Το νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, που κατατέθηκε πρόσφατα στη Βουλή, φέρνει αλλαγές σχετικά με τον καθαρισμό οικοπέδων. Συγκεκριμένα, προβλέπονται τροποποιήσεις όσον αφορά την υποχρέωση καθαρισμού ακάλυπτων χώρων και οικοπέδων, καθώς και την υποβολή σχετικής δήλωσης μέσω του Εθνικού Μητρώου Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών.
Ποιους χώρους αφορά η υποχρέωση
Οι γεωγραφικές κατηγορίες παραμένουν ουσιαστικά οι ίδιες, με μία σημαντική αλλαγή στη διατύπωση:
α) περιοχές εντός εγκεκριμένων ρυμοτομικών σχεδίων,
β) περιοχές εντός ορίων οικισμών χωρίς εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο,
γ) εκτάσεις εντός ακτίνας εκατό (100) μέτρων από τα όρια των περ. α) και β), εφόσον δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία, σύμφωνα με τον δασικό χάρτη της περιοχής,
δ) εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα, εφόσον δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία, σύμφωνα με τον δασικό χάρτη της περιοχής.
Τα νέα χρονοδιαγράμματα
1η Απριλίου
Έναρξη υποχρέωσης καθαρισμού. Οι υπόχρεοι ξεκινούν τις εργασίες καθαρισμού των χώρων τους. (53ΙΔ παρ. 1)
31η Μαΐου
Προθεσμία ενημέρωσης από τους Δήμους. Οι Δήμοι μεριμνούν με κάθε πρόσφορο μέσο, για την ενημέρωση των υπόχρεων αναφορικά με το περιεχόμενο και τη διαδικασία τήρησης των υποχρεώσεων καθαρισμού ( 53ΙΔ παρ. 2α)
1η Ιουνίου
Έναρξη ελέγχων. Αρχίζουν οι δειγματοληπτικοί έλεγχοι των Δήμων και η δυνατότητα υποβολής καταγγελιών στο Π.Σ. (53ΙΔ παρ. 2β, παρ. 3)
15η Ιουνίου
• Ολοκλήρωση καθαρισμού (53ΙΔ παρ. 1)
• Υποβολή υπεύθυνης δήλωσης καθαρισμού στο Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών του νέου άρθρου 53 (53Α παρ. 2)
16η Ιουνίου – 31η Οκτωβρίου
Συντήρηση καθαρισμού + συνέχιση ελέγχων. Οι υπόχρεοι υποχρεούνται σε συντήρηση έως το τέλος της αντιπυρικής περιόδου (31.10). Δήμοι και Π.Σ. συνεχίζουν τους δειγματοληπτικούς ελέγχους (53ΙΔ παρ. 1 και παρ.2β).
31η Οκτωβρίου
Λήξη αντιπυρικής περιόδου
Τα πρόστιμα
Πλέον υπάρχουν τρείς ξεχωριστές κυρώσεις
Α. Πρόστιμο μη υποβολής δήλωσης (53Α παρ. 5)
Περίπτωση Υφιστάμενη διάταξη Νέα διάταξη
Υπόχρεος που δεν έχει υποβάλλει δήλωση και ταυτόχρονα που δεν έχει προβεί στις ενέργειες καθαρισμού 1.000 € 500 €
Υπόχρεος που δεν έχει υποβάλλει δήλωση αλλά έχει προβεί στις ενέργειες καθαρισμού 1.000 € 100 €
Β. Πρόστιμο μη καθαρισμού (53ΙΔ παρ. 4) — Νέο
Πρόστιμο βάση εμβαδού οικοπέδου
1 €/τ.μ. — Ελάχιστο: 200 € — Μέγιστο: 2.000 €
Στο παλαιό καθεστώς δεν υπήρχε ξεχωριστό πρόστιμο για μη καθαρισμό. Ο Δήμος απλώς καταλόγιζε τη δαπάνη αυτεπάγγελτου καθαρισμού. Τώρα, πέρα από τη δαπάνη, επιβάλλεται και ξεχωριστό πρόστιμο
Πρόστιμο βάση εμβαδού οικοπέδου
1 €/τ.μ. — Ελάχιστο: 200 € — Μέγιστο: 2.000 €
Στο παλαιό καθεστώς δεν υπήρχε ξεχωριστό πρόστιμο για μη καθαρισμό. Ο Δήμος απλώς καταλόγιζε τη δαπάνη αυτεπάγγελτου καθαρισμού. Τώρα, πέρα από τη δαπάνη, επιβάλλεται και ξεχωριστό πρόστιμο.
Επιπλέον, προβλέπεται δυνατότητα μείωσης του προστίμου σε περίπτωση αποδεδειγμένης άμεσης συμμόρφωσης, με τους όρους που θα καθοριστούν στην ΚΥΑ (53ΙΔ παρ. 6 και 9).
Γ. Ψευδής δήλωση (53Α παρ. 6)
Φυλάκιση τουλάχιστον2 έτη τουλάχιστον 6 μηνών
Χρηματική ποινή 180-360 ημ. μονάδες × 70-150 € 5.000 €
Δικαίωμα ένστασης
Και στα δύο άρθρα, προβλέπεται πλέον δικαίωμα ένστασης εντός 10 ημερών ενώπιον του οργάνου που επέβαλε το πρόστιμο. Ειδικά για πρόστιμα του Π.Σ., η ένσταση μπορεί να υποβληθεί και ηλεκτρονικά (ΚΥΑ 43810 ΕΞ 2025, Β΄ 6999).
Ο μηχανισμός αυτεπάγγελτου καθαρισμού
Ενώ στο διάταξη του ν. 4662/2020 υπήρχε μία γενική πρόβλεψη ότι ο Δήμος «καθαρίζει και καταλογίζει τη δαπάνη» (παρ. 6 άρθρου 53Α), το νέο 53ΙΔ εισάγει νέα διαδικασία:
Κανονική διαδικασία: Αν η ένσταση κατά του προστίμου απορριφθεί (ή δεν ασκηθεί), ο Δήμος προβαίνει σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό εντός 5 ημερών.
Ειδική διαδικασία (περιφραγμένοι/περιτοιχισμένοι χώροι): Πριν τον καθαρισμό, ο Δήμος αιτείται αυτοψία από την πυροσβεστική. Ο καθαρισμός γίνεται μόνο αν διαπιστωθεί υψηλός κίνδυνος πρόκλησης ή ταχείας επέκτασης πυρκαγιάς.
Επείγουσα διαδικασία: Σε περιπτώσεις άμεσου και ιδιαίτερα υψηλού κινδύνου, κατά παρέκκλιση, ο Δήμος προβαίνει σε άμεσο καθαρισμό βάσει σχετικού εγγράφου της πυροσβεστικής.
Στην αιτιολογική έκθεση τονίζεται ότι ο αυτεπάγγελτος καθαρισμός «θεμελιώνεται στη συνταγματική υποχρέωση του Κράτους να προστατεύει τη ζωή, την υγεία και το φυσικό περιβάλλον, ως προληπτικό μέτρο αποτροπής άμεσου κινδύνου και όχι ως τιμωρητική επέμβαση στην ιδιοκτησία». Η κλιμάκωση ενσωματώνει τη λογική της αναλογικότητας.
Μη εντοπισμός υπόχρεου
Αν δεν βρεθούν στοιχεία του υπόχρεου, ο αυτεπάγγελτος καθαρισμός γίνεται χωρίς επιβολή προστίμου, ώστε η αδυναμία ταυτοποίησης να μην εμποδίζει την άρση κινδύνου (53ΙΔ παρ. 6).
Μέγιστη δυνητική επιβάρυνση σε περίπτωση πλήρους αδράνειας
Πρόστιμο μη δήλωσης (53Α) 500 €Πρόστιμο μη καθαρισμού (53ΙΔ, ανά τ.μ.) 200 – 2.000 €
Δαπάνη αυτεπάγγελτου καθαρισμού Δεν προσιοδίζεται
Σύνολο Έως 2.500 € + δαπάνη
Σε περίπτωση ψευδούς δήλωσης, προστίθεται χρηματική ποινή 5.000 € + φυλάκιση τουλάχιστον 6 μηνών.
Διαβάστε ακόμη
