του Αριστοφάνη Στεφάτου, Διευθύνοντος Συμβούλου της ΕΔΕΥΕΠ
Η διεθνής ενεργειακή συγκυρία χαρακτηρίζεται από πολύπλοκες και αλληλεξαρτώμενες τάσεις: ανάγκη για ασφάλεια εφοδιασμού, επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης, νέα γεωπολιτικά δεδομένα και αυστηρότερες περιβαλλοντικές δεσμεύσεις. Σε αυτό το μεταβαλλόμενο περιβάλλον, η αγορά υδρογονανθράκων παραμένει στρατηγικός παράγοντας για τα κράτη που επιδιώκουν ένα ισορροπημένο, ανταγωνιστικό και ασφαλές ενεργειακό μείγμα. Η Ελλάδα διαθέτει σημαντικές, έως σήμερα ανεξερεύνητες, θαλάσσιες γεωλογικές λεκάνες και ένα σύγχρονο και ανταγωνιστικό θεσμικό πλαίσιο που της επιτρέπουν να εξετάζει με σοβαρότητα και υπευθυνότητα τις προοπτικές αξιοποίησης του εγχώριου δυναμικού.
Τα τελευταία πέντε χρόνια έχουν σημειωθεί πολύ ουσιαστικά βήματα ωρίμανσης του εθνικού προγράμματος. Η συμμετοχή κορυφαίων διεθνών εταιρειών καταδεικνύει την αναγνωρισμένη πλέον γεωλογική αξία των ελληνικών παραχωρήσεων. Η πρόσφατη απόφαση της ExxonMobil να συμμετάσχει στην παραχώρηση του «Μπλοκ 2», σε συνεργασία με την Energean και τη HELLENiQ ENERGY, αποτελεί άλλη μία ένδειξη εμπιστοσύνης στη θεσμική σταθερότητα, στην ποιότητα των διαθέσιμων σεισμικών δεδομένων και στην αξιοπιστία και συνέπεια της διαχειριστικής εποπτείας των παραχωρήσεων που ασκεί η ΕΔΕΥΕΠ.
Στο ίδιο διάστημα, και σε στενή συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η ΕΔΕΥΕΠ εργάστηκε συστηματικά για τη διαμόρφωση ενός σύγχρονου και αξιόπιστου πλαισίου. Προκηρύχθηκαν διεθνείς διαγωνισμοί υψηλών προδιαγραφών, επεκτάθηκε σημαντικά η έκταση των θαλάσσιων παραχωρήσεων, επικαιροποιήθηκαν τεχνικές προδιαγραφές και εφαρμόστηκαν περιβαλλοντικοί όροι αυξημένων απαιτήσεων. Παράλληλα, διαμορφώθηκε ένα περιβάλλον διαφάνειας και συνεργασίας με τους επενδυτές, που συνέβαλε στην ενίσχυση του επενδυτικού ενδιαφέροντος και στην προσέλκυση ισχυρών διεθνών εταιρειών.
Η Ελλάδα διαθέτει πλέον τρισδιάστατη σεισμογραφική απεικόνιση σε σημαντικό μέρος των παραχωρήσεων, και η αξιολόγηση των γεωλογικών δομών αναδεικνύει στόχους υψηλού ενδιαφέροντος με σημαντικές προοπτικές περαιτέρω διερεύνησης. Η επικείμενη εξερευνητική γεώτρηση στο Ιόνιο, η πρώτη εδώ και δεκαετίες, αποτελεί κρίσιμη καμπή: θα επιτρέψει την επιβεβαίωση των αρχικών εκτιμήσεων και σε κάθε περίπτωση την επικαιροποίηση των γεωλογικών μοντέλων και θα προσφέρει σαφή εικόνα για τις δυνατότητες ύπαρξης αξιοποιήσιμων αποθεμάτων.
Η διαδικασία αδειοδότησης παραμένει αυστηρή και πλήρως εναρμονισμένη με τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, εκδόσεις ΑΕΠΟ, αναλυτικές χαρτογραφήσεις πυθμένα, καταγραφή των επικρατούντων περιβαλλοντικών συνθηκών, μελέτες ασφαλείας και συνεχής εποπτεία αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του κύκλου κάθε έργου. Ο ρόλος της ΕΔΕΥΕΠ είναι διττός: αφενός, η διασφάλιση της τεχνικής, περιβαλλοντικής και κανονιστικής συμμόρφωσης, και αφετέρου, η δημιουργία αξιόπιστων συνθηκών για επενδύσεις που μπορούν να αποδώσουν ανταγωνιστικά και μακροπρόθεσμα οφέλη.
Μία πιθανή ανακάλυψη αξιοποιήσιμων κοιτασμάτων θα ενίσχυε σημαντικά την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας και της ευρύτερης περιοχής, θα υποστήριζε και θα ενίσχυε την λειτουργία των υφιστάμενων και νέων ενεργειακών υποδομών, αυξάνοντας την οικονομική τους αποδοτικότητα και θα δημιουργούσε ισχυρή προστιθέμενη αξία μέσω δικαιωμάτων, φορολογικών εσόδων και ανάπτυξης της εφοδιαστικής αλυσίδας. Παράλληλα, η Ελλάδα αναπτύσσει έργα δέσμευσης και αποθήκευσης CO2, στοιχείο που διασφαλίζει ότι η αξιοποίηση υδρογονανθράκων μπορεί να συνδυαστεί με τις στρατηγικές απανθρακοποίησης.
Η αγορά υδρογονανθράκων δεν αποτελεί αυτοσκοπό. Αποτελεί μέρος μιας ολοκληρωμένης ενεργειακής στρατηγικής που στηρίζεται στη διαφοροποίηση, στη βιωσιμότητα και οικονομική ανταγωνιστικότητα στο πλαίσιο της μετάβασης σε χαμηλότερο αποτύπωμα άνθρακα. Με ρεαλισμό, τεχνοκρατική προσέγγιση και συνεχή προσήλωση στην περιβαλλοντική προστασία, η Ελλάδα μπορεί να εξετάσει αντικειμενικά τις πραγματικές δυνατότητες του υπεδάφους της και να αξιοποιήσει, όπου αυτό είναι εφικτό, ευκαιρίες που ενισχύουν την εθνική και ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια.
Διαβάστε ακόμη
