο ποσοστό.
Φθηνό ρεύμα και αποζημίωση του κόστους των εκπομπών CO2 για Slovalco
Όπως αναφέρουν οι πληροφορίες, το MoU ορίζει τα μέτρα που θα προωθήσουν οι αρχές της Σλοβακίας με στόχο τη δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για την επανεκκίνηση της παραγωγής αλουμινίου. Ένας από τους πιο σημαντικούς όρους είναι η σύναψη μακροπρόθεσμης σύμβασης αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας υπό ανταγωνιστικούς όρους. Προβλέπεται επίσης η πλήρης αποζημίωση για το κόστος των εκπομπών CO2 που αντικατοπτρίζεται στις υψηλές τιμές ρεύματος (στα πρότυπα των μέτρων που ανακοίνωσε πρόσφατα η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι και που προκάλεσαν τεράστιες αντιδράσεις, καθώς αμφισβητούν ευθέως το ευρωπαϊκό μοντέλο διαμόρφωσης των χονδρεμπορικών τιμών ρεύματος), καθώς και η θέσπιση ρυθμιστικών συνθηκών συγκρίσιμων με αυτές που ισχύουν στις βιομηχανικά ανεπτυγμένες χώρες της ΕΕ, καθώς και η διασφάλιση προβλέψιμου και σταθερού επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Εφόσον πληρωθούν αυτές οι προϋποθέσεις, η Slovalco, από κοινού με τους μετόχους της, θα εξασφαλίσει τη χρηματοδότηση, την επιχειρησιακή υποστήριξη και την τεχνική τεχνογνωσία που απαιτούνται για την επανεκκίνηση της παραγωγής.
Όπως ανέφερε η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Norsk Hydro Χάνε Σίμονσεν, που υπέγραψε τη συμφωνία για λογαριασμό της νορβηγικής εταιρείας, το MoU σηματοδοτεί την έναρξη μιας δομημένης διαδικασίας για τη διερεύνηση των μέτρων που απαιτούνται ώστε να επανέλθει η Slovalco σε λειτουργία. Όπως πρόσθεσε, «Η δημιουργία των απαραίτητων προϋποθέσεων ώστε μια επανεκκίνηση να είναι εμπορικά βιώσιμη θα είναι απαιτητική. Ωστόσο, η θέσπιση αυτής της βάσης αποτελεί ένα ουσιαστικό βήμα που θα μπορούσε να ενισχύσει την ικανότητα της Ευρώπης να παράγει μια στρατηγική πρώτη ύλη από την οποία εξαρτώνται πολλοί από τους βιομηχανικούς της κλάδους.
Το αλουμίνιο είναι απαραίτητο για τις υποδομές, τα ενεργειακά συστήματα, τις μεταφορές, τις κατασκευές και την άμυνα. Αν η Ευρώπη θέλει να διασφαλίσει ανθεκτικές, ανταγωνιστικές και βιώσιμες αλυσίδες αξίας, η διατήρηση αυτής της παραγωγικής ικανότητας εντός των συνόρων της είναι κρίσιμης σημασίας.
Η Slovalco υπήρξε ιστορικά ένα από τα πιο ενεργειακά αποδοτικά εργοστάσια τήξης αλουμινίου στην Ευρώπη, βασισμένο σε ενέργεια χαμηλών εκπομπών άνθρακα και υποστηριζόμενο από ένα ιδιαίτερα εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό. Αυτή η δυνατότητα αξίζει να διατηρηθεί. Ταυτόχρονα, οι προκλήσεις που οδήγησαν στον περιορισμό της λειτουργίας παραμένουν σημαντικές: η μακροπρόθεσμη πρόσβαση σε ανταγωνιστική ηλεκτρική ενέργεια, η έμμεση αντιστάθμιση του κόστους άνθρακα και οι σταθερές ρυθμιστικές συνθήκες είναι καθοριστικοί παράγοντες για το αν μια επανεκκίνηση μπορεί να είναι εμπορικά βιώσιμη».
Ενδεικτικό της υψηλής σημασίας που αποδίδει η Λιουμπλιάνα στην επανεκκίνηση της Slovalco είναι ότι από πλευράς της κυβέρνησης το Μνημόνιο το υπέγραψε ο ίδιος ο πρωθυπουργός Ρόμπερτ Φίτσο από κοινού με την Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης και Υπουργό Οικονομίας Ντενίσα Σάκοβα, τον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης και Υπουργό Περιβάλλοντος Τόμας Τάραμπα και τον Υπουργό Οικονομικών Λάντισλαβ Καμενίκι. Σύμφωνα με τον Φίτσο, το ζήτημα των υψηλών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας πρέπει να αντιμετωπιστεί σε επίπεδο ΕΕ και γι’ αυτό έχει ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή την τροποποίηση του συστήματος υπολογισμού των τιμών των δικαιωμάτων εκπομπών CO2, με τη σχετική συζήτηση να έχει ανοίξει και να αναδεικνύεται στο νέο «πεδίο μάχης» στην Ευρώπη καθώς προσπαθεί να βρει τρόπους για τη μείωση του ενεργειακού κόστους…
Διαβάστε ακόμη
