Το «πράσινο φως» για το επενδυτικό πρόγραμμα του Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων έδωσαν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ), ανοίγοντας τον δρόμο για ένα ευρύ πακέτο έργων και δράσεων συνολικού ύψους 2,3 δισ. ευρώ, το οποίο αναμένεται να αλλάξει τον ενεργειακό χάρτη της νησιωτικής Ελλάδας.

Το επενδυτικό πρόγραμμα περιλαμβάνει παρεμβάσεις σε κρίσιμους τομείς, από τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις των νησιών με το ηπειρωτικό σύστημα και τη χρηματοδότηση φωτοβολταϊκών για τη μείωση του ενεργειακού κόστους, έως έργα για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας και την ανάπτυξη υποδομών ηλεκτροκίνησης.

Οι διαθέσιμοι πόροι του Ταμείου εκτιμώνται σήμερα σε περίπου 2 δισ. ευρώ, με βάση τις τρέχουσες τιμές των δικαιωμάτων εκπομπών στο Ευρωπαϊκό Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών. Παράλληλα, η χρηματοδότηση του Ταμείου θα προέλθει από τη δημοπρασία 25 εκατομμυρίων δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων.

Πρώτη προτεραιότητα οι ηλεκτρικές διασυνδέσεις

Στην κορυφή των προτεραιοτήτων βρίσκεται η ολοκλήρωση των ηλεκτρικών διασυνδέσεων των νησιών, με έμφαση στα Δωδεκάνησα, τις Κυκλάδες και τα νησιά του Βορειοανατολικού Αιγαίου.

Τα έργα αυτά αναμένεται να ενισχύσουν την ενεργειακή ασφάλεια των νησιών, να περιορίσουν το κόστος ηλεκτροπαραγωγής και να επιτρέψουν την καλύτερη αξιοποίηση του σημαντικού δυναμικού των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.

Για τη συγκεκριμένη κατηγορία προβλέπεται να διατεθεί ποσό ύψους 1,1 δισ. ευρώ.

Στο πλαίσιο της διασύνδεσης των Δωδεκανήσων, η Κως, η Ρόδος και η Κάρπαθος θα συνδεθούν με το ηπειρωτικό ηλεκτρικό σύστημα μέσω Κορίνθου, με το έργο να υλοποιείται σε δύο διακριτές φάσεις.

Αντίστοιχα, η ηλεκτρική διασύνδεση των νησιών του Βορειοανατολικού Αιγαίου θα περιλαμβάνει τη Λήμνο, τη Λέσβο, τη Χίο, τη Σάμο και τη Σκύρο και προβλέπεται να υλοποιηθεί σε τρεις φάσεις.

Παράλληλα, μέσα στο επόμενο διάστημα αναμένεται ο ηλεκτρισμός των διασυνδέσεων της Σαντορίνης, της Φολεγάνδρου, της Μήλου και της Σερίφου.

Υπενθυμίζεται ότι μέσα στον Αύγουστο δόθηκε το «πράσινο φως» από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την έγκριση των περιβαλλοντικών όρων του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης των Δωδεκανήσων.

977 εκατ. ευρώ για ΑΠΕ και συστήματα αποθήκευσης

Το επόμενο διάστημα αναμένεται να ξεκινήσουν διαβουλεύσεις με τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης στα νησιά, με στόχο τη χρηματοδότηση έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας σε συνδυασμό με συστήματα αποθήκευσης.

Για τη συγκεκριμένη δράση προβλέπεται να κατευθυνθούν 977 εκατ. ευρώ.

Σύμφωνα με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων αυτοκατανάλωσης σε ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων και υποδομών.

Η χρηματοδότηση θα αφορά κατοικίες, ξενοδοχεία, εστιατόρια, καταστήματα και γραφεία, αλλά και νοσοκομεία, δομές φροντίδας, σχολεία και δημόσια κτίρια.

Παράλληλα, στις επιλέξιμες κατηγορίες περιλαμβάνονται αγροτικές εγκαταστάσεις και καλλιεργήσιμες εκτάσεις, με στόχο τη διεύρυνση της αξιοποίησης των ΑΠΕ και τη μείωση του ενεργειακού κόστους.

Παρεμβάσεις 200 εκατ. ευρώ για τη λειψυδρία

Σημαντική θέση στο επενδυτικό πρόγραμμα καταλαμβάνουν και τα έργα για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας, ένα πρόβλημα που απασχολεί ιδιαίτερα αρκετές νησιωτικές περιοχές.

Στο πλαίσιο αυτό, ποσό ύψους 200 εκατ. ευρώ αναμένεται να κατευθυνθεί στην κατασκευή φραγμάτων και στη δημιουργία ταμιευτήρων για την αποθήκευση νερού.

Στο παρελθόν είχαν επίσης εξεταστεί σκέψεις για τη δημιουργία μικρών μονάδων αντλησιοταμίευσης στα νησιά, οι οποίες θα μπορούσαν να συνδυάζουν την αφαλάτωση με την αντλησιοταμίευση.

Ηλεκτροκίνηση και ηλεκτροδότηση πλοίων στα νησιωτικά λιμάνια

Μια ακόμη κατηγορία έργων αφορά την ανάπτυξη υποδομών ηλεκτροκίνησης, αλλά και συστημάτων ηλεκτροδότησης των ελλιμενισμένων πλοίων από τη στεριά.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει την ανάπτυξη υποδομών για την παροχή ηλεκτρικού ρεύματος σε πλοία που βρίσκονται στα λιμάνια μέσω συστημάτων ηλεκτροδότησης από τη στεριά, γνωστών ως cold ironing, καθώς και τη δημιουργία υποδομών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.

Για την ανάπτυξη υποδομών φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων προβλέπεται να διατεθούν 56 εκατ. ευρώ.

Υπενθυμίζεται ότι ο ΔΕΔΔΗΕ, σύμφωνα με το Σχέδιο Ανάπτυξης Δικτύου για την περίοδο 2026-2030, έχει υποβάλει πρόταση στο Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων (Decarbonization Fund) για τη χρηματοδότηση έργων προμήθειας, εγκατάστασης και εκτέλεσης όλων των απαιτούμενων εργασιών.

Οι εργασίες αυτές αφορούν τόσο το Δίκτυο όσο και τις εγκαταστάσεις εντός των λιμένων, με στόχο την πλήρη λειτουργία συστημάτων ηλεκτροδότησης πλοίων από τη στεριά σε νησιωτικά λιμάνια.

Η πρόταση αφορά λιμάνια τόσο σε ηλεκτρικά διασυνδεδεμένα νησιά όσο και σε Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά (ΜΔΝ).

Με τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις, την ανάπτυξη έργων ΑΠΕ και αποθήκευσης, τις παρεμβάσεις για τη διαχείριση των υδάτινων πόρων και την επέκταση των υποδομών ηλεκτροκίνησης, το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων συγκεντρώνει ένα ευρύ πλέγμα επενδύσεων που καλύπτει κρίσιμες ανάγκες της νησιωτικής Ελλάδας.

Διαβάστε ακόμη